Εισαγωγικό σημείωμα Το ιστορικό ντοκουμέντο που παρουσιάζεται σε αυτή τη δημοσίευση έχει ιδιαίτερη αξία. Πρόκειται για άρθρο στην ιστορική εφημερίδα του Κομμουνιστικού Κόμματος Γερμανίας (KPD), την Κόκκινη Σημαία, τον Νοέμβριο του 1938, λίγο μετά την «Νύχτα των Κρυστάλλων», την περίοδο που το εθνικοσοσιαλιστικό τέρας βρισκόταν στο απόγειο της δύναμής του. Το ντοκουμέντο αυτό έχει βαρύνουσα σημασία, διότι παρεμβάλλεται ως ρήγμα στις κυρίαρχες αστικές αφηγήσεις, οι οποίες επιδιώκουν να παρουσιάσουν την εικόνα μιας δήθεν ανύπαρκτης αντίστασης εντός της ίδιας της Γερμανίας απέναντι στον ναζισμό. Μια τέτοια αφήγηση βολεύει τόσο το σημερινό…
Read More«Χρονικά Αντισημιτισμού #138» Θεσσαλονίκη: Βανδαλισμός της στήλης μνήμης του εβραϊκού συνοικισμού «Καμπέλ»
Για ακόμη μια φορά, ο αντισημιτικός όχλος ξαναχτύπησε στη Θεσσαλονίκη. Άγνωστοι βεβήλωσαν τη στήλη μνήμης του εβραϊκού συνοικισμού «Καμπέλ» στην περιοχή του Βότση, στον Δήμο Καλαμαριάς, στις αρχές Νοέμβρη 2025. Με σπρέι μουτζούρωσαν τη στήλη και έγραψαν πάνω της διάφορα συνθήματα· ένα από αυτά, όπως φαίνεται στις φωτογραφίες, αναγράφει «Free Gaza». Με αυτόν τον τρόπο, για ακόμη μια φορά, οι αυτοαποκαλούμενοι «αλληλέγγυοι» δείχνουν καθαρά πως η πραγματική τους πρόθεση δεν είναι η υποστήριξη των Παλαιστινίων, αλλά η στοχοποίηση εβραϊκών συμβόλων και μνημείων, ακόμα και όταν αυτά θυμίζουν τα πογκρόμ και…
Read MoreΠοτέ Ξανά: Ο αγώνας της μνήμης είναι ακόμα εδώ. Με αφορμή το πογκρόμ της 9ης Νοεμβρίου 1938
Πέρασαν αρκετές δεκαετίες από εκείνη τη φρικτή νύχτα της 9ης Νοεμβρίου 1938, που σηματοδότησε την απαρχή των συστηματικών ενεργειών εξόντωσης των Εβραίων στην Ευρώπη. Μετά από μια δεκαετία κοινωνικής και πολιτικής αποσύνθεσης, μιας ακήρυκτης εμφύλιας ταξικής σύγκρουσης και της κατάρρευσης της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης —με την ήττα του προλεταριακού και κομμουνιστικού κινήματος και την άνοδο του εθνικοσοσιαλισμού στην εξουσία το 1933—, το ναζιστικό καθεστώς εγκαινίασε ένα σύνολο αντισημιτικών πολιτικών που ενσωματώνονταν οργανικά στη δομή του. Εκείνη την εποχή ζούσαν στη Γερμανία περίπου 500.000 Εβραίοι. Το καθεστώς τους μετέτρεψε σε αποδιοπομπαίους…
Read MoreΣημειώσεις με αφορμή την σχετικοποιητική χρήση του όρου «στρατόπεδα συγκέντρωσης» από τον χώρο της αριστεράς
Σημειώσεις με αφορμή μια συζήτηση για το θέμα της χρήσης του όρου «Στρατόπεδο Συγκέντρωσης» Όλα τα προηγούμενα χρόνια έχουμε γίνει θεατές ενός φαινομένου που σίγουρα προσφέρει τροφή για σκέψη και συζήτηση. Ο χώρος της ευρύτερης Αριστεράς χρησιμοποιεί αδιακρίτως τον όρο «στρατόπεδα συγκέντρωσης», συνήθως όταν αναφέρεται στα στρατόπεδα κράτησης προσφύγων. Οι πιο «διαβασμένοι» ανάμεσά τους υποστηρίζουν ότι στρατόπεδα συγκέντρωσης υπήρξαν και πριν από το Ολοκαύτωμα, επικαλούμενοι κυρίως εκείνα που δημιούργησε ο βρετανικός ιμπεριαλισμός [1]. Πρόκειται πράγματι για ένα κρίσιμο ερώτημα: πώς τέτοιες δομές στρατοπέδων συγκέντρωσης προετοίμασαν ή αποτέλεσαν παράδειγμα για ό,τι…
Read MoreΜια προσφώνησή του Walter Benjamin στο Παρίσι
Η φωτογραφική μηχανή είναι πλέον ανίκανη να φωτογραφήσει ένα φτωχόσπιτο ή ένα σωρό από συντρίμμια χωρίς να το μετασχηματίσει. Να μην αναφέρω ένα φράγμα ποταμού ή ένα εργοστάσιο ηλεκτρικών καλωδίων : αντιμέτωπη με αυτά η φωτογραφία μπορεί να πει μόνο «Πόσο όμορφο»…. Πέτυχε να μετατρέψει κι αυτήν την κακόμοιρη φτώχεια, με σύγχρονους, τεχνικά τέλειους χειρισμούς, σε αντικείμενα απόλαυσης. Βάλτερ Μπένγιαμιν Σε μία προσφώνησή του το 1934 στο Ινστιτούτο για τη μελέτη του Φασισμού στο Παρίσι
Read MoreDr Esther Chapa Tijerina μια ηγέτιδα του κομμουνιστικού και φεμινιστικού κινήματος στο Μεξικό
Η Μεξικανή κομμουνίστρια, φεμινίστρια, χειρουργός και μικροβιολόγος, δρ Έστερ Τσάπα Τιχερίνα, γεννήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 1904 στο Σαν Λουίς Ποτοσί του Μεξικού. Μια επιβλητική διανοούμενη και αφοσιωμένη ηγέτιδα του Μεξικανικού Κομμουνιστικού Κόμματος, η ζωή της Τσάπα υπήρξε μια πολυεπίπεδη δράση για την κοινωνική δικαιοσύνη, που συνέδεε τους αγώνες για τα δικαιώματα των γυναικών, την αξιοπρέπεια της εργασίας, τη δημόσια υγεία και τη διεθνιστική αλληλεγγύη. Η κληρονομιά της δεν είναι μιας μόνο γραμμής, αλλά ένα πυκνά υφασμένο υφαντό δράσης, που αμφισβήτησε τα ίδια τα θεμέλια μιας πατριαρχικής και άνισης κοινωνίας. Ως…
Read MoreΣΑΛΙ ΠΙΝΚΧΟΦ, ο ξεχασμένος ποιητής του Μπέργκεν-Μπένλζεν
Πρώτη δημοσίευση: Διάπυρον Πριν από μερικά χρόνια, η Ολλανδή Lilian Kars άρχισε να ψάχνει ποιος ήταν ο μυστηριώδης άντρας που έμενε προπολεμικά στο σπίτι στο οποίο μεγάλωσε αυτή αργότερα. Έτσι, χάρη στην περιέργειά της, ξαναζωντάνεψε φέτος μια ποιητική φωνή που θεωρούνταν χαμένη – και μαζί της η υπενθύμιση ότι το μήνυμα της ποίησης του Ολοκαυτώματος μπορεί να φτάσει στους φανταστικούς του παραλήπτες ακόμη και 80 χρόνια μετά, ακόμη και χάρη στην επιμονή ενός και μόνο ανθρώπου να κάνει ανασκαφές στο παρελθόν. Ο μυστηριώδης αυτός άντρας ήταν ο Ολλανδός Εβραίος ποιητής…
Read MoreΜια συγκλονιστική ιστορική φωτογραφία: Παιδιά Ρομά αρνούνται να γυαλίσουν τις μπότες των Γερμανών Ναζί.
Η φωτογραφία με τα παιδιά Ρομά που αρνούνται να γυαλίσουν τις μπότες των Γερμανών στρατιωτών, αποτελεί μια από τις πιο συγκλονιστικές εικόνες του Ολοκαυτώματος στη Γιουγκοσλαβία. Αυτή η σκηνή καταγράφηκε κατά τη διάρκεια της σφαγής στο Κραγκούγιεβατς, στις 21 Οκτωβρίου 1941, όταν οι Ναζί εκτέλεσαν περίπου 2.800 Σέρβους, Ρομά, Εβραίους και άλλους πολίτες ως αντίποινα για την επίθεση Σέρβων παρτιζάνων που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο 10 Γερμανών στρατιωτών και τον τραυματισμό 26 άλλων. Η εκτέλεση αυτή ήταν μέρος της πολιτικής συλλογικής τιμωρίας που είχε επιβληθεί από το ναζιστικό καθεστώς…
Read More«Χρονικά Αντισημιτισμού #137» Ένα ακόμα σκίτσο σχετικοποίησης του Ολοκαυτώματος (Οκτώβριος 2025)
Το σκίτσο του Στάθη που είδε το φως της δημοσιότητας με αφορμή τις εξελίξεις γύρω από το νέο εργασιακό νομοσχέδιο αποτελεί μια θλιβερή επαναληπτικότητα, καθώς αντίστοιχα σκίτσα έχουν δημοσιευθεί πολλές φορές στο παρελθόν, κυρίως στην Εφημερίδα των Συντακτών. Πολλά από αυτά τα έχουμε καταγράψει και στη στήλη «Χρονικά Αντισημιτισμού». Πρόκειται για μια χαρακτηριστική περίπτωση σχετικοποίησης του Ολοκαυτώματος, μιας ιδεολογικής πρακτικής που, ενώ επιχειρεί να εμφανιστεί ως κοινωνική ή πολιτική κριτική, στην πραγματικότητα αναπαράγει τη λογική της εξίσωσης του ναζισμού και της βιομηχανίας θανάτου του, ως μοναδικού φαινομένου στην ιστορία, με…
Read MoreGyörgy Lukács «τακτική και ηθική» ένα ακόμα μικρό απόσπασμα
«Το άτομο θα έπρεπε να ενεργεί ωσάν η μετατροπή του πεπρωμένου της ανθρωπότητας να εξαρτάται από τη δική του δράση ή τη δική του αδράνεια… Από ηθική άποψη κανείς δεν μπορεί να ξεφύγει την ευθύνη με την πρόφαση ότι δεν είναι παρά ένα άτομο από το οποίο δεν κρέμεται δα η τύχη του κόσμου. Αυτή η διαβεβαίωση δεν μπορεί ποτέ να αποδειχτεί αντικειμενικά, όχι μόνο επειδή ακριβώς η τύχη του κόσμου μπορεί πάντα να εξαρτάται από άτομα, αλλά επειδή η ίδια η φύση της ηθικής, η ηθική συνείδηση και η…
Read More