Herbert Marcuse | Τα Παιδιά Του Προμηθέα. 25 Θέσεις Πάνω στη Τεχνολογία και την Κοινωνία

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί τη μετάφραση μιας από τις τελευταίες διαλέξεις  του Marcuse τον Μάιο του 1979 περιλαμβάνονται στον τόμο Herbert Marcuse: Philosophy, Psychoanalysis And Emancipation (Routledge, 2011). Ο Herbert Marcuse (1898-1979) ήταν φιλόσοφος, κοινωνιολόγος και πολιτικός επιστήμονας. Μετάφραση Δημήτρης Πλαστήρας. Πρώτη δημοσίευση εδώ: Κριτήρια προόδου: επίπεδο ελέγχου της φύσης, επίπεδο ανθρώπινης ελευθερίας. Και οι δύο τάσεις προϋποθέτουν αμοιβαία η μία την άλλη, θετικά και αρνητικά: ο έλεγχος πάνω στη φύση είναι ταυτόχρονα έλεγχος πάνω στα ανθρώπινα όντα, μέσω τεχνο-επιστημονικών μηχανισμών ελέγχου, προετοιμάζοντας τη, χειραγώγηση· το μηχανισμό της ανελευθερίας. Αλλά:…

Read More

Karl Marx | Η μέθοδος της πολιτικής οικονομίας

Όταν εξετάζουμε μία συγκεκριμένη χώρα από τη σκοπιά της πολιτικής οικονομίας, τότε ξεκινάμε με τον πληθυσμό της, τη διαίρεση της σε τάξεις, σε πόλη, ύπαιθρο, θάλασσα, τους διαφορετικούς κλάδους της παραγωγής, τις εξαγωγές και τις εισαγωγές, την ετήσια παραγωγή και κατανάλωση, τις εμπορευματικές τιμές κλπ. Το σωστό φαίνεται να είναι να ξεκινάμε με το πραγματικό και συγκεκριμένο, με τις πραγματικές προϋποθέσεις, στην οικονομία, π.χ., με τον πληθυσμό ο οποίος αποτελεί τη βάση και το υποκείμενο της όλης πράξης της κοινωνικής παραγωγής. Ωστόσο, με μια προσεκτικότερη εξέταση αυτό αποδεικνύεται λάθος. Ο…

Read More

Walter Benjamin | Εμπειρία και Ανέχεια

Κείμενο που δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στην εφημερίδα Die Welt im Wort (Πράγα) τον Δεκέμβριο του 1933 και περιλαμβάνεται στο βιβλίο The Storyteller Essays (New York Review Books, 2019). Ο Walter Benjamin (1892-1940) ήταν φιλόσοφος, κριτικός, δοκιμιογράφος και μεταφραστής. Μετάφραση Δημήτρης Πλαστήρας. Πρώτη δημοσίευση στα ελληνικά: https://geniusloci2017.wordpress.com/2020/05/21/experience_and_poverty/ Τα βιβλία των παιδιών μας περιείχαν το παραμύθι του γέρου, που στο νεκροκρέβατό του, έπεισε τους γιούς του πως ένας θησαυρός ήταν θαμμένος στο αμπέλι. Έπρεπε απλά να σκάψουν για να τον βρουν. Έσκαψαν και έσκαψαν αλλά δεν βρήκαν ούτε ίχνος του θησαυρού.…

Read More

Ο Ένγκελς για το «Δικαίωμα στην Εργασία» – Επιστολή Ένγκελς στον Μπέρνσταϊν, 23 Μαΐου 1884

Μετάφραση: blog alerta communista Στη συζήτηση του γερμανικού κοινοβουλίου για την παράταση του Αντισοσιαλιστικού Νόμου τον Μάιο του 1884, ο Όττο φον Μπίσμαρκ ανακήρυξε την αναγνώριση του «δικαιώματος στην εργασία». Αυτό σήμαινε ότι οι άνεργοι για να γίνουν δεκτοί στις εργατικές κατοικίες θα έπρεπε να δεχτούν όποια εργασία τους προσφέρονταν μέσω αυτών, και τους έβαζαν να δουλεύουν σε δημόσια έργα με αντάλλαγμα είτε μισθό είτε φαγητό. Ο Ένγκελς, στο παρακάτω απόσπασμα από μια επιστολή του στον Έντουαρντ Μπέρνσταϊν την περίοδο εκείνη, επικρίνει το λεγόμενο «δικαίωμα στην εργασία». Πέρα απ’ αυτή…

Read More

Walter Benjamin | Η Εμπειρία

Κείμενο του Μπένγιαμιν που γράφτηκε το 1913. Τη μετάφραση έκανε ο Σπύρος Δ από το αγγλικό κείμενο που βρίσκεται εδώ. Το κείμενο στα αγγλικά έχει δημοσιευτεί επίσης στο: selecting writings 1913-1926 (Volume 1) Στον αγώνα μας για υπευθυνότητα, μαχόμαστε ενάντια σε κάποιον που είναι μασκαρεμένος. Η μάσκα της ενηλικίωσης αποκαλείται «εμπειρία». Είναι ανέκφραστη, αδιαπέραστη και πάντοτε ίδια. Ο ενήλικας έχει ήδη πάντοτε βιώσει τα πάντα: τη νιότη, τα ιδανικά, τις ελπίδες, τη γυναίκα. Όλα ήταν μια ψευδαίσθηση. Συχνά αισθανόμαστε φοβισμένοι ή πικραμένοι. Ίσως να έχει δίκιο. Ποια μπορεί να είναι…

Read More

György Lukács | Η καταστροφή του λόγου

To κείμενο του G.Lukacs δημοσιεύτηκε στο περιοδικό, Ουτοπία, τεύχος 52 σελ 148-161, Νοέμ-Δεκ. 2002. Βουδαπέστη, Ιανουάριος 1953 Oλες οι τάσεις στις οποίες αναφερθήκαμε μέχρι τώρα ξεκινώντας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τις βρίσκουμε επίσης, είναι αυτονόητο, στη Δυτική Γερμανία. Με παραλλαγές στις οποίες αξίζει να σταθούμε λόγω του σημαντικού ρόλου που παίζει σήμερα η Γερμανία. Πρώτα απ’ όλα, η Δυτική Γερμανία είναι το επίκεντρο του φαινομένου που υπήρξε ο φασισμός. Γνωρίζουμε ότι οι συμμαχικές δυνάμεις κατοχής όχι μόνο δεν εξουδετέρωσαν  τις κοινωνικές και ιδεολογικές ρίζες, αλλά διέσωσαν και διατήρησαν με κάθε…

Read More

Walter Benjamin | Αυτοκρατορικό Πανόραμα

Αυτοκρατορικό Πανόραμα: Μια περιήγηση στον γερμανικό πληθωρισμό 1.Στα αποθέματα φρασεολογίας που απογυμνώνουν το αμάλγαμα της ηλιθιότητας και της δειλίας που συναπαρτίζουν τον τρόπο ζωής του γερμανού αστού, είναι ιδιαίτερα αξιοπρόσεχτη η φράση που αναφέρεται στην επερχόμενη καταστροφή — ότι “τα πράματα δεν πάνε άλλο”. Η ανήμπορη εμμονή σε ιδέες ασφάλειας και ιδιοκτησίας που αντλείται από περασμένες δεκαετίες αποτρέπει τον μέσο πολίτη απ’ το να αντιληφθεί τις μάλλον εντυπωσιακές σταθερές νέας κοπής που αποτελούν και το υπόστρωμα της σημερινής κατάστασης. Επειδή η σχετική σταθεροποίηση των προπολεμικών ετών τον εξυπηρέτησε, νιώθει την…

Read More

Αποσπάσματα: Λένιν – Κράτος και Επανάσταση

Το 1907 ο Μέρινγκ δημοσίεψε στο περιοδικό «Neue Ζeit» (XXV, 2, 164) αποσπάσματα από γράμμα του Μαρξ στον Βαιντεμάγιερ με ημερομηνία 5 του Μάρτη 1852. Στο γράμμα αυτό περιέχεται, ανάμεσα στ’ άλλα, και ο ακόλουθος αξιοσημείωτος συλλογισμός: «Όσο για μένα, δε μου ανήκει ούτε η τιμή ότι εγώ ανακάλυψα την ύπαρξη των τάξεων στη σύγχρονη κοινωνία, ούτε η τιμή ότι εγώ ανακάλυψα την πάλη ανάμεσα τους. Πολύν καιρό πριν από μένα αστοί ιστορικοί είχαν περιγράψει την ιστορική εξέλιξη αυτής της πάλης των τάξεων και αστοί οικονομολόγοι – την οικονομική ανατομία…

Read More

Walter Benjamin – Ο συγγραφέας ως παραγωγός

Ομιλία στο Ινστιτούτο για τη μελέτη του φασισμού, Παρίσι, 27 Απρίλη 1934 Μετάφραση: Lenin Reloaded. Οι όποιες υπογραμμίσεις με έντονα γράμματα είναι δικές μας. Θα θυμάστε πώς φέρεται στους συγγραφείς ο Πλάτωνας, στο έργο του περί Πολιτείας. Για το συμφέρον της κοινωνίας, τους στερεί το δικαίωμα να είναι μέλη της. Ο Πλάτων είχε μεγάλη ιδέα για την δύναμη της λογοτεχνίας. Αλλά τη θεωρούσε βλαβερή και περιττή — σε μια τέλεια κοινωνία, βέβαια. Από τις μέρες του Πλάτωνα, το ζήτημα του δικαιώματος του συγγραφέα στην ύπαρξη δεν έχει συχνά τεθεί με…

Read More

Αποσπάσματα: Karl Marx – Η 18η Μπρυμαίρ του Λουδοβίκου Βοναπάρτη (δεύτερο μέρος)

…Είδαμε ότι η κυβέρνηση που εγκαθίδρυσε ο Βοναπάρτης στις 20 του Δεκέμβρη 1848 τη μέρα της ανόδου του, ήταν μια κυβέρνηση του κόμματος της τάξης, του συνασπισμού των νομιμοφρόνων και των ορλεανικών. Αυτή η κυβέρνηση Μπαρρό-Φαλλού είχε ζήσει περισσότερο από τη δημοκρατική συνταχτική συνέλευση, που τη διάρκεια της ζωής της την είχε συντομέψει λίγο-πολύ βίαια και εξακολουθούσε να βρίσκεται ακόμα στο πηδάλιο. Ο Σανγκαρνιέ, ο στρατηγός των συνασπισμένων βασιλικών, εξακολουθούσε να συγκεντρώνει στο πρόσωπό του τη γενική διοίκηση της πρώτης μεραρχίας του στρατού και της εθνοφυλακής του Παρισιού. Τέλος, οι…

Read More