«Χρονικά Αντισημιτισμού #139» Ανθεκτικότητα και τελετουργίες του Αντισημιτικού Μύθου: Το κάψιμο του Ιούδα στον Κοσμά

«Η πιο γνωστή και διαδεδομένη εκδήλωση λαϊκού αντισημιτισμού στην Ελλάδα, το κάψιμο του Ιούδα, είναι έθιμο της Μεγάλης Πέμπτης. Ο Γ. Μέγας παρατηρεί ότι μετά την επικράτηση του χριστιανισμού ταυτίστηκαν με το όνομα του περιπλανώμενου Ιούδα παλιότερες παραδόσεις που σχετίζονταν με τον Οιδίποδα. Σύμφωνα με τον ίδιο, η ασάφεια σχετικά με τον Ιούδα στα Ευαγγέλια οδήγησε τη λαϊκή φαντασία σε ένα πλήθος παραδόσεων, παραμυθιών, τραγουδιών, καταδέσμων, όπου το όνομα Ιούδας χρησιμοποιείται μετωνυμικά. Στους Εβραίους αποδίδονται οι ιδιότητες του Ιούδα. Και αυτές είναι φιλαργυρία, προδοσία, περιπλάνηση, θεοκτονία. Ο Εβραίος ενέχεται για…

Read More

Για την έννοια του Κομμουνισμού | 9 Θέσεις

Εισαγωγικό σημείωμα Οι θέσεις που ακολουθούν δεν αποτελούν ένα τυχαίο σύνολο διακηρύξεων, ούτε ένα ιδεολογικό μανιφέστο προς κατανάλωση. Συνιστούν την συμπύκνωση μιας μακρόχρονης θεωρητικής και πολιτικής επεξεργασίας στο εσωτερικό του εγχειρήματος του Shades, το προϊόν της συλλογικής συζήτησης, αντιπαράθεσης και κριτικής αναμέτρησης με την ιστορική εμπειρία του κομμουνιστικού κινήματος, τα όρια του παραδοσιακού μαρξισμού και συνολικά με τις αντιφάσεις της καπιταλιστικής νεωτερικότητας. Οι θέσεις αυτές λειτουργούν ως ένας βασικός θεωρητικός προσανατολισμός του εγχειρήματος και ως η βασική στρατηγική μας πυξίδα: σε καμία περίπτωση δεν αποτελούν ένα δόγμα, αλλά μια αρνητική…

Read More

Με αφορμή τα 81 χρόνια από την απελευθέρωση του Άουσβιτς

“Στην κατάσταση της ανελευθερίας τους ο Χίτλερ επέβαλε στους ανθρώπους μια νέα κατηγορική προσταγή: να ρυθμίζουν τη σκέψη και τις πράξεις τους έτσι ώστε να μην επαναληφθεί το Άουσβιτς, να μη συμβεί τίποτε παρόμοιο” T. W Adorno Ογδόντα ένα χρόνια συμπληρώνονται φέτος από τη στιγμή κατά την οποία ο Κόκκινος Στρατός διέκοψε υλικά —έστω και καθυστερημένα— τη λειτουργία της πιο ριζοσπαστικά εξορθολογισμένης μηχανής μαζικής εξόντωσης που παρήγαγε ποτέ η ανθρώπινη ιστορία. Στις 27 Ιανουαρίου 1945, τα σοβιετικά στρατεύματα απελευθέρωσαν περίπου 7.000 επιζώντες του στρατοπέδου συγκέντρωσης και εξόντωσης του Άουσβιτς, φέρνοντας…

Read More

Herbert Marcuze | Επανεξέταση της έννοιας της επανάστασης

Ένα σημείωμα με πρόχειρες σκέψεις με αφορμή το κείμενο που ακολουθεί Το κείμενο που ακολουθεί παραμένει, με έναν σχεδόν ανησυχητικό τρόπο, επίκαιρο, αν αναλογιστεί κανείς το επίπεδο της θεωρητικής συζήτησης που κυριαρχεί σήμερα στους λεγόμενους κύκλους της Αριστεράς και στον μεταμοντέρνο ιδεολογικό ακαδημαϊσμό, μια συζήτηση που διεξάγεται την εποχή της κρίσης του κομμουνιστικού προτάγματος. Η επαναφορά της προβληματικής από την σκοπιά της Θεωρίας, περί «επανεξέτασης της έννοιας της επανάστασης» δεν αφορά απλώς ένα ιστορικό ερώτημα, αλλά αγγίζει τον πυρήνα της θεωρητικής αδυναμίας να αναστοχαστούμε την ήττα, την ενσωμάτωση της επαναστατικής…

Read More

Moishe Postone: Ιστορία και κριτική του καπιταλισμού

Εισαγωγικό Σημείωμα Η σύγχρονη περίοδος της καπιταλιστικής κοινωνίας, με τις ριζικές της αναδιαρθρώσεις και την ένταση των κοινωνικών και οικονομικών κρίσεων, αναγκάζει την κριτική θεωρία να επανεξετάσει με καθαρότητα και βάθος την κατηγορία του κεφαλαίου και τις ιστορικές της συνέπειες. Στο παρόν κείμενο, επιχειρείται ακριβώς μια τέτοια ριζική επανεξέταση: με σημείο αναφοράς την θεωρητική συμβολή του Postone, αναδεικνύεται η κατανόηση του «κεφαλαίου» όχι ως απλής μορφής ατομικής ιδιοκτησίας ή οικονομικής σχέσης, αλλά ως ιστορικά συγκεκριμένης μορφής κοινωνικής διαμεσολάβησης και χρονικής δυναμικής. Αυτή η προσέγγιση δεν περιορίζεται σε μια κλασική ανάλυση…

Read More

Ποτέ Ξανά: Ο αγώνας της μνήμης είναι ακόμα εδώ. Με αφορμή το πογκρόμ της 9ης Νοεμβρίου 1938

Πέρασαν αρκετές δεκαετίες από εκείνη τη φρικτή νύχτα της 9ης Νοεμβρίου 1938, που σηματοδότησε την απαρχή των συστηματικών ενεργειών εξόντωσης των Εβραίων στην Ευρώπη. Μετά από μια δεκαετία κοινωνικής και πολιτικής αποσύνθεσης, μιας ακήρυκτης εμφύλιας ταξικής σύγκρουσης και της κατάρρευσης της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης —με την ήττα του προλεταριακού και κομμουνιστικού κινήματος και την άνοδο του εθνικοσοσιαλισμού στην εξουσία το 1933—, το ναζιστικό καθεστώς εγκαινίασε ένα σύνολο αντισημιτικών πολιτικών που ενσωματώνονταν οργανικά στη δομή του. Εκείνη την εποχή ζούσαν στη Γερμανία περίπου 500.000 Εβραίοι. Το καθεστώς τους μετέτρεψε σε αποδιοπομπαίους…

Read More

«Η Καταιγίδα μέσα στα σύννεφα»

Θέσεις της Συντακτικής Ομάδας του Shades για τον αντισημιτισμό μετά την 7η του Οκτώβρη Διευκρινιστικό σημείωμα. Το κείμενο που ακολουθεί είναι προϊόν της εσωτερικής συζήτησης του εγχειρήματος μας από τον Οκτώβρη 2023 μέχρι τον Γενάρη 2024. Αυτός είναι και ο λόγος που πολλά περιστατικά και επιθέσεις που έκαναν διάφοροι αντιιμπεριαλιστές, όπως για παράδειγμα η επίθεση στο ξενοδοχείο πριν λίγο καιρό και μια σειρά άλλα περιστατικά δεν έχουν συμπεριληφθεί σε αυτήν την έκδοση του κειμένου.  Η [Χαμάς] δεν τους αποκαλεί “Ισραηλινούς” ή “αποίκους-εποίκους”. Απλά τους αποκαλούν “Εβραίους”. Anshel Pfeffer, Haaretz, 30…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού #100» Τα αντισημιτικά δημοσιεύματα των τρολ του ΣΥΡΙΖΑ

Τα τρολ του ΣΥΡΙΖΑ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης βρίσκονται σε νέες περιπέτειες; Έτσι φαίνεται. Θα ήταν μάλλον γραφικό και ανούσιο το να ασχοληθεί κανείς με την συγκεκριμένη φωτογραφία, εάν δεν μιλούσαμε για το μεγαλύτερο κόμμα, αυτή την στιγμή τουλάχιστον, της ελληνικής σοσιαλδημοκρατίας. Και λέμε αυτή τη στιγμή, γιατί τα ποσοστά του έχουν πάρει τον κατήφορο, έναν κατήφορο που όπως όλα δείχνουν δεν θα σταματήσει στις επόμενες εκλογές. Την φωτογραφία που βλέπετε στο άρθρο την «ψάρεψε» μια στενή φίλη του εγχειρήματος μας. Ανέβηκε σε ένα προφίλ του facebook αμέσως μετά το…

Read More

Μητσοτάκη γαμιέσαι: ή για πόσο ακόμα μπορεί η κριτική να αναβάλλεται

Μετά την ανάληψη της κυβερνητικής εξουσίας στο ελληνικό καπιταλιστικό κράτος από τη Νέα Δημοκρατία, σχεδόν αμέσως ξεκίνησε – έστω και με πολλές αντιφάσεις – ένα ρεύμα δυσαρέσκειας για τη νέα κυβέρνηση, που ως γνωστό, την ατζέντα της, την επαίνεσαν λίγο πολύ όλοι οι ακροδεξιοί κύκλοι στη χώρα. Πολύ περισσότερο, μετά την έναρξη της πανδημίας και των μέτρων εγκλεισμού (lockdown), των μέτρων δηλαδή που πήρε το ελληνικό κράτος τα προηγούμενα δυο χρόνια, η κλιμάκωση της κρατικής καταστολής, κυρίως στην Αθηναϊκή μητρόπολη και τις άλλες μεγάλες πόλεις, ήταν η αφορμή για να…

Read More

Theodor Adorno | Μια ανάλυση του γερμανικού δεξιού ριζοσπαστισμού

Theodor W. Adorno, Aspekte des neuen Rechtsradikalismus. Ein Vortrag [Επόψεις του νέου δεξιού ριζοσπαστισμού. Μια διάλεξη], Mit einem Nachwort von Volker Weiß [Με έναν επίλογο του Φόλκερ Βάις], Suhrkamp, Βερολίνο 2019, σελ. 86 Γκούσταβ Αουερνχάιμερ (Gustav Auernheimer)  Πρώτη δημοσίευση: Αθηναϊκή Επιθεώρηση Βιβλίου Στις 6 Απριλίου 1967 ο Γερμανός φιλόσοφος και κοινωνιολόγος Τέοντορ Β. Αντόρνο έδωσε διάλεξη στο πανεπιστήμιο της Βιέννης με θέμα «Επόψεις του νέου δεξιού ριζοσπαστισμού». Ήταν προσκεκλημένος από την Ένωση Σοσιαλιστών Φοιτητών της Αυστρίας, που είχε ιδρυθεί το 1893 και πρώτος πρόεδρός της είχε διατελέσει ο Μαξ Άντλερ, ο μετέπειτα γνωστός θεωρητικός του λεγόμενου «Αυστρομαρξισμού». Ο Αντόρνο χρησιμοποίησε για την ομιλία του επτά σελίδες με…

Read More