Εισαγωγικό σημείωμα: Σκέψεις με αφορμή την ανάγνωση του κείμενου Το κείμενο της Rosa Luxemburg για τα οργανωτικά ζητήματα της ρωσικής σοσιαλδημοκρατίας αποτελεί μια από τις πιο αιχμηρές θεωρητικές κριτικές στο εσωτερικό του επαναστατικού κομμουνιστικού κινήματος εκείνης της περιόδου, καθώς έρχεται σε αντιπαράθεση με το λενινιστικό υπόδειγμα οργάνωσης, όπως αυτό κωδικοποιείται στο διάσημο κείμενο του Λένιν «Τι να κάνουμε;», ένα κείμενο που έχει γίνει και ιδεολογικό εικόνισμα για πολλούς χώρους στην πολιτική παράδοση στην Ελλάδα. Η Luxemburg προχωρά πολύ πιο πέρα από μια επιμέρους κριτική των μορφών της οργανωτικής συγκρότησης του…
Read MoreTag: μαρξικές προσεγγίσεις
Κύκλος Μελέτης «Μητροπολιτικός Χώρος, Κατοικία και Κοινωνία Ελέγχου: Υλιστικές Προσεγγίσεις της Σύγχρονης Καπιταλιστικής Κυκλοφορίας»
Η πρωτοβουλία Shades Aufbau: Κοινότητα – Θεωρία – Δικτύωση ανακοινώνει τη συνέχεια των κύκλων μελέτης της, στο πλαίσιο της προσπάθειας διαμόρφωσης ενός πιο συγκροτημένου και θεωρητικά επεξεργασμένου λόγου πάνω σε κομβικά ζητήματα της σύγχρονης κοινωνικής πραγματικότητας. Με αφετηρία τις συζητήσεις των προηγούμενων συναντήσεων με θέμα τον ιστορικό φασισμό και τη νέα ακροδεξιά, το εγχείρημα επιδιώκει να εμβαθύνει σε θεματικές που αφορούν τη δομή και τις μετασχηματίσεις του ύστερου καπιταλισμού, συνδέοντας τη θεωρητική ανάλυση με τις τρέχουσες κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις. Στο πλαίσιο αυτό, ο επόμενος κύκλος μελέτης θα επικεντρωθεί στο…
Read MoreTheodor Adorno & Max Horkeimer | Προς ένα νέο μανιφέστο;
Εισαγωγικό σημείωμα του Shades Το «Προς ένα νέο μανιφέστο» (Towards a New Manifesto) των Τέοντορ Β. Αντόρνο και Μαξ Χόρκχαϊμερ γράφτηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1950, πιθανότατα γύρω στο 1950–1951, σε μια περίοδο βαθιάς πολιτικής και θεωρητικής κρίσης για την ευρωπαϊκή και διεθνή Αριστερά. Ωστόσο, το κείμενο δεν δημοσιεύτηκε τότε ως το επίσημο μανιφέστο της «Σχολής της Φρανκφούρτης» και παρέμεινε για χρόνια ημιτελές. Τελικά κυκλοφόρησε μεταγενέστερα ως ιστορικό και θεωρητικό τεκμήριο της Κριτικής Θεωρίας. Το κείμενο «Προς ένα νέο μανιφέστο» αποτελεί μια συμπυκνωμένη, αιχμηρή παρέμβαση της Κριτικής Θεωρίας απέναντι…
Read MoreErnst Bloch | «Ο Μαρξ ως ο στοχαστής της επανάστασης» (απόσπασμα)
Το παρακάτω απόσπασμα είναι από το έργο του Ερνστ Μπλοχ, «Ουτοπία και Επανάσταση», που στα ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Έρασμος σελ. 29 – 32. Μερικές σκέψεις με αφορμή τα αποσπάσματα που παραθέτουμε εδώ Το κείμενο – απόσπασμα που ακολουθεί, σε ένα βαθμό, αναστοχάζεται την επανάσταση όχι απλώς ως ένα εξωτερικό συμβάν ή ενός είδους ηθικού αιτήματος για δικαιοσύνη, αλλά ως την εγγενή μορφή κίνησης της ίδιας της καπιταλιστικής κοινωνίας. Η ανάλυση —όπως αποτυπώνεται μέσα και από την ερμηνευτική συμβολή του Έρνστ Μπλοχ— επιχειρεί να αναδείξει τον Καρλ Μαρξ ως στοχαστή…
Read MoreΆντον Πάννεκουκ | Θρησκεία (1946)
κείμενα για τον Πάνεκουκ στο Shades Εισαγωγή του μεταφραστή Άντον Πάννεκουκ (1873-1960) [γνωστός και με τα ψευδώνυμα Καρλ Χόρνερ (Karl Horner), Τζον Χάρπερ (John Harper – J.H.) και Π. Άαρτζ (P. Aartz)] « Η ισχύς της εργατικής τάξης συντίθεται από τρεις βασικούς παράγοντες: 1) την αριθμητική της υπεροχή και τη σπουδαιότητά της στην οικονομία, 2) την ταξική συνείδηση και τη γνώση, 3) την οργάνωση και τη συνειδητή πειθαρχία. Η αύξηση της ισχύος της εργατικής τάξης συνδέεται με τη ενίσχυση αυτών των παραγόντων. Ο πρώτος παράγοντας ενισχύεται ούτως ή άλλως, ανεξάρτητα…
Read MoreΣημειώσεις πάνω στην ανάδυση του καπιταλισμού στην Ανατολική Μεσόγειο
Γράφουν οι becoming minority Στο Αμάλφι, στην Πίζα, στη Γένοβα, στη Βενετία, δηλαδή στις μεγάλες εμπορικές πόλεις-κράτη της ανατολικής Μεσογείου του ενδέκατου αιώνα, αρχίζει και σπάει η σιωπή των προκαπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής, αρχίζει και μπαίνει σε ρυθμό η μηχανή που τιτιβίζει. Το θαλάσσιο εμπόριο ενοποιεί την Μεσόγειο, το αραβικό quirad και η ιταλική commenda πλάθουν μια πρώιμη μορφή μισθωτής εργασίας, σχηματίζουν μια νόθα αστική τάξη και μια νόθα προλεταριακή, η μανιφακτουρική κρατική δραστηριότητα της Βενετίας στα μέσα του δεκάτου τέταρτου αιώνα, σφραγίζει και αποκρυσταλλώνει την μισθωτή εργασία ̇ πέραν της…
Read MoreGyörgy Lukács | Η καταστροφή του λόγου
To κείμενο του G.Lukacs δημοσιεύτηκε στο περιοδικό, Ουτοπία, τεύχος 52 σελ 148-161, Νοέμ-Δεκ. 2002. Βουδαπέστη, Ιανουάριος 1953 Oλες οι τάσεις στις οποίες αναφερθήκαμε μέχρι τώρα ξεκινώντας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τις βρίσκουμε επίσης, είναι αυτονόητο, στη Δυτική Γερμανία. Με παραλλαγές στις οποίες αξίζει να σταθούμε λόγω του σημαντικού ρόλου που παίζει σήμερα η Γερμανία. Πρώτα απ’ όλα, η Δυτική Γερμανία είναι το επίκεντρο του φαινομένου που υπήρξε ο φασισμός. Γνωρίζουμε ότι οι συμμαχικές δυνάμεις κατοχής όχι μόνο δεν εξουδετέρωσαν τις κοινωνικές και ιδεολογικές ρίζες, αλλά διέσωσαν και διατήρησαν με κάθε…
Read MoreΟ κύριος του Χρόνου | Μια όψη του Moishe Postone (1942-2018)
Το κείμενο μεταφράσαν από την αγγλική γλώσσα οι becoming minority. Συγγεγραμένο από τους Juan Diego González Rúa και Facundo Nahuel Martín το 2019, το πρωτότυπο βρίσκεται στο περιοδικό Krisis: http://www.krisis.org/2019/the-master-of-time/. Συνεχίζουμε τη σειρά με μεταφράσεις από το χώρο της “κριτικής της αξίας” γιατί όπως έχουμε επισημάνει και παλιότερα, πιστεύουμε ότι μπορούν να συμβάλουν στην ριζοσπαστική μαρξική κριτική στον 21αι. Οι υπογραμμίσεις με μαύρα γράμματα είναι της μετάφρασης. Εισαγωγή Ο Moishe Postone πέθανε τον περασμένο χρόνο. Το άρθρο αυτό γράφτηκε εις μνήμην αυτού του ασυμβίβαστου και ριζοσπαστικού διανοούμενου, από τους πιο…
Read MoreRosa Luxemburg | Η κοινωνικοποίηση της κοινωνίας
Μετάφραση: Ισιδώρα Στανιμεράκη Η προλεταριακή επανάσταση που μόλις ξεκίνησε δεν μπορεί να έχει άλλο στόχο και άλλο αποτέλεσμα από την πραγματοποίηση του σοσιαλισμού. Η εργατική τάξη πρέπει πάνω απ’ όλα να παλέψει για να πάρει όλη την πολιτική εξουσία του κράτους στα χέρια της. Η πολιτική εξουσία, ωστόσο, είναι για εμάς τους σοσιαλιστές μονάχα ένα μέσο. Ο σκοπός για τον οποίο πρέπει να χρησιμοποιήσουμε αυτή τη δύναμη είναι ο ριζικός μετασχηματισμός όλων των οικονομικών σχέσεων. Επί του παρόντος, όλος ο πλούτος, τα μεγαλύτερα και τα καλύτερα χτήματα, καθώς επίσης τα…
Read MoreWalter Benjamin | Αριστερή μελαγχολία
Σήμερα, τα ποιήματα του Kästner διατίθενται ήδη σε τρεις επιβλητικούς τόμους. Οποιοσδήποτε θελήσει να μελετήσει τον χαρακτήρα των στίχων του όμως θα πρέπει να εμμείνει στην μορφή που είχαν όταν πρωτοεμφανίστηκαν. Δεμένα σε βιβλίο είναι πολύ στριμωγμένα και κάπως ασφυκτικά, αλλά στις εφημερίδες πετάγονται σαν τα ψάρια στο νερό. Αν αυτό το νερό δεν είναι και το καθαρότερο, και αν κάθε είδους απόβλητα επιπλέουν πάνω του, τόσο το καλύτερο για τον συγγραφέα, αφού οι ποιητικοί γυρίνοι του μπορούν να τραφούν από αυτά. Η δημοφιλία των ποιημάτων αυτών συνδέεται με την…
Read More