Karl Gorath | Από το Άουσβιτς στα κελιά της δημοκρατίας

Σαν σήμερα, στις 11 Ιουνίου 1943, ο Karl Gorath, ένας νεαρός Γερμανός νοσοκόμος και ομοφυλόφιλος άνδρας, μεταφέρθηκε στο στρατόπεδο εξόντωσης και συγκέντρωσης του Άουσβιτς. Η ζωή του αποτελεί μια από τις πιο τραγικές μαρτυρίες για τη συνέχεια της καταπίεσης απέναντι στους ομοφυλόφιλους όχι μόνο υπό το ναζιστικό καθεστώς, αλλά και μετά την κατάρρευσή του. Ο Gorath γεννήθηκε το 1921 στη Γερμανία. Το 1939, σε ηλικία μόλις 18 ετών, καταδικάστηκε με βάση το διαβόητο άρθρο 175 του γερμανικού ποινικού κώδικα, το οποίο ποινικοποιούσε τις σεξουαλικές σχέσεις μεταξύ ανδρών. Αν και το…

Read More

Με αφορμή την επέτειο της γέννησης του Thomas Mann

Σαν χθες, στις 6 Ιουνίου 1875, γεννιέται στο Λύμπεκ ο Thomas Mann, ένας από τους σημαντικότερους (αν όχι ο σημαντικότερος)  λογοτέχνες του 20ού αιώνα και μια από τις πιο σύνθετες μορφές της ευρωπαϊκής αστικής διανόησης. Συγγραφέας των Μπούντενμπροκ, του Θανάτου στη Βενετία, του Μαγικού Βουνού και του Δόκτωρ Φάουστους, ο Μαν δεν ήταν απλώς ένας μεγάλος λογοτέχνης. Το έργο του συνιστά μια διαρκή ανατομία της κρίσης του ευρωπαϊκού αστικού πολιτισμού, της παρακμής της φιλελεύθερης αστικής τάξης και των αντιφάσεων που διαπερνούσαν τη γερμανική και ευρωπαϊκή νεωτερικότητα. Από μια σκοπιά που…

Read More

Σαν σήμερα 4 Ιουνίου 1971: Φεύγει από την ζωή ο György Lukács,

Σαν σήμερα (4 Ιουνίου), το 1971, πεθαίνει στη Βουδαπέστη, σε ηλικία 86 ετών, ο Γκέοργκ Λούκατς, ένας από τους σημαντικότερους μαρξιστές φιλοσόφους και θεωρητικούς της λογοτεχνίας του 20ού αιώνα. Ο Λούκατς υπήρξε μια εμβληματική μορφή της μαρξιστικής θεωρίας, η οποία επιχείρησε να επανασυνδέσει τον ιστορικό υλισμό με το ζήτημα της συνείδησης, της κουλτούρας και της κοινωνικής ολότητας. Στο έργο του Ιστορία και Ταξική Συνείδηση (1923), που επηρέασε βαθιά ολόκληρη τη μεταγενέστερη παράδοση του δυτικού μαρξισμού, ανέλυσε την πραγμοποίηση ως ένα κεντρικό χαρακτηριστικό της καπιταλιστικής κοινωνίας. Μια κοινωνική συνθήκη όπου οι…

Read More

Στη μνήμη του κομμουνιστή Wilhelm Guddorf που εκτελέστηκε στις 13 Μαΐου 1943

Ο Γερμανός κομμουνιστής δημοσιογράφος Wilhelm Guddorf, γνωστός και ως Paul Braun, εκτελέστηκε στις 13 Μαΐου 1943 μετά τη σύλληψή του για τη δράση του στο παράνομο αντιναζιστικό δίκτυο που ήταν γνωστό ως “Κόκκινη Ορχήστρα”. Περισσότερα άρθρα για την αντιναζιστική αντίσταση μέσα στη Γερμανία  Ο Wilhelm Guddorf (γνωστός και ως Paul Braun, 20 Φεβρουαρίου 1902 – 13 Μαΐου 1943) ήταν δημοσιογράφος και μαχητής της αντιναζιστικής αντίστασης κατά του εθνικοσοσιαλιστικού Τρίτου Ράιχ. Ήταν μέλος της αντιστασιακής, κομμουνιστικής ομάδας  «Κόκκινη Ορχήστρα» (Rote Kapelle). Ο Guddorf ήταν εκδότης της εφημερίδας του Κομμουνιστικού Κόμματος Γερμανίας…

Read More

Στη μνήμη που θα μείνει για πάντα ζωντανή: Ένα σημείωμα για τον Georg Elser

Σαν σήμερα (9 Απριλίου 1945)  εκτελέστηκε ο κομμουνιστής Georg Elser στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Dachau  Κείμενο του bC Ο Georg Elser (4 Ιανουαρίου 1903 – 9 Απριλίου 1945) δεν ήταν «ήρωας» με την αστική έννοια, ούτε προϊόν κάποιου μηχανισμού αντίστασης. Ήταν ένας απλός εργάτης, ξυλουργός που, μέσα από την ίδια της εμπειρίας της ζωής του, έφτασε στο σημείο να αναλάβει μόνος του την ευθύνη της ιστορίας. Το 1939, σε μια περίοδο όπου το καθεστώς του Adolf Hitler φαινόταν ακλόνητο, σχεδίασε και υλοποίησε μια από τις πιο τολμηρές πράξεις αντιφασιστικής βίας…

Read More

Mildred Fish-Harnack: Η μόνη αμερικανίδα που εκτελέστηκε με προσωπική εντολή του Χίτλερ

Στις 7 Σεπτεμβρίου 1942, η Mildred Fish-Harnack, συγγραφέας και ακτιβίστρια από τις ΗΠΑ, που συμμετείχε ενεργά στη γερμανική αντίσταση κατά του ναζισμού, συνελήφθη στη Λιθουανία μαζί με τον σύζυγό της, Arvid Harnack. Υπήρξαν ηγετικές φυσιογνωμίες σε αυτό που οι Ναζί ονόμασαν «Κόκκινη Ορχήστρα» (Rote Kapelle), έναν υπόγειο αντιφασιστικό κύκλο, στελεχωμένο κυρίως από κομμουνιστές και κομμουνίστριες στο εσωτερικό της ναζιστικής Γερμανίας. Η Μίλντρεντ συνέβαλε καθοριστικά στη στρατολόγηση νέων μελών, ενώ η ίδια και ο Άρβιντ διαδραμάτισαν ενεργό ρόλο στη διοχέτευση πολύτιμων κρατικών πληροφοριών προς τις σοβιετικές μυστικές υπηρεσίες. Η δράση τους…

Read More

Σημειώσεις με αφορμή την επέτειο γέννησης του Bertolt Brecht

Δεν θα σας αφήσω να μου δυσφημίζετε τον πόλεμο. Λένε ότι αφανίζει τους αδύναμους, αλλά αυτοί και στην ειρήνη πάνε κατά διαόλου. Μπέρτολτ Μπρεχτ «Η Μάνα κουράγιο και τα Παιδιά της» του B.C Ο Μπέρτολτ Μπρεχτ είναι ένα σημαντικό κεφάλαιο της ιστορίας που παραμένει εξαιρετικά επίκαιρο και σε καμία περίπτωση δεν ανήκει στο παρελθόν. Δεν είναι ένα «κεφάλαιο» της ιστορίας του θεάτρου προς μουσειακή κατανάλωση, ούτε ένας κλασικός συγγραφέας που επιβιώνει χάρη στην πρωτοτυπία του στο γράψιμο. Ο Μπρεχτ παραμένει μια ανοιχτή πληγή μέσα στον αστικό πολιτισμό· μια διαρκής ενόχληση…

Read More

8 Ιανουαρίου 1991: Δολοφονείται ο Νίκος Τεμπονέρας

Σαν σήμερα, στις 8 Ιανουαρίου 1991, σε σχολείο της Πάτρας, δολοφονείται ο καθηγητής και στέλεχος της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς, Νίκος Τεμπονέρας, από ΟΝΝΕΔίτες τραμπούκους υπό την ηγεσία του Γ. Καλαμπόκα. Η δολοφονία σημειώθηκε κατά τη διάρκεια μεγάλων μαθητικών καταλήψεων ενάντια στην εκπαιδευτική μεταρρύθμιση που προωθούσε η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας με υπουργό Παιδείας τον Β. Κοντογιαννόπουλο. Το κίνημα αυτό, που εκφράστηκε σε ολόκληρη τη χώρα, παραμένει ένα από τα πιο μεγαλειώδη και σημαντικά μαθητικά κινήματα της περιόδου της μεταπολίτευσης, και η δολοφονία του Τεμπονέρα σφράγισε βίαια τη σύγκρουση μεταξύ της μαθητικής…

Read More

Pier Paolo Pasolini, 1922-1975

Γράφει ο John Cunningham. Πρώτη δημοσίευση στα αγγλικά στην κεντρική ιστοσελίδα της Workers Liberty Πέρασαν πενήντα χρόνια από τότε που ο Ιταλός σκηνοθέτης, ποιητής και συγγραφέας Πιερ Πάολο Παζολίνι δολοφονήθηκε βάναυσα σε μια παραλία κοντά στη Ρώμη. Ο θάνατός του εξακολουθεί να περιβάλλεται από μυστήριο, αν και φαίνεται πιθανό πως ήταν έργο μιας εγκληματικής συμμορίας με ακροδεξιές διασυνδέσεις. Ο Παζολίνι υπήρξε μια περίπλοκη προσωπικότητα, και η ζωή και το έργο του δύσκολα συνοψίζονται. Δηλωμένος ομοφυλόφιλος σε μια κοινωνία που τότε δεν έδειχνε καμία ή ελάχιστη κατανόηση απέναντι στη σεξουαλική διαφορά,…

Read More

Dr Esther Chapa Tijerina μια ηγέτιδα του κομμουνιστικού και φεμινιστικού κινήματος στο Μεξικό

Η Μεξικανή κομμουνίστρια, φεμινίστρια, χειρουργός και μικροβιολόγος, δρ Έστερ Τσάπα Τιχερίνα, γεννήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 1904 στο Σαν Λουίς Ποτοσί του Μεξικού. Μια επιβλητική διανοούμενη και αφοσιωμένη ηγέτιδα του Μεξικανικού Κομμουνιστικού Κόμματος, η ζωή της Τσάπα υπήρξε μια πολυεπίπεδη δράση για την κοινωνική δικαιοσύνη, που συνέδεε τους αγώνες για τα δικαιώματα των γυναικών, την αξιοπρέπεια της εργασίας, τη δημόσια υγεία και τη διεθνιστική αλληλεγγύη. Η κληρονομιά της δεν είναι μιας μόνο γραμμής, αλλά ένα πυκνά υφασμένο υφαντό δράσης, που αμφισβήτησε τα ίδια τα θεμέλια μιας πατριαρχικής και άνισης κοινωνίας. Ως…

Read More