Στις 4 Οκτωβρίου 1852, έντεκα μέλη της Ένωσης των Κομμουνιστών, της πρώτης διεθνούς επαναστατικής εργατικής οργάνωσης, δικάστηκαν στην Κολωνία στο δικαστήριο, με την κατηγορία για τη συμμετοχή τους στις επαναστάσεις του 1848-49 και τη συνεχιζόμενη δράση τους για την εργατική δημοκρατία. Ο Μαρξ, εξόριστος στο Λονδίνο και αποκλεισμένος από την αίθουσα του δικαστηρίου, διηύθυνε την υπεράσπιση μέσω επιστολών, νομικών υπομνημάτων και δημοσιευμένων κειμένων. Η Ένωση είχε ιδρυθεί το 1847, με ιδρυτικό κείμενο το Κομμουνιστικό Μανιφέστο (1848). Με το ξέσπασμα των επαναστάσεων του 1848 σε Παρίσι, Βερολίνο, Βιέννη, Μιλάνο, τα μέλη…
Read MoreCategory: ιστορία
Η μάχη της Cable Street
Το Λονδίνο του Ανατολικού East End και η συγκρότηση μιας κοινότητας υπό συνθήκες ακραίας εκμετάλλευσης και καταπίεσης Αν και η παρουσία Εβραίων στη Βρετανία ανάγεται ιστορικά περίπου από το 1066, η σύγχρονη Εβραϊκή Κοινότητα του Λονδίνου συγκροτείται ουσιαστικά ως κοινωνικό και πολιτισμικό μέγεθος στο διάστημα 1881-1914, μέσα από διαδοχικά κύματα μετανάστευσης που ακολούθησαν τα αντισημιτικά πογκρόμ στη Ρωσική Αυτοκρατορία, την Πολωνία και άλλες περιοχές της Ανατολικής Ευρώπης. Μέχρι τη δεκαετία του 1930, ο εβραϊκός πληθυσμός του Λονδίνου είχε φτάσει τις 183.000 περίπου, με την πλειονότητα συγκεντρωμένη στο Ανατολικό Λονδίνο (East…
Read More20 Σεπτεμβρίου 1942 | Η ανατίναξη των γραφείων της ελληνικής ναζιστικής οργάνωσης ΕΣΠΟ
Στις 20 Σεπτεμβρίου 1942, η Ιουλία Μπίμπα, μέλος της αντιφασιστικής αντίστασης στην Κατοχή, ανατινάζει με δέκα κιλά δυναμίτη το κτίριο όπου στεγάζονταν τα κεντρικά γραφεία της ελληνικής ναζιστικής οργάνωσης ΕΣΠΟ (Εθνική Σοσιαλιστική Πατριωτική Οργάνωσις), στη γωνία Γλάδστωνος και Πατησίων, στο κέντρο της Αθήνας. Σύμφωνα με επίσημη αναφορά της Αστυνομικής Διεύθυνσης Αθηνών, στην έκρηξη και την πυρκαγιά που ακολούθησε σκοτώθηκαν 29 μέλη της ΕΣΠΟ, ο αρχηγός της, γιατρός Στεροδήμας, τραυματίστηκε βαριά και πέθανε λίγες μέρες αργότερα, καθώς και 43 Γερμανοί στρατιωτικοί που βρίσκονταν στον τρίτο όροφο. Ήταν ένα μεγαλειώδες επίτευμα της…
Read MoreΝτοκουμέντο: Ένα άρθρο του Ριζοσπάστη για τα 25 χρόνια της εφημερίδας «Avanti»
Ένα ενδιαφέρον άρθρο – ντοκουμέντο για την εφημερίδα ΅΄ΕΡΓΑΤΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ΄΄ αλλά και μετά την απαγόρευση της που βγήκε η εφημερίδα «AVANTI». Μας δίνει πληροφορίες άρθρο του ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗ στις 12.2.1933 σελ.3. Ο αρθρογράφος είναι ο ΜΙΣΕΛ ΓΚΑΖΕΣ. Στις 11 Φλεβάρη το «Αβάντι» (όργανο της Π.Ε κεντρικής και δυτικής Μακεδονίας) η μοναδική εφημερίδα των καταπιεζόμενων μειονοτήτων μας, μπήκε στα 25 χρόνια της ύπαρξης του. Ολόκληρη η ιστορία του «αβάντι» είναι στενά συνδεδεμένη με την εξέλιξη του εργατικού κινήματος στην Μακεδονία και ιδιαίτερα καταπιεζόμενων (μειονοτήτων;). Ένα σχόλιο Το 1933 ο Ριζοσπάστης αφιέρωνε…
Read MoreΜια προκήρυξη απευθυνόμενη στους Εβραίους καπνεργάτες (1928)
Η προκήρυξη που βλέπετε στη φωτογραφία κυκλοφόρησε το 1928 και απευθύνεται στους εβραϊκής καταγωγής καπνεργάτες. Αν και συνήθως αναφέρεται ως γραμμένη «στα εβραϊκά», πρόκειται στην πραγματικότητα για κείμενο στα λαντίνο, την ισπανοεβραϊκή γλώσσα των Σεφαραδιτών, αποτυπωμένο με εβραϊκούς χαρακτήρες και τυπογραφικό στυλ που χρησιμοποιούνταν παραδοσιακά σε εβραϊκά κείμενα και εφημερίδες της εποχής. Η επιλογή αυτής της γλώσσας δεν ήταν τυχαία: τα λαντίνο αποτελούσε τη μητρική γλώσσα της συντριπτικής πλειοψηφίας των Εβραίων εργατών της Θεσσαλονίκης, και η χρήση της σε μια σοσιαλιστική προκήρυξη δείχνει την πρόθεση των συντακτών της να απευθυνθούν…
Read MoreΖακ Βεντούρα | Ο αγωνιστής της Φεντερασιόν και του ΚΚΕ που βρήκε τραγικό τέλος στο Άουσβιτς
Είναι ευρύτερα γνωστό, στους δικούς μας κύκλους τουλάχιστον, ότι μια σειρά από σημαντικούς/ές αγωνιστές/τριες, που αφιέρωσαν όλο τους το είναι στην οικοδόμηση και ισχυροποίηση του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος στην Ελλάδα, παραμένουν άγνωστοι/ες ή παραμελημένοι/ες από τα επίσημα κλιμάκια της ιστορίας, αλλά και από την κυρίαρχη ιδεολογική αφήγηση που επικρατεί στους κύκλους της αριστεράς. Μια τέτοια περίπτωση είναι και ο Ζακ Βεντούρα, σεφαραδίτης Εβραίος, δημοσιογράφος από τη Θεσσαλονίκη, στέλεχος της εφημερίδας Αβάντι και της Φεντερασιόν. Δεν είναι λίγα τα πολιτικά λάθη που καταλογίζονται στον Βεντούρα, τα οποία σε πολλές περιπτώσεις…
Read MoreTheobald Ziegler | Ο Αντισημιτισμός (1901)
Το κείμενο του Theobald Ziegler, Ο Αντισημιτισμός, δημοσιευμένο το 1901, ανήκει στις πρώιμες απόπειρες θεωρητικής και ιστορικής κατανόησης του αντισημιτισμού ως ιδιαίτερου κοινωνικού και ιδεολογικού φαινομένου της νεωτερικότητας. Γραμμένο σε μια περίοδο κατά την οποία ο σύγχρονος αντισημιτισμός είχε ήδη αποκτήσει οργανωμένη πολιτική μορφή στην Ευρώπη, το κείμενο επιχειρεί να εξετάσει τις κοινωνικές, πολιτικές και πνευματικές προϋποθέσεις της εμφάνισής του. Η αξία του κειμένου αυτού σήμερα, το οποίο πρέπει να διαβαστεί ιστορικά και κριτικά, βρίσκεται στο γεγονός ότι αποτελεί ένα πρώιμο τεκμήριο μιας εποχής κατά την οποία ο αντισημιτισμός μετασχηματιζόταν…
Read MoreZoltan Tarr | Ο Λούκατς και το εβραϊκό ζήτημα
Η ιστορία του μαρξισμού δεν είναι μόνο η ιστορία της υλιστικής μεθόδου κριτικής του καπιταλισμού, αλλά και η ιστορία των θεωρητικών και διαλεκτικών του αντιφάσεων. Μία από τις σημαντικότερες αφορά τη σχέση του με το λεγόμενο «εβραϊκό ζήτημα» και, ευρύτερα, με την κατανόηση του σύγχρονου αντισημιτισμού. Παρά το γεγονός ότι ο μαρξισμός υπήρξε η πρώτη θεωρία που επιχείρησε να ερμηνεύσει την αστική κοινωνία ως ιστορικά προσδιορισμένη μορφή κοινωνικής οργάνωσης, δεν κατόρθωσε πάντοτε με επάρκεια να συλλάβει τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του αντισημιτισμού ως ιδεολογίας της νεωτερικότητας. Αντίθετα, σε πολλές περιπτώσεις παρέμεινε…
Read MoreKarl Gorath | Από το Άουσβιτς στα κελιά της δημοκρατίας
Σαν σήμερα, στις 11 Ιουνίου 1943, ο Karl Gorath, ένας νεαρός Γερμανός νοσοκόμος και ομοφυλόφιλος άνδρας, μεταφέρθηκε στο στρατόπεδο εξόντωσης και συγκέντρωσης του Άουσβιτς. Η ζωή του αποτελεί μια από τις πιο τραγικές μαρτυρίες για τη συνέχεια της καταπίεσης απέναντι στους ομοφυλόφιλους όχι μόνο υπό το ναζιστικό καθεστώς, αλλά και μετά την κατάρρευσή του. Ο Gorath γεννήθηκε το 1921 στη Γερμανία. Το 1939, σε ηλικία μόλις 18 ετών, καταδικάστηκε με βάση το διαβόητο άρθρο 175 του γερμανικού ποινικού κώδικα, το οποίο ποινικοποιούσε τις σεξουαλικές σχέσεις μεταξύ ανδρών. Αν και το…
Read MoreΓια τη δράση της εβραϊκής κομμουνιστικής ομάδας “Baum Gruppe”
Στις 18 Μαΐου 1942, δύο αντιναζιστικές κομμουνιστικές ομάδες έβαλαν φωτιά σε μια αντι-σοβιετική έκθεση προπαγάνδας που είχε οργανώσει ο ίδιος ο Γκέμπελς, με όνομα Das Sowjetparadies (Ο Σοβιετικός Παράδεισος), στο Lustgarten του Βερολίνου. Η μεγαλύτερη ομάδα των δύο, σχεδόν εντελώς Εβραϊκή στη σύνθεσή της και με επικεφαλής τον Herbert Baum, ήταν γνωστή ως Baum Gruppe. Η ζημιά που προκλήθηκε από την επίθεση ήταν ελάχιστη και η έκθεση άνοιξε ξανά την επόμενη μέρα. Εννέα ημέρες αργότερα, στις 27 Μαΐου 1942, η Γκεστάπο συνέλαβε έναν απροσδιόριστο αριθμό Εβραίων και τους φυλάκισε στο…
Read More