Το εισαγωγικό κείμενο της εκδήλωσης του Shades: Louis-August Blanqui | Η Αιωνιότητα δια των Άστρων

Το εισαγωγικό κείμενο της εκδήλωσης του Shades που πραγματοποιήθηκε στις 6 Μάη 2026 Ο Louis-Auguste Blanqui (1805–1881), γνωστός και ως «ο φυλακισμένος», αποτελεί μία από τις πιο αντιφατικές και ταυτόχρονα γόνιμες μορφές του επαναστατικού κινήματος του 19ου αιώνα. Μακριά από τις απλουστευτικές ταξινομήσεις που τον εντάσσουν στους «ουτοπικούς σοσιαλιστές», η σκέψη του συγκροτεί μια ιδιαίτερη πολιτική και θεωρητική διαδρομή, σε διαρκή σχέση με το ίδιο το σοσιαλιστικό κίνημα της εποχής του. Η θεωρία και η πρακτική του κινούνται στα όρια μεταξύ της συνωμοτικής δράσης, του επαναστατικού βολουνταρισμού και μιας ριζικής…

Read More

Rosa Luxemburg | Οργανωτικά ζητήματα της ρωσικής σοσιαλδημοκρατίας

Εισαγωγικό σημείωμα: Σκέψεις με αφορμή την ανάγνωση του κείμενου Το κείμενο της Rosa Luxemburg για τα οργανωτικά ζητήματα της ρωσικής σοσιαλδημοκρατίας αποτελεί μια από τις πιο αιχμηρές θεωρητικές κριτικές στο εσωτερικό του επαναστατικού κομμουνιστικού κινήματος εκείνης της περιόδου, καθώς έρχεται σε αντιπαράθεση με το λενινιστικό υπόδειγμα οργάνωσης, όπως αυτό κωδικοποιείται στο διάσημο κείμενο του Λένιν «Τι να κάνουμε;», ένα κείμενο που έχει γίνει και ιδεολογικό εικόνισμα για πολλούς χώρους στην πολιτική παράδοση στην Ελλάδα. Η Luxemburg προχωρά πολύ πιο πέρα από μια επιμέρους κριτική των μορφών της οργανωτικής συγκρότησης του…

Read More

Rosa Luxemburg | Τι ζητάει ο Σπάρτακος

Εισαγωγικό σημείωμα Με μια στοιχειώδη περιήγηση στο ελληνόφωνο διαδίκτυο διαπιστώνει κανείς ότι η Γερμανική προλεταριακή επανάσταση του 1918–1919 παραμένει σε μεγάλο βαθμό αόρατη, τόσο ως ιστορικό γεγονός όσο και ως θεωρητικό πρόβλημα. Ακόμη περισσότερο, οι πολιτικές συγκρούσεις, οι προγραμματικές αντιπαραθέσεις και οι μορφές οργάνωσης που αναδύθηκαν σε εκείνη τη συγκυρία σπανίως αποτελούν αντικείμενο συστηματικής συζήτησης, σε αντίθεση με την κανονικοποιημένη και συχνά μουσειοποιημένη αναφορά στην Οκτωβριανή Επανάσταση. Η αποσιώπηση αυτή δεν είναι ουδέτερη: αντανακλά έναν ευρύτερο τρόπο πρόσληψης της επαναστατικής ιστορίας που τείνει να αποσπά τα γεγονότα από τις υλικές…

Read More

Αναγνώσεις: «Οι πρωτοπόρες της γυναικείας απελευθέρωσης»

Δημοσιεύτηκε στα αγγλικά στην ιστοσελίδα της Workers Liberty Η Haymarket Press δημοσίευσε πρόσφατα μια συλλογή κειμένων της Nancy Holmstrom (μακροχρόνιας συνεργάτιδας των αμερικανικών σοσιαλιστικών περιοδικών του “Τρίτου Στρατοπέδου” New Politics και Against The Current), με τίτλο From a Marxist-Feminist Point of View. Εδώ αναδημοσιεύουμε την κριτική της Holmstrom για μια μεγάλη ιστορική μελέτη του Hal Draper σχετικά με τον πρώιμο φεμινισμό και τον σοσιαλισμό. Ο Hal Draper (1914–1990) υπήρξε ταυτόχρονα δεινός πολεμικός συγγραφέας και βαθύς γνώστης του μαρξισμού και της σοσιαλιστικής ιστορίας, συχνά συνδυάζοντας αυτά τα χαρίσματα σε σαρωτικές κριτικές…

Read More

Rosa Luxemburg | Για το εθνικό ζήτημα και την Ουκρανία

«Οι Μπολσεβίκοι είναι, εν μέρει, υπεύθυνοι, για το γεγονός ότι η στρατιωτική ήττα, μετασχηματίστηκε, σε κατάρρευση και διάσπαση της Ρωσίας. Επιπλέον, οι ίδιοι οι μπολσεβίκοι όξυναν, σε μεγάλο βαθμό, τις αντικειμενικές δυσκολίες αυτής της κατάστασης, με ένα σύνθημα, το οποίο τοποθέτησαν, στο προσκήνιο της πολιτικής τους: Το επιλεγόμενο δικαίωμα της αυτοδιάθεσης των λαών – ή κάτι που, ουσιαστικά, ενυπήρχε, σε αυτό το σύνθημα – την διάσπαση της Ρωσίας. Η φόρμουλα του δικαιώματος των διαφόρων εθνοτήτων της ρωσικής αυτοκρατορίας να καθορίσουν την μοίρα τους, ανεξάρτητα, «ακόμη και μέχρι του σημείου να…

Read More

Ρόζα Λούξεμπουργκ | Η πολιτοφυλακή και ο μιλιταρισμός

Το κείμενο που ακολουθεί είναι μια επίκαιρη ανάλυσή της για το μιλιταρισμό, δημοσιευμένη στα 1899, ακριβώς την περίοδο που ξεκινούσε η άνοδος του ιμπεριαλισμού, οδηγώντας σε μια αλματώδη αύξηση στις στρατιωτικές δαπάνες (σελ. 117-133 της έκδοσης). Η Λούξεμπουργκ ασκεί μια συντριπτική κριτική στους οπορτουνιστές της γερμανικής σοσιαλδημοκρατίας όπως ο Μαξ Σίπελ, που υποστήριζαν ότι ο μιλιταρισμός συνεισφέρει στην ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων και μπορεί να είναι αποδεκτός από το κίνημα της εργατικής τάξης. Ανασκευάζοντας πειστικά τα επιχειρήματά τους, τους αντιπαραθέτει το αίτημα της πολιτοφυλακής, του εξοπλισμού του λαού για αμυντικούς…

Read More

Rosa Luxemburg | Η κοινωνικοποίηση της κοινωνίας

Μετάφραση: Ισιδώρα Στανιμεράκη Η προλεταριακή επανάσταση που μόλις ξεκίνησε δεν μπορεί να έχει άλλο στόχο και άλλο αποτέλεσμα από την πραγματοποίηση του σοσιαλισμού. Η εργατική τάξη πρέπει πάνω απ’ όλα να παλέψει για να πάρει όλη την πολιτική εξουσία του κράτους στα χέρια της. Η πολιτική εξουσία, ωστόσο, είναι για εμάς τους σοσιαλιστές μονάχα ένα μέσο. Ο σκοπός για τον οποίο πρέπει να χρησιμοποιήσουμε αυτή τη δύναμη είναι ο ριζικός μετασχηματισμός όλων των οικονομικών σχέσεων. Επί του παρόντος, όλος ο πλούτος, τα μεγαλύτερα και τα καλύτερα χτήματα, καθώς επίσης τα…

Read More

Rosa Luxemburg | Η Ρωσική τραγωδία

Μετάφραση: Θοδωρής Βελισσάρης. Το άρθρο δημοσιεύτηκε στη σελίδα του Platypus Affiliated Society   Με τη συνθήκη του Μπρεστ-Λιτόφσκ, η Ρωσική Επανάσταση βρέθηκε σε πολύ δύσκολη κατάσταση. Η πολιτική που καθοδηγεί τη δράση των μπολσεβίκων είναι ξεκάθαρη: ειρήνη με οποιοδήποτε τίμημα, προκειμένου να κερδηθεί χρόνος, κατά τη διάρκεια του οποίου θα μπορέσουν να επεκτείνουν και να εδραιώσουν τη δικτατορία του προλεταριάτου στη Ρωσία, εφαρμόζοντας όσο πιο πολλές σοσιαλιστικές μεταρρυθμίσεις γίνεται. Σχεδιάζουν μ’ αυτόν τον τρόπο να περιμένουν το ξέσπασμα της διεθνούς προλεταριακής επανάστασης και ταυτόχρονα να την επισπεύσουν με το ρωσικό…

Read More

Franz Mehring | Για τον πρώτο τόμο του Κεφαλαίου

Εισαγωγικό σημείωμα του Shades Στην προσπάθεια του εμπλουτισμού της στήλης μας με θεωρητικά κείμενα του Shades κινείται και η αυτή εδώ η δημοσίευση, με ένα κλασικό κείμενο ενός από τους γνωστότερους κομμουνιστές διανοούμενους στην Γερμανία στις αρχές του 20ου αιώνα. Ασχέτως με τις θεωρητικές ενστάσεις που μπορεί να έχουμε με τον συγγραφέα του κειμένου, κρίναμε ότι έχει ενδιαφέρον η αναδημοσίευση του, που αδιαμφισβήτητα βοηθάει στη κατανόηση των απόψεων που κυριαρχούσαν στο κομμουνιστικό κίνημα της εποχής. Ο Φραντς Μέρινγκ γεννήθηκε το 1846 στην Πομερανία και ήταν γόνος αστικής οικογένειας. Από πολύ…

Read More