Σαν χθες, στις 6 Ιουνίου 1875, γεννιέται στο Λύμπεκ ο Thomas Mann, ένας από τους σημαντικότερους (αν όχι ο σημαντικότερος) λογοτέχνες του 20ού αιώνα και μια από τις πιο σύνθετες μορφές της ευρωπαϊκής αστικής διανόησης. Συγγραφέας των Μπούντενμπροκ, του Θανάτου στη Βενετία, του Μαγικού Βουνού και του Δόκτωρ Φάουστους, ο Μαν δεν ήταν απλώς ένας μεγάλος λογοτέχνης. Το έργο του συνιστά μια διαρκή ανατομία της κρίσης του ευρωπαϊκού αστικού πολιτισμού, της παρακμής της φιλελεύθερης αστικής τάξης και των αντιφάσεων που διαπερνούσαν τη γερμανική και ευρωπαϊκή νεωτερικότητα. Από μια σκοπιά που…
Read MoreTag: Γερμανία
Μια βόλτα στην γειτονιά του Rixdorf στο Βερολίνο
Υπάρχουν γειτονιές στο Βερολίνο που τις διασχίζεις και νιώθεις ότι έχουν απορροφηθεί ολοκληρωτικά από τις ραγδαίες αλλαγές που συντελούνται στον 21ο αιώνα: μίζερα γυάλινα coworking spaces, start-up καφέ, ηλεκτρικά ποδήλατα, μια μόνιμη αίσθηση βιασύνης και εντατικοποίησης της ζωής στις συνθήκες της νέας καπιταλιστικής αναδιάρθρωσης. Και υπάρχουν κι άλλες, σαν το Rixdorf, όπου ο χρόνος μοιάζει να έχει διπλώσει πάνω στον εαυτό του. Εκεί, λίγα μέτρα μακριά από την πολύβουη Karl-Marx-Straße και την τουριστικοποιημένη πλέον εικόνα της περιοχής του Neukölln, ξεπροβάλλει ξαφνικά ένα χωριό με χαμηλά σπίτια, λιθόστρωτους δρόμους, ξύλινες πόρτες,…
Read MoreΟ άνεμος της σεξουαλικής ελευθερίας στο Βερολίνο της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης
«Το ταξικά συνειδητοποιημένο προλεταριάτο… προσεγγίζει το ζήτημα της σεξουαλικής ζωής και της ομοφυλοφιλίας χωρίς προκαταλήψεις… Το προλεταριάτο… απαιτεί την απελευθέρωση από τους περιορισμούς που έχουν επιβληθεί σ’ αυτές τις μορφές σεξουαλικής ζωής με τον ίδιο τρόπο που το απαιτεί για τις σχέσεις μεταξύ των δύο φύλων». KPD (Κομμουνιστικό Κόμμα Γερμανίας), απόσπασμα από δήλωση κατά τη διάρκεια των επαναστατικών γεγονότων του 1919. Το Βερολίνο της δεκαετίας του 1920 ήταν ένας πραγματικός παράδεισος για τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα. Ένα πλήθος άρθρων και μελετών έχουν δημοσιευτεί για αυτό το θέμα, στη Γερμανία αλλά και…
Read MoreJean Amery | Ο έντιμος αντισημιτισμός
Ο Jean Améry (γνωστός και ως ο φιλόσοφος του Άουσβιτς) υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους Εβραίους διανοούμενους της μεταπολεμικής Ευρώπης. Επιζών του Άουσβιτς και βασανισμένος από τη Γκεστάπο, αφιέρωσε μεγάλο μέρος του έργου του στην ανάλυση του αντισημιτισμού, της μνήμης και των ορίων της μεταπολεμικής «δημοκρατικής» συνείδησης. Στο κείμενο «Ο έντιμος αντισημιτισμός» που έγραψε στην γερμανική εφημερίδα DIE ZEIT (1969), παρεμβαίνει αιχμηρά απέναντι στη μετατόπιση του αντισημιτισμού μέσα σε τμήματα της δυτικοευρωπαϊκής αριστεράς, όπου ο αντισιωνισμός λειτουργεί —κατά τον ίδιο— ως μια νέα μορφή πολιτικής και ιδεολογικής νομιμοποίησης των παλιών…
Read More6 Μαΐου 1933 | ΟΙ ναζιστές εισβάλουν στο Ινστιτούτο σεξολογίας του Βερολίνου
Σαν σήμερα, στις 6 Μαΐου 1933, μέλη της ναζιστικής Γερμανικής Φοιτητικής Ένωσης εισέβαλαν στο Ινστιτούτο Σεξολογίας (Institut für Sexualwissenschaft) στο Βερολίνο. Το Ινστιτούτο, το οποίο διηύθυνε ο εβραϊκής καταγωγής γιατρός και σεξολόγος Magnus Hirschfeld , υπήρξε μία από τις σημαντικότερες πρωτοπορίες χειραφέτησης του 20ού αιώνα. Από τα τέλη ήδη του 19ου αιώνα, ο Χίρσφελντ είχε αφιερωθεί στον αγώνα ενάντια στην ποινικοποίηση της ομοφυλοφιλίας, ενάντια στον κοινωνικό στιγματισμό και στην πατριαρχική καταπίεση, ιδρύοντας το 1897 την Επιστημονική Ανθρωπιστική Επιτροπή, την πρώτη οργάνωση υπεράσπισης των δικαιωμάτων των ομοφυλόφιλων στην ιστορία. Το Ινστιτούτο,…
Read MoreRosa Luxemburg | Οργανωτικά ζητήματα της ρωσικής σοσιαλδημοκρατίας
Εισαγωγικό σημείωμα: Σκέψεις με αφορμή την ανάγνωση του κείμενου Το κείμενο της Rosa Luxemburg για τα οργανωτικά ζητήματα της ρωσικής σοσιαλδημοκρατίας αποτελεί μια από τις πιο αιχμηρές θεωρητικές κριτικές στο εσωτερικό του επαναστατικού κομμουνιστικού κινήματος εκείνης της περιόδου, καθώς έρχεται σε αντιπαράθεση με το λενινιστικό υπόδειγμα οργάνωσης, όπως αυτό κωδικοποιείται στο διάσημο κείμενο του Λένιν «Τι να κάνουμε;», ένα κείμενο που έχει γίνει και ιδεολογικό εικόνισμα για πολλούς χώρους στην πολιτική παράδοση στην Ελλάδα. Η Luxemburg προχωρά πολύ πιο πέρα από μια επιμέρους κριτική των μορφών της οργανωτικής συγκρότησης του…
Read MoreΑπολογισμός του Κύκλου Μελέτης για τον Ιστορικό Φασισμό και τη Νέα Ακροδεξιά
Απολογισμός του Κύκλου Μελέτης για τον Ιστορικό Φασισμό και τη Νέα Ακροδεξιά Κυριακή 15 Μαρτίου 2026 και ώρα 6μμ Για συμμετοχή στην συνάντηση στείλτε μας στο shades-aufbau@proton.me Σύντομη περιγραφή της συνάντησης Η πρωτοβουλία Shades Aufbau άνοιξε τη συζήτηση τη νέα χρονιά με έναν νέο κύκλο μελέτης αφιερωμένο στον ιστορικό φασισμό και στο φαινόμενο της νέας ακροδεξιάς — μιας ακροδεξιάς που αναδύθηκε μέσα από τα συντρίμμια του φασισμού μετά το 1945 και επανεμφανίζεται σήμερα υπό νέες μορφές. Στον κύκλο αυτό συζητήθηκαν δύο ιστορικά κείμενα που έχουν διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη μαρξιστική…
Read MoreKarl Marx | Η διαφορά ανάμεσα στη δημοκρίτεια και την επικούρεια φιλοσοφία της φύσης
Η διατριβή του Karl Marx με τίτλο Η διαφορά ανάμεσα στη δημοκρίτεια και την επικούρεια φιλοσοφία της φύσης γράφτηκε το 1841 και αποτελεί το διδακτορικό του έργο, το οποίο υπέβαλε στο Πανεπιστήμιο της Ιένας. Το κείμενο αυτό ανήκει στην πρώιμη περίοδο της σκέψης του Μαρξ, όταν ακόμη κινείται στο φιλοσοφικό περιβάλλον της μεταχεγκελιανής διανόησης και του κύκλου των «Νεαρών Χεγκελιανών». Στο έργο αυτό ο Μαρξ ασχολείται με την αρχαία ελληνική φιλοσοφία, συγκρίνοντας τις φυσικές θεωρίες του Δημόκριτου και του Επίκουρου. Ο Μαρξ επιχειρεί να αναδείξει τις βαθύτερες φιλοσοφικές διαφορές τους.…
Read MoreTheodor.W.Adorno «Όψεις της Νέας Ακροδεξιάς» | Σημειώσεις πάνω στο κείμενο
Theodor.W.Adorno «Όψεις της Νέας Ακροδεξιάς» | Κύκλος Μελέτης Ιστορικός Φασισμός και Νέα Ακροδεξιά. Οι σημειώσεις πάνω στο κείμενο από την συζήτηση που διοργανώθηκε στις 15 Φεβρουαρίου 2026 Μόλις από το πρώτο μέρος του κειμένου, ο Αντόρνο κάνει σαφές ότι επιχειρεί περισσότερο μια προσπάθεια ανίχνευσης των στοιχείων στη βάση των οποίων η ακροδεξιά εκφράζεται στην μεταπολεμική δυτική κοινωνία, κάποιες παρατηρήσεις και όχι μια συνεκτική θεωρία. Αυτό καθιστά το κείμενο έκφραση μιας πρακτικο-θεωρητικής προσέγγισης των όρων με τους οποίους μπορεί η «νέα ακροδεξιά» να γίνει κατανοητή στο ιστορικό της συγκείμενο και συνεπώς…
Read MoreTheodor.W.Adorno «Όψεις της Νέας Ακροδεξιάς» | Κύκλος Μελέτης Ιστορικός Φασισμός και Νέα Ακροδεξιά
Κύκλος Μελέτης πάνω στον Ιστορικό Φασισμό και την Νέα Ακροδεξιά Τέταρτη Διαδικτυακή Συνάντηση: Συζήτηση πάνω στο κείμενο του Theodor.W.Adorno «´Όψεις της Νέας Ακροδεξιάς» Κυριακή, 15 Φεβρουαρίου 2026, 6μμ – Για αποστολή του διαδικτυακού συνδέσμου της συζήτησης στείλτε μας στο shades-aufbau@proton.me Η πρωτοβουλία Shades Aufbau συνεχίζει τη συζήτηση με έναν νέο κύκλο μελέτης, αφιερωμένο στον Ιστορικό Φασισμό και στο φαινόμενο της Νέας Ακροδεξιάς. Μιας ακροδεξιάς που αναδύθηκε από τα συντρίμμια του φασισμού μετά το 1945 και επανεμφανίζεται σήμερα σε νέες μορφές. Στον κύκλο αυτό θα εξετάσουμε ιστορικά κείμενα που αναδείχθηκαν στη…
Read More