Karl Marx | Για τον Π.Ζ. Προυντόν

Το γράμμα του Καρλ Μάρξ για τον Πιερ-Ζοζέφ Προυντόν που ακολουθεί αποτελεί ένα σπάνιο ιστορικό ντοκουμέντο εντός της διαπάλης του 19ου αιώνα γύρω από τη θεωρία, την πολιτική οικονομία και τις δυνατότητες ριζικής κοινωνικής αλλαγής. Στην καρδιά αυτής της αντιπαράθεσης βρίσκεται η κριτική του Μάρξ στις ιδέες του Προυντόν, οι οποίες —παρά τον ριζοσπαστισμό τους ενάντια στην αστική ιδιοκτησία— παραμένουν, με τον τρόπο τους, δέσμιες ενός μικροαστικού ορίζοντα και μιας μεταρρυθμιστικής αντιμετώπισης της καπιταλιστικής κοινωνίας. Το κείμενο αυτό, γραμμένο το 1865, φωτίζει τις θεωρητικές διαφορές ανάμεσα σε δύο από τους…

Read More

Αναγνώσεις: «Οι πρωτοπόρες της γυναικείας απελευθέρωσης»

Δημοσιεύτηκε στα αγγλικά στην ιστοσελίδα της Workers Liberty Η Haymarket Press δημοσίευσε πρόσφατα μια συλλογή κειμένων της Nancy Holmstrom (μακροχρόνιας συνεργάτιδας των αμερικανικών σοσιαλιστικών περιοδικών του “Τρίτου Στρατοπέδου” New Politics και Against The Current), με τίτλο From a Marxist-Feminist Point of View. Εδώ αναδημοσιεύουμε την κριτική της Holmstrom για μια μεγάλη ιστορική μελέτη του Hal Draper σχετικά με τον πρώιμο φεμινισμό και τον σοσιαλισμό. Ο Hal Draper (1914–1990) υπήρξε ταυτόχρονα δεινός πολεμικός συγγραφέας και βαθύς γνώστης του μαρξισμού και της σοσιαλιστικής ιστορίας, συχνά συνδυάζοντας αυτά τα χαρίσματα σε σαρωτικές κριτικές…

Read More

Karl Marx | γράμμα προς τον Arnold Ruge

Το γράμμα αυτό του Καρλ Μαρξ προς τον φιλόσοφο Arnold Ruge γράφτηκε στο Kreuznach τον Σεπτέμβριο του  1843. Ο Karl Marx μαζί με τον Arnold Ruge στις αρχές του 1944 θα εκδώσουν μαζί τα «Γαλλογερμανικά Χρονικά». Σύντομα όμως η έκδοση θα σταματήσει μετά τη ρήξη του Μαρξ με τον Ρούγκε. Ύστερα από αυτό ο Μαρξ θα συνεχίσει την αρθρογραφία στην εφημερίδα «Vorwärts» («Εμπρός»). Στα άρθρα του φαίνεται πλέον καθαρά ότι εκφράζονται απόψεις που υποστηρίζουν την εργατική τάξη και τη δυνατότητά της να παίξει πρωτοπόρο ρόλο στην πρόοδο της ανθρώπινης κοινωνίας.…

Read More

Karl Marx | Η μέθοδος της πολιτικής οικονομίας

Όταν εξετάζουμε μία συγκεκριμένη χώρα από τη σκοπιά της πολιτικής οικονομίας, τότε ξεκινάμε με τον πληθυσμό της, τη διαίρεση της σε τάξεις, σε πόλη, ύπαιθρο, θάλασσα, τους διαφορετικούς κλάδους της παραγωγής, τις εξαγωγές και τις εισαγωγές, την ετήσια παραγωγή και κατανάλωση, τις εμπορευματικές τιμές κλπ. Το σωστό φαίνεται να είναι να ξεκινάμε με το πραγματικό και συγκεκριμένο, με τις πραγματικές προϋποθέσεις, στην οικονομία, π.χ., με τον πληθυσμό ο οποίος αποτελεί τη βάση και το υποκείμενο της όλης πράξης της κοινωνικής παραγωγής. Ωστόσο, με μια προσεκτικότερη εξέταση αυτό αποδεικνύεται λάθος. Ο…

Read More

Ο Μαρξ για την Κομμούνα του Παρισιού

Πρώτη Δημοσίευση: Περί Αλλοτρίωσης Κράτος και δικτατορία του προλεταριάτου στον Μαρξ επ’αφορμής της Κομμούνας Η Κομμούνα είναι το ζωντανό παράδειγμα της ίδιας της επανάστασης και του προλεταριακού κινήματος που ωθεί τον Μαρξ να μελετήσει εκ νέου το ακανθώδες ζήτημα του Κράτους. Αυτή η μελέτη βρίσκεται στον αντίποδα μιας εγκεφαλικής επινόησης από τον ίδιο μιας ιδεατής κατάστασης και ενός έτοιμου μοντέλου που σκοπό έχει να αντικαταστήσει την υπάρχουσα κρατική μηχανή της ταξικής κυριαρχίας της κεφαλαιοκρατικής τάξης. Διευκρινιστικά να αναφερθεί ότι ήδη από τα μέσα του 19ου αιώνα ο νεαρός Μαρξ θα…

Read More

Michael Löwy | Η Μετάβαση του Νεαρού Μαρξ προς τον Κομμουνισμό (1842-1844)

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί το πρώτο κεφάλαιο του βιβλίου Michael Löwy, The Theory of Revolution in the Young Marx, εκδόσεις Haymarket Books, 2005 ,της σειράς βιβλίων του περιοδικού Historical Materialism. Μετάφραση στα ελληνικά Alerta Communista Ι. Η Εφημερίδα του Ρήνου Η Εφημερίδα του Ρήνου [Rheinische Zeitung] υπήρξε το προϊόν ενός σύντομου παντρέματος μεταξύ του αριστερού εγελιανισμού και της φιλελεύθερης αστικής τάξης. Αν η εγελιανή αριστερά είχε γεννηθεί απ’ την αστική τάξη της Ρηνανίας, η ένωσή της σ’ ένα κοινό όργανο δεν θα χρειαζόταν περαιτέρω ερμηνεία. Ωστόσο, γνωρίζουμε ότι η ιντελιγκέντσια των Νεαρών…

Read More

Karl Marx | Οι απεργίες και οι εργατικές ενώσεις

Είναι το τελευταίο κεφάλαιο του έργου του Μαρξ, «Αθλιότητα της φιλοσοφίας», που ασκεί κριτική στον Προυντόν. Εδώ κριτικάρει την άποψη ότι η πάλη για αύξηση των μισθών οδηγεί νομοτελειακά στη γενική ανατίμηση των εμπορευμάτων, άποψη που καλούσε τους εργάτες να μην παλεύουν για αύξηση μισθών. Αποκαλύπτει το λαθεμένο της άποψης, μέσα από τη σχέση μισθών – κερδών, εδώ βρίσκεται η ουσία της εκμετάλλευσης. Αναφέρεται στην επίδραση που έχει η αλλαγή της οργανικής σύνθεσης του κεφαλαίου στις τιμές των εμπορευμάτων, ενώ ταυτόχρονα αποκαλύπτει τους παράγοντες που επιδρούν στην πτώση του ποσοστού…

Read More

Werner Bonefeld | Ο αντικαπιταλισμός και τα στοιχεία του αντισημιτισμού (απόσπασμα)

Δυο λόγια για τον φετιχοποιημένο αντικαπιταλισμό, τον (δεξιό κι αριστερό) εθνικισμό της αντιπαγκοσμιοποίησης και το καταφύγιο που αναζητεί στην εθνική οικονομία. Δημοσιεύουμε ένα απόσπασμα απο το βιβλίο του Werner Bonefeld Critical Theory and the Critique of Political Economy σελ, 196-197, από το κεφάλαιο “Anti-capitalism and the elements of antisemitism: On theology and real abstractions” «Ενώ κάθε μεμονωμένο άτομο “κυριαρχείται από αφαιρέσεις“, οι ιδιοκτήτες μεγάλου πλούτου βιώνουν αυτή την κυριαρχία σαν μια πηγή μεγάλου πλουτισμού και εξουσίας. Σ’ αυτό το πλαίσιο, ο Χορκχάιμερ κι ο Αντόρνο έχουν ισχυριστεί ότι οι “κυρίαρχοι”…

Read More