Theobald Ziegler | Ο Αντισημιτισμός (1901)

Το κείμενο του Theobald Ziegler, Ο Αντισημιτισμός, δημοσιευμένο το 1901, ανήκει στις πρώιμες απόπειρες θεωρητικής και ιστορικής κατανόησης του αντισημιτισμού ως ιδιαίτερου κοινωνικού και ιδεολογικού φαινομένου της νεωτερικότητας. Γραμμένο σε μια περίοδο κατά την οποία ο σύγχρονος αντισημιτισμός είχε ήδη αποκτήσει οργανωμένη πολιτική μορφή στην Ευρώπη, το κείμενο επιχειρεί να εξετάσει τις κοινωνικές, πολιτικές και πνευματικές προϋποθέσεις της εμφάνισής του. Η αξία του κειμένου αυτού σήμερα, το οποίο πρέπει να διαβαστεί ιστορικά και κριτικά, βρίσκεται στο γεγονός ότι αποτελεί ένα πρώιμο τεκμήριο μιας εποχής κατά την οποία ο αντισημιτισμός μετασχηματιζόταν…

Read More

Zoltan Tarr | Ο Λούκατς και το εβραϊκό ζήτημα

Η ιστορία του μαρξισμού δεν είναι μόνο η ιστορία της υλιστικής μεθόδου κριτικής του καπιταλισμού, αλλά και η ιστορία των θεωρητικών και διαλεκτικών του αντιφάσεων. Μία από τις σημαντικότερες αφορά τη σχέση του με το λεγόμενο «εβραϊκό ζήτημα» και, ευρύτερα, με την κατανόηση του σύγχρονου αντισημιτισμού. Παρά το γεγονός ότι ο μαρξισμός υπήρξε η πρώτη θεωρία που επιχείρησε να ερμηνεύσει την αστική κοινωνία ως ιστορικά προσδιορισμένη μορφή κοινωνικής οργάνωσης, δεν κατόρθωσε πάντοτε με επάρκεια να συλλάβει τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του αντισημιτισμού ως ιδεολογίας της νεωτερικότητας. Αντίθετα, σε πολλές περιπτώσεις παρέμεινε…

Read More

Karl Gorath | Από το Άουσβιτς στα κελιά της δημοκρατίας

Σαν σήμερα, στις 11 Ιουνίου 1943, ο Karl Gorath, ένας νεαρός Γερμανός νοσοκόμος και ομοφυλόφιλος άνδρας, μεταφέρθηκε στο στρατόπεδο εξόντωσης και συγκέντρωσης του Άουσβιτς. Η ζωή του αποτελεί μια από τις πιο τραγικές μαρτυρίες για τη συνέχεια της καταπίεσης απέναντι στους ομοφυλόφιλους όχι μόνο υπό το ναζιστικό καθεστώς, αλλά και μετά την κατάρρευσή του. Ο Gorath γεννήθηκε το 1921 στη Γερμανία. Το 1939, σε ηλικία μόλις 18 ετών, καταδικάστηκε με βάση το διαβόητο άρθρο 175 του γερμανικού ποινικού κώδικα, το οποίο ποινικοποιούσε τις σεξουαλικές σχέσεις μεταξύ ανδρών. Αν και το…

Read More

Για τη δράση της εβραϊκής κομμουνιστικής ομάδας “Baum Gruppe”

Στις 18 Μαΐου 1942, δύο αντιναζιστικές κομμουνιστικές ομάδες έβαλαν φωτιά σε μια αντι-σοβιετική έκθεση προπαγάνδας που είχε οργανώσει ο ίδιος ο Γκέμπελς, με όνομα Das Sowjetparadies (Ο Σοβιετικός Παράδεισος), στο Lustgarten του Βερολίνου. Η μεγαλύτερη ομάδα των δύο, σχεδόν εντελώς Εβραϊκή στη σύνθεσή της και με επικεφαλής τον Herbert Baum, ήταν γνωστή ως Baum Gruppe. Η ζημιά που προκλήθηκε από την επίθεση ήταν ελάχιστη και η έκθεση άνοιξε ξανά την επόμενη μέρα. Εννέα ημέρες αργότερα, στις 27 Μαΐου 1942, η Γκεστάπο συνέλαβε έναν απροσδιόριστο αριθμό Εβραίων και τους φυλάκισε στο…

Read More

Jean Amery | Ο έντιμος αντισημιτισμός

Ο Jean Améry (γνωστός και ως ο φιλόσοφος του Άουσβιτς) υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους Εβραίους διανοούμενους της μεταπολεμικής Ευρώπης. Επιζών του Άουσβιτς και βασανισμένος από τη Γκεστάπο, αφιέρωσε μεγάλο μέρος του έργου του στην ανάλυση του αντισημιτισμού, της μνήμης και των ορίων της μεταπολεμικής «δημοκρατικής» συνείδησης. Στο κείμενο «Ο έντιμος αντισημιτισμός» που έγραψε στην γερμανική εφημερίδα DIE ZEIT (1969), παρεμβαίνει αιχμηρά απέναντι στη μετατόπιση του αντισημιτισμού μέσα σε τμήματα της δυτικοευρωπαϊκής αριστεράς, όπου ο αντισιωνισμός λειτουργεί —κατά τον ίδιο— ως μια νέα μορφή πολιτικής και ιδεολογικής νομιμοποίησης των παλιών…

Read More

Στη μνήμη του κομμουνιστή Wilhelm Guddorf που εκτελέστηκε στις 13 Μαΐου 1943

Ο Γερμανός κομμουνιστής δημοσιογράφος Wilhelm Guddorf, γνωστός και ως Paul Braun, εκτελέστηκε στις 13 Μαΐου 1943 μετά τη σύλληψή του για τη δράση του στο παράνομο αντιναζιστικό δίκτυο που ήταν γνωστό ως “Κόκκινη Ορχήστρα”. Περισσότερα άρθρα για την αντιναζιστική αντίσταση μέσα στη Γερμανία  Ο Wilhelm Guddorf (γνωστός και ως Paul Braun, 20 Φεβρουαρίου 1902 – 13 Μαΐου 1943) ήταν δημοσιογράφος και μαχητής της αντιναζιστικής αντίστασης κατά του εθνικοσοσιαλιστικού Τρίτου Ράιχ. Ήταν μέλος της αντιστασιακής, κομμουνιστικής ομάδας  «Κόκκινη Ορχήστρα» (Rote Kapelle). Ο Guddorf ήταν εκδότης της εφημερίδας του Κομμουνιστικού Κόμματος Γερμανίας…

Read More

6 Μαΐου 1933 | ΟΙ ναζιστές εισβάλουν στο Ινστιτούτο σεξολογίας του Βερολίνου

Σαν σήμερα, στις 6 Μαΐου 1933, μέλη της ναζιστικής Γερμανικής Φοιτητικής Ένωσης εισέβαλαν στο Ινστιτούτο Σεξολογίας (Institut für Sexualwissenschaft) στο Βερολίνο. Το Ινστιτούτο, το οποίο διηύθυνε ο εβραϊκής καταγωγής γιατρός και σεξολόγος Magnus Hirschfeld , υπήρξε μία από τις σημαντικότερες πρωτοπορίες χειραφέτησης του 20ού αιώνα. Από τα τέλη ήδη του 19ου αιώνα, ο Χίρσφελντ είχε αφιερωθεί στον αγώνα ενάντια στην ποινικοποίηση της ομοφυλοφιλίας, ενάντια στον κοινωνικό στιγματισμό και στην πατριαρχική καταπίεση, ιδρύοντας το 1897 την Επιστημονική Ανθρωπιστική Επιτροπή, την πρώτη οργάνωση υπεράσπισης των δικαιωμάτων των ομοφυλόφιλων στην ιστορία. Το Ινστιτούτο,…

Read More

Στη μνήμη που θα μείνει για πάντα ζωντανή: Ένα σημείωμα για τον Georg Elser

Σαν σήμερα (9 Απριλίου 1945)  εκτελέστηκε ο κομμουνιστής Georg Elser στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Dachau  Κείμενο του bC Ο Georg Elser (4 Ιανουαρίου 1903 – 9 Απριλίου 1945) δεν ήταν «ήρωας» με την αστική έννοια, ούτε προϊόν κάποιου μηχανισμού αντίστασης. Ήταν ένας απλός εργάτης, ξυλουργός που, μέσα από την ίδια της εμπειρίας της ζωής του, έφτασε στο σημείο να αναλάβει μόνος του την ευθύνη της ιστορίας. Το 1939, σε μια περίοδο όπου το καθεστώς του Adolf Hitler φαινόταν ακλόνητο, σχεδίασε και υλοποίησε μια από τις πιο τολμηρές πράξεις αντιφασιστικής βίας…

Read More

Mildred Fish-Harnack: Η μόνη αμερικανίδα που εκτελέστηκε με προσωπική εντολή του Χίτλερ

Στις 7 Σεπτεμβρίου 1942, η Mildred Fish-Harnack, συγγραφέας και ακτιβίστρια από τις ΗΠΑ, που συμμετείχε ενεργά στη γερμανική αντίσταση κατά του ναζισμού, συνελήφθη στη Λιθουανία μαζί με τον σύζυγό της, Arvid Harnack. Υπήρξαν ηγετικές φυσιογνωμίες σε αυτό που οι Ναζί ονόμασαν «Κόκκινη Ορχήστρα» (Rote Kapelle), έναν υπόγειο αντιφασιστικό κύκλο, στελεχωμένο κυρίως από κομμουνιστές και κομμουνίστριες στο εσωτερικό της ναζιστικής Γερμανίας. Η Μίλντρεντ συνέβαλε καθοριστικά στη στρατολόγηση νέων μελών, ενώ η ίδια και ο Άρβιντ διαδραμάτισαν ενεργό ρόλο στη διοχέτευση πολύτιμων κρατικών πληροφοριών προς τις σοβιετικές μυστικές υπηρεσίες. Η δράση τους…

Read More

No Tears for Krauts | Ένα σημείωμα για τον βομβαρδισμό της Δρέσδης

Το άρθρο αυτό γράφτηκε τον Φεβρουάριο 2021 Γράφει ο Π.Α. Θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς ότι ο βομβαρδισμός της Δρέσδης, για πολλά χρόνια — ιδίως μετά το 1998, όταν το γερμανικό κράτος καθιέρωσε τη 14η Φεβρουαρίου ως ημέρα μνήμης για τα θύματα της πόλης — αποτελούσε κυρίως επέτειο της ακροδεξιάς και των κύκλων της γερμανικής εθνικής αφήγησης, οι οποίοι επιχειρούν να παρουσιάσουν τη Γερμανία ως ένα ακόμη «θύμα» του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ξεπλένοντας έτσι τη γερμανική ιστορία. Κι όμως, για τον βομβαρδισμό της Δρέσδης ή για το «ολοκαύτωμα της πόλης»…

Read More