Theodor Adorno & Max Horkeimer | Προς ένα νέο μανιφέστο;

Εισαγωγικό σημείωμα του Shades  Το «Προς ένα νέο μανιφέστο» (Towards a New Manifesto) των Τέοντορ Β. Αντόρνο και Μαξ Χόρκχαϊμερ γράφτηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1950, πιθανότατα γύρω στο 1950–1951, σε μια περίοδο βαθιάς πολιτικής και θεωρητικής κρίσης για την ευρωπαϊκή και διεθνή Αριστερά. Ωστόσο, το κείμενο δεν δημοσιεύτηκε τότε ως το επίσημο μανιφέστο της «Σχολής της Φρανκφούρτης» και παρέμεινε για χρόνια ημιτελές. Τελικά κυκλοφόρησε μεταγενέστερα ως ιστορικό και θεωρητικό τεκμήριο της Κριτικής Θεωρίας. Το κείμενο «Προς ένα νέο μανιφέστο» αποτελεί μια συμπυκνωμένη, αιχμηρή παρέμβαση της Κριτικής Θεωρίας απέναντι…

Read More

Μια σημείωση από τον Werner Bonefeld σχετικά με την αφηρημένη εργασία και το περιεχόμενο του Κομμουνισμού

Οι διαφορετικές αντιλήψεις όσον αφορά την αφηρημένη εργασία συνεπάγονται με διαφορετικά πολιτικά συμπεράσματα. Για την ορθόδοξη παράδοση, η αφηρημένη εργασία αντιπροσώπευε το μέγεθος της αξίας, και η εργασία θεωρήθηκε έτσι ως οικονομικός πόρος που ένα σοσιαλιστικό κράτος θα μπορούσε να σχεδιάσει και να κατανείμει, φαινομενικά για λογαριασμό των εργαζομένων. Η στροφή του Rubin (1972) προς μια κριτική θεωρία της αξίας επιχειρηματολόγησε ενάντια στη διαχρονική φυσικοποίησή της και υπέρ του προσδιορισμού της ως μιας ειδικά καπιταλιστικής μορφής εργασίας. Από πολιτική άποψη, η στροφή αυτή απέρριπτε τον σοσιαλισμό ως μια καλά οργανωμένη…

Read More

Ο κύριος του Χρόνου | Μια όψη του Moishe Postone (1942-2018)

Το κείμενο μεταφράσαν από την αγγλική γλώσσα οι becoming minority. Συγγεγραμένο από τους Juan Diego González Rúa και Facundo Nahuel Martín το 2019, το πρωτότυπο βρίσκεται στο περιοδικό Krisis: http://www.krisis.org/2019/the-master-of-time/. Συνεχίζουμε τη σειρά με μεταφράσεις από το χώρο της “κριτικής της αξίας” γιατί όπως έχουμε επισημάνει και παλιότερα, πιστεύουμε ότι μπορούν να συμβάλουν στην ριζοσπαστική μαρξική κριτική στον 21αι. Οι υπογραμμίσεις με μαύρα γράμματα είναι της μετάφρασης.  Εισαγωγή Ο Moishe Postone πέθανε τον περασμένο χρόνο. Το άρθρο αυτό γράφτηκε εις μνήμην αυτού του ασυμβίβαστου και ριζοσπαστικού διανοούμενου, από τους πιο…

Read More

Για τον Moishe Postone

Το 2011, κάλεσα τον Postone στη Νέα Σχολή Κοινωνικών Ερευνών της Νέας Υόρκης, για να πραγματοποιήσει μια εισαγωγική ομιλία σε ένα συνέδριο φιλοσοφίας απόφοιτων με τίτλο, “Το Πνεύμα του Κεφαλαίου: Hegel και Marx”. Ο Postone έδωσε μια σαρωτική διάλεξη σχετικά με το ρόλο της έννοιας του Πνεύματος του Hegel στα έργα του Marx και του Lukács. Η κριτική του για την εργασία ήταν αποπροσανατολιστική για πολλούς, όπως και η άποψή του για το κεφάλαιο σαν ένα «αυτοματοποιημένο υποκείμενο», συγκρίσιμο της άποψης του Hegel για την αυτο-διαμεσολαβούμενη δυναμική του Geist (δυναμική…

Read More

Moishe Postone, 1942 – 2018

Σύνδεσμος πρωτότυπου κειμένου: http://www.krisis.org/2018/moishe-postone-1942-2018/ μετάφραση και πηγή: poetrymustbedonebyeachandeveryone Όταν εμείς, ένας μικρός κύκλος συγγραφέων που είχε αφιερωθεί στην ανανέωση της ριζοσπαστικής κοινωνικής κριτικής, πέσαμε πάνω στη λογική του Αντισημιτισμού στο τότε άγνωστο δοκίμιο του Μωυσή Ποστόουν, προς τα τέλη της δεκαετίας του ’80, αυτή μας χτύπησε σαν κεραυνός. Η Κριτική της Αξίας (Wertkritik) βρισκόταν ακόμη στο ξεκίνημα της και πάσχιζε να τραβήξει τον δρόμο της ενάντια στους θεματοφύλακες του παραδοσιακού Μαρξισμού με τους οποίους τότε εμπλεκόμασταν σε πολεμικές διαμάχες και ξαφνικά υπήρχε κάποιος που σκεφτόταν με τόσο όμοιο τρόπο. Για εμάς…

Read More

Claus Peter Ortlieb | Η χαμένη αθωότητα της παραγωγικότητας

“Το ίδιο το κεφάλαιο είναι η κινούμενη αντίφαση : ενώ από τη μία προσπαθεί να περιορίσει τον χρόνο εργασίας στο ελάχιστο, από την άλλη, τοποθετεί τον χρόνο εργασίας σαν μοναδικό μέτρο και πηγή του πλούτου”. Μαρξ, Grundrisse,Τόμος Β’, Τετράδιο VII,3,σελ.539, Στοχαστής, Αθήνα,1990 Κείμενο του  Claus Peter Ortlieb που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό EXIT. Η πρώτη δημοσίευση έγινε στο ιστολόγιο περγάδι, ωστόσο εμείς κάναμε κάποιες μικρές διορθώσεις. Το κείμενο αυτό δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στα γερμανικά στο Denknetz Jahrbuch το 2010 και έγιναν ελάχιστες τροποποιήσεις από τον συγγραφέα για τις ανάγκες της αγγλικής έκδοσης τον…

Read More

Walter Benjamin | Το νόημα του χρόνου στο σύμπαν της ηθικής

Walter Benjamin Το νόημα του χρόνου στο σύμπαν της ηθικής Σπάραγμα του 1921· ανέκδοτο κατά την διάρκεια της ζωής του συγγραφέα Είναι σύνηθες να θεωρούμε τους νομικούς θεσμούς οι οποίοι μας επιτρέπουν να θεμελιώσουμε τα γεγονότα και τις κρίσεις που κυριαρχούσαν σε μακρινούς καιρούς ως τίποτε άλλο από τις παγιοποιημένες προθέσεις της ηθικής. Όμως αυτό το οποίο επενδύει τον νόμο με τούτο το ενδιαφέρον για το μακρινό παρελθόν και με αυτή την ισχύ επάνω του είναι κάτι πολύ διαφορετικό, πράγματι, από ότι η αναπαράσταση της παρουσίας της ηθικής στο παρελθόν.…

Read More

Karl Marx | Για την εργάσιμη μέρα

Καρλ Μαρξ: ΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ, τ. Α`, σελ. 243-246, εκδόσεις «Σύγχρονη Εποχή».    Η εργάσιμη ημέρα επομένως δεν είναι σταθερό, αλλά μεταβλητό μέγεθος. Το ένα από τα μέρη της καθορίζεται βέβαια από το χρόνο εργασίας που απαιτείται για τη συνεχή αναπαραγωγή του ίδιου του εργάτη, το συνολικό μέγεθός της όμως αλλάζει μαζί με το μάκρος ή τη διάρκεια της υπερεργασίας. Επομένως η εργάσιμη ημέρα μπορεί να καθοριστεί, είναι όμως αυτή καθεαυτή ένα ακαθόριστο μέγεθος. Μόλο, λοιπόν, που η εργάσιμη ημέρα δεν είναι σταθερό αλλά ρευστό μέγεθος, δεν μπορεί ωστόσο παρά να…

Read More

Walter Benjamin | Θέσεις για τη φιλοσοφία της ιστορίας

Το διάσημο κείμενο του Benjamin “Θέσεις για τη φιλοσοφία της ιστορίας” ήταν και το τελευταίο ολοκληρωμένο κείμενο στο συγγραφικό του έργο. Κυκλοφόρησε για πρώτη φορά στα ελληνικά στη Θεσσαλονίκη από την κολεκτίβα bajaj. Επανεκδόθηκε από την αυτοοργανωμένη εκδοτική προσπάθεια της Λέσχης Κατασκόπων το 2014 και από τότε κυκλοφορεί στα βιβλιοπωλεία σε μορφή μπροσούρας. Ο Βάλτερ Μπένγιαμιν ήταν Γερμανοεβραίος μαρξιστής και κριτικός της λογοτεχνίας, δοκιμιογράφος, μεταφραστής και φιλόσοφος. Από νωρίς συνδέθηκε με τη Σχολή της Φρανκφούρτης και την κριτική θεωρία. Επηρεάστηκε επίσης όμως και από τα γραπτά του Μπέρτολτ Μπρεχτ, ο οποίος ανέπτυξε την κριτική…

Read More

Για μια κριτική φαινομενολογία της ολοκληρωτικής υπαγωγής | Δέκα σημεία της ανθρωπολογίας του Κεφαλαίου

Γράφει ο Lucifugo, a diavolo in corpo   (1) Το Κεφάλαιο της ολοκληρωτικής υπαγωγής είναι η κίνηση στην πιο αφηρημένη της μορφή, πρέπει συνεχώς να επαναστατικοποιεί τις δυνάμεις και τα μέσα της παραγωγής του α) τροποποιώντας χωρίς φραγμούς το μεταβολισμό του με τη γήινη φύση (“οικολογικό ζήτημα”) β) μετατρέποντας μέσω της Τεχνοεπιστήμης την έμβια και άβια φύση σε μια αχανή μάζα απογυμνωμένων “πρώτων υλών” (Will Barnes) για τη διαρκώς επιταχυνόμενη παραγωγή, κυκλοφορία, κατανάλωση ενός κόσμου εμπορευμάτων. (2) Η συνολική κύλιση του Κεφαλαίου είναι μια περιστροφή χωρίς τέλος, η διαμεσολάβηση των ενδιάμεσων…

Read More