7 Οκτώβρη 1944 | Εξέγερση στο Άουσβιτς-Μπίρκεναου. Η Μνήμη Παραμένει Ζωντανή

Το κείμενο αυτό είχε δημοσιευτεί αρχικά το 2021. Αναδημοσιεύουμε μια αναθεωρημένη έκδοση του προσαρμοσμένη στο σήμερα. Οι πηγές και τα ιστορικά στοιχεία παρέμειναν στην αρχική μορφή της έκδοσης του κειμένου. Η συμμορία των υψηλόβαθμων αξιωματικών μένει εκ νέου αποσβολωμένη. Δεν μπορούν να καταλάβουν, δεν μπορούν να συλλάβουν πώς είναι δυνατόν, εκεί κάτω, μέσα στο μπούνκερ, στην καρδιά του τάφου, στο κατώφλι της αβύσσου, την τελευταία στιγμή της ζωής τους, αντί να θρηνούν, αντί να κλαίνε, αυτές οι νεαρές χαμένες ζωές να τραγουδούν! Μήπως είχε δίκιο ο Φύρερ ότι πρόκειται για…

Read More

Ντοκουμέντο: Ένα άρθρο του Ριζοσπάστη για τα 25 χρόνια της εφημερίδας «Avanti»

Ένα ενδιαφέρον άρθρο – ντοκουμέντο για την εφημερίδα ΅΄ΕΡΓΑΤΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ΄΄ αλλά και μετά την απαγόρευση της που βγήκε η εφημερίδα «AVANTI». Μας δίνει πληροφορίες άρθρο του ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗ στις 12.2.1933 σελ.3.  Ο αρθρογράφος είναι ο  ΜΙΣΕΛ ΓΚΑΖΕΣ. Στις 11 Φλεβάρη το «Αβάντι» (όργανο της Π.Ε κεντρικής και δυτικής Μακεδονίας) η μοναδική εφημερίδα των καταπιεζόμενων μειονοτήτων μας, μπήκε στα 25 χρόνια της ύπαρξης του. Ολόκληρη η ιστορία του «αβάντι» είναι στενά συνδεδεμένη με την εξέλιξη του εργατικού κινήματος στην Μακεδονία και ιδιαίτερα καταπιεζόμενων (μειονοτήτων;).    Ένα σχόλιο Το 1933 ο Ριζοσπάστης αφιέρωνε…

Read More

Μια προκήρυξη απευθυνόμενη στους Εβραίους καπνεργάτες (1928)

Η προκήρυξη που βλέπετε στη φωτογραφία κυκλοφόρησε το 1928 και απευθύνεται στους εβραϊκής καταγωγής καπνεργάτες. Αν και συνήθως αναφέρεται ως γραμμένη «στα εβραϊκά», πρόκειται στην πραγματικότητα για κείμενο στα λαντίνο, την ισπανοεβραϊκή γλώσσα των Σεφαραδιτών, αποτυπωμένο με εβραϊκούς χαρακτήρες και τυπογραφικό στυλ που χρησιμοποιούνταν παραδοσιακά σε εβραϊκά κείμενα και εφημερίδες της εποχής. Η επιλογή αυτής της γλώσσας δεν ήταν τυχαία: τα λαντίνο αποτελούσε τη μητρική γλώσσα της συντριπτικής πλειοψηφίας των Εβραίων εργατών της Θεσσαλονίκης, και η χρήση της σε μια σοσιαλιστική προκήρυξη δείχνει την πρόθεση των συντακτών της να απευθυνθούν…

Read More

Ζακ Βεντούρα | Ο αγωνιστής της Φεντερασιόν και του ΚΚΕ που βρήκε τραγικό τέλος στο Άουσβιτς

Είναι ευρύτερα γνωστό, στους δικούς μας κύκλους τουλάχιστον, ότι μια σειρά από σημαντικούς/ές αγωνιστές/τριες, που αφιέρωσαν όλο τους το είναι στην οικοδόμηση και ισχυροποίηση του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος στην Ελλάδα, παραμένουν άγνωστοι/ες ή παραμελημένοι/ες από τα επίσημα κλιμάκια της ιστορίας, αλλά και από την κυρίαρχη ιδεολογική αφήγηση που επικρατεί στους κύκλους της αριστεράς. Μια τέτοια περίπτωση είναι και ο Ζακ Βεντούρα, σεφαραδίτης Εβραίος, δημοσιογράφος από τη Θεσσαλονίκη, στέλεχος της εφημερίδας Αβάντι και της Φεντερασιόν. Δεν είναι λίγα τα πολιτικά λάθη που καταλογίζονται στον Βεντούρα, τα οποία σε πολλές περιπτώσεις…

Read More

Ένα σχόλιο σχετικά με τον θάνατο της καθηγήτριας Σοφίας Χρηστίδου στη Θεσσαλονίκη.

Ο θάνατος της Σοφίας Χρηστίδου δεν πρέπει να ερμηνευτεί απλώς ως ένα τραγικό περιστατικό προσωπικής στοχοποίησης μιας καθηγήτριας ή ως μια μεμονωμένη εκτροπή συμπεριφορών στο εσωτερικό της σχολικής κοινότητας. Τέτοια γεγονότα λειτουργούν ως συμπτωματικές εκδηλώσεις βαθύτερων κοινωνικών αντιφάσεων που διαπερνούν τους θεσμούς της ύστερης νεωτερικότητας. Το λεγόμενο bullying δεν αποτελεί μια «παρέκκλιση» από την κανονικότητα της ορθολογικής λειτουργίας του σχολείου, ούτε αφορά μονάχα κάποιους βίαιους μαθητές – μαθήτριες· αντιθέτως, αποκαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο οι μορφές κυριαρχίας και βίας που συγκροτούν την κοινωνική ολότητα αναπαράγονται και στο εσωτερικό όλων…

Read More

Κάθε τραγούδι που φιμώνεται στο όνομα του έθνους είναι μια πρόβα για την ποιοτική αυταρχική αναβάθμιση του αστικού κράτους

Το περιστατικό με τη συναυλία σε νυχτερινό κέντρο της Φλώρινας πριν λίγες μέρες (22 Δεκεμβρίου, 2025) δεν αποτελεί ένα «μεμονωμένο επεισόδιο παρεξήγησης», αλλά συμπύκνωση μιας υλικής και ιδεολογικής πραγματικότητας που διατρέχει ιστορικά το ελληνικό καπιταλιστικό κράτος από τη συγκρότησή του μέχρι σήμερα. Η εθνική ιδεολογία του ελληνικού αστικού κράτους έχει, άλλωστε, πολλαπλές λειτουργίες. Ανάμεσα σε πολλές άλλες ακόμα που δεν θα επισημάνουμε σε αυτό το άρθρο: είναι μηχανισμός ιδεολογικής πειθάρχησης των υποτελών του αστικού κράτους, ο ταξικός μηχανισμός του μονοπωλίου της βίας, αλλά και ένας μηχανισμός αποκλεισμού και άσκησης σιωπηλής…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού #136» Αντισημιτικές επιθέσεις σε Λάρισα, Βόλο, Θεσσαλονίκη (Ιούνιος 2025)

Μόλις μία ημέρα μετά τη δημοσιοποίηση του βανδαλισμού του μνημείου στην Πλατεία Εβραίων Μαρτύρων και λίγες ώρες μετά την επίσημη ανακοίνωση του ΚΙΣΕ για τη στοχοποίηση των Ελλήνων Εβραίων, η Λάρισα ζει ένα ακόμη… επεισόδιο. [1] Οι εξελίξεις στο μέτωπο του αντισημιτισμού είναι πραγματικά καταιγιστικές. Κάθε ημέρα, εδώ και καιρό, καταγράφεται και ένα νέο περιστατικό, εντείνοντας ποιοτικά και ποσοτικά την αντισημιτική δραστηριότητα στη χώρα. Κι ενώ ακόμη δεν έχουμε προλάβει να σχολιάσουμε τη πρόσφατη κινητοποίηση αριστερών στη Λάρισα — η οποία περιείχε σχετικοποιητικές αναφορές στο Ολοκαύτωμα — σημειώθηκαν δύο επιθέσεις…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού #131» | Οι Ισραηλινοί επίδοξοι κατακτητές της Θεσσαλονίκης

Η αντισημιτική παράνοια ξεπερνά κάθε όριο : ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΥΝ ΙΣΡΑΗΛΙΝΟΥΣ ΩΣ ΕΠΙΔΟΞΟΥΣ ΚΑΤΑΚΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πόσο μακριά είμαστε από ένα νέο Κάμπελ ; Ο τίτλος του άρθρου δεν είναι clickbait. Τις τελευταίες μέρες γινόμαστε μάρτυρες μιας νέας, παρανοϊκής φάσης κλιμάκωσης της δημόσιας αντισημιτικής ρητορικής. Σε πρόσφατη ανάρτηση στελέχους του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας, με έντονη συνδικαλιστική δράση στη Θεσσαλονίκη — αλλά και σε μια σειρά αναρτήσεων άλλων χρηστών — Ισραηλινοί πολίτες που έχουν επιλέξει να μετοικήσουν στην Επανομή Θεσσαλονίκης στοχοποιούνται ως σκοτεινοί πράκτορες που κινούνται βάσει σχεδίου, με τελικό στόχο την κατάκτηση και κατοχή…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού #109» Νέα βεβήλωση του μνημείου του Ολοκαυτώματος στη Καβάλα

Το μνημείο που είναι αφιερωμένο στη μνήμη των Εβραίων της Καβάλας έχει αποτελέσει στόχο αντισημιτικών επιθέσεων τουλάχιστον δυο φορές στο παρελθόν. Μία από αυτές την έχουμε καταγράψει στην σελίδα (2017), όταν άγνωστοι έσπασαν το μεγαλύτερο μέρος του μαρμάρου που καλύπτει την πρόσοψή του. Η νέα βεβήλωση ήρθε την μέρα της μαύρης επετείου για τα 85 χρόνια από την «Νύχτας του Πογκρόμ» των ναζί το 1938. Στόχος των δραστών είναι η βεβήλωση της μνήμης των 1.484 Ελλήνων Εβραίων της Καβάλας που θανατώθηκαν από τους ναζί στο στρατόπεδο της Τρεμπλίνκα στην Πολωνία, έχοντας…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού #108» Νέα βεβήλωση στην τοιχογραφία στον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό και μια στοχοποίηση

Ήταν κάτι που περιμέναμε να συμβεί και μάλιστα το είχε προβλέψει πρόσφατα ένας φίλος του εγχειρήματος μας από την Θεσσαλονίκη. Άγνωστοι προχώρησαν στην βεβήλωση της τοιχογραφίας του Ολοκαυτώματος των Εβραίων επί της οδού Μιχαήλ Καλού, κοντά στον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό της Θεσσαλονίκης. Οι δράστες έγραψαν με μαύρο σπρέι συνθήματα εναντίον των Εβραίων και υπέρ της Γάζας («Free Gaza» και «Εβραίοι=Ναζί») ενώ μαύρισαν και το Αστέρι του Δαβίδ που είχαν στο πέτο τους τα τρία παιδιά που απεικονίζονται στην τοιχογραφία, η οποία συμβολίζει τον άδικο χαμό των Εβραίων της Θεσσαλονίκης κατά…

Read More