Σημειώσεις της συνάντησης του κύκλου μελέτης που πραγματοποιήθηκε την 1η Φεβρουαρίου 2026. Τη στιγμή αυτή, έχουμε πραγματικά φτάσει στο σημείο όπου η αρμονία μέσα στην καπιταλιστική κοινωνία ταυτόχρονα με όλες τις δυνατότητες για μετασχηματισμό της έχουν αποδειχθεί ακριβώς αυταπάτες τις οποίες ανέκαθεν κατήγγελλαν οι επικριτές της οικονομίας της ελεύθερης αγοράς. τώρα, όπως το είχαν προβλέψει, οι αντιφάσεις της τεχνικής προόδου έχουν προκαλέσει διαρκή οικονομική κρίση, και οι απόγονοι των ελεύθερων επιχειρηματιών δεν μπορούν να διατηρήσουν τις θέσεις τους παρά μόνο χάνοντας τις πολιτικές τους ελευθερίες. τώρα λοιπόν που τα πράγματα…
Read MoreTag: βιομηχανικός πολιτισμός
Herbert Marcuse | To Δικαίωμα της Αντίστασης
……….Θα ήθελα να πω δυο λόγια τουλάχιστον για το δικαίωμα της αντίστασης, γιατί ανακαλύπτω με κατάπληξη πόσο λίγοι έχουν συνειδητοποιήσει ότι η αναγνώριση αυτού του δικαιώματος -δηλαδή της «πολιτικής ανυποταγής»,- ανήκει στα αρχαιότερα και ιερότερα στοιχεία του δυτικού πολιτισμού. Η ιδέα ότι υπάρχει ένα δίκαιο που στέκει υψηλότερα απο το θετικό δίκαιο είναι τόσο παλιά, όσο κι ο ίδιος ο πολιτισμός μας. Ιδού λοιπόν η διαμάχη ανάμεσα σε δύο δίκαια: Οποιαδήποτε αντιπολίτευση, που ξεπερνά την ιδιωτική σφαίρα, είναι υποχρεωμένη να την αντιμετωπίσει. Γιατί η «καθεστηκυία» τάξη κατέχει το νόμιμο μονοπώλιο…
Read MoreKarl Marx | Απόσπασμα για τις μηχανές από Grundrisse
Τα Grundrisse είναι μια σειρά εκτενών οικονομικών και φιλοσοφικών χειρογράφων που έγραψε ο Karl Marx την περίοδο 1857–1858, ως προπαρασκευαστικό υλικό για το έργο του Το Κεφάλαιο. Ο πλήρης τίτλος τους είναι Grundrisse der Kritik der Politischen Ökonomie («Βασικές γραμμές της κριτικής της πολιτικής οικονομίας»). Τα χειρόγραφα αυτά δεν εκδόθηκαν όσο ζούσε ο Μαρξ και παρέμειναν σχετικά άγνωστα μέχρι τον 20ό αιώνα. Σήμερα θεωρούνται ένα από τα σημαντικότερα θεωρητικά του έργα, επειδή αποκαλύπτουν τη διαδικασία συγκρότησης της μαρξικής κριτικής της πολιτικής οικονομίας και περιέχουν πολλές έννοιες σε πιο «ανοιχτή», πειραματική…
Read MoreΓια τις Πανδημίες που Έρχονται: Σημείωση για το Κεφάλαιο ως γεωλογική δύναμη καταστροφής
Μια θέση του εγχειρήματος σχετικά με την πανδημία που δημοσιεύτηκε στο 3ο τεύχος του περιοδικού. Γράφει ο Lucifugo, a diavolo in corpo Οι επιδημίες, όπως και η ιστορία των κοινωνιών με την οποία οι πρώτες διαπλέκονται, δεν αποτελούν αναλλοίωτα βιολογικά δεδομένα. Είναι κοινός επιστημονικός τόπος –αν και ελάχιστα κατανοητός στη βαθύτερη σημασία του- πως το σύνολο των ιογενών λοιμώξεων και ένα μεγάλο μέρος των βακτηριακών είναι το αποτέλεσμα του ιστορικού κύκλου της εξημέρωσης των ζώων από τους ανθρώπους που προκαλεί εν δυνάμει λοιμογόνα άλματα από το ένα είδος στο άλλο…
Read MoreWalter Benjamin | Αυτοκρατορικό Πανόραμα
Αυτοκρατορικό Πανόραμα: Μια περιήγηση στον γερμανικό πληθωρισμό 1.Στα αποθέματα φρασεολογίας που απογυμνώνουν το αμάλγαμα της ηλιθιότητας και της δειλίας που συναπαρτίζουν τον τρόπο ζωής του γερμανού αστού, είναι ιδιαίτερα αξιοπρόσεχτη η φράση που αναφέρεται στην επερχόμενη καταστροφή — ότι “τα πράματα δεν πάνε άλλο”. Η ανήμπορη εμμονή σε ιδέες ασφάλειας και ιδιοκτησίας που αντλείται από περασμένες δεκαετίες αποτρέπει τον μέσο πολίτη απ’ το να αντιληφθεί τις μάλλον εντυπωσιακές σταθερές νέας κοπής που αποτελούν και το υπόστρωμα της σημερινής κατάστασης. Επειδή η σχετική σταθεροποίηση των προπολεμικών ετών τον εξυπηρέτησε, νιώθει την…
Read MoreFriedrich pollock | ΚΡΑΤΙΚΟΣ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ Οι δυνατότητες και οι περιορισμοί του [πρώτο μέρος]
Το παρόν δοκίμιο του Φρίντριχ Πόλοκ, το οποίο πρωτοδημοσιεύτηκε στο «Studies in Philosophy and Social Sciences» το 1941, είναι ίσως η πιο ολοκληρωμένη πραγμάτευση ενός μοντέλου κρατικά διευθυνόμενου καπιταλισμού. Ο συγγραφέας του, οικονομολόγος και μέλος του Ινστιτούτου Κοινωνικών Ερευνών της Φρανκφούρτης, ο οποίος μελέτησε ήδη από τη δεκαετία του 1930 τις επιπτώσεις της σχεδιοποιημένης οικονομίας στη Σοβιετική Ένωση, είναι ένας από τους πιο διεισδυτικούς αναλυτές των μορφών κεντρικής οικονομικής ρύθμισης και των κινδύνων που αυτές συνεπιφέρουν. Παρά την ανυποχώρητα αντικρατική θεώρηση που βρίσκουμε σε άλλα κείμενα των μελών του Ινστιτούτου…
Read MoreΑποσπάσματα: Theodor Adorno | η εκπαίδευση μετά το Άουσβιτς
«Η απαίτηση να μην επαναληφτεί το Άουσβιτς είναι η πρώτη και κύρια που τίθεται στην εκπαίδευση. Προάγεται τόσο πολύ κάθε άλλης που δεν πιστεύω ότι χρειάζεται ή ότι οφείλω να την αιτιολογήσω. Μου είναι ακατανόητο το πόσο λίγο έχει καταδεχτεί κανείς μέχρι σήμερα να ασχοληθεί μαζί της. Η αιτιολόγησή της θα είχε κάτι το τερατώδες ενόψει της τερατωδίας που συντελέστηκε. Ωστόσο, το γεγονός ότι είχε κανείς τόσο περιορισμένη συνείδηση αυτής της απαίτησης και των ερωτημάτων που εγείρει δείχνει ότι το τερατώδες δεν είχε γίνει κτήμα των ανθρώπων, κάτι που αποτελεί…
Read MoreHerbert Marcuze | Οι καινούργιες μορφές ελέγχου
απόσπασμα από τον Μονοδιάστατο Άνθρωπο Η άνεση, η αποτελεσματικότητα, η λογική και η έλλειψη ελευθερίας μέσα σ’ ένα δημοκρατικό πλαίσιο, να τι χαρακτηρίζει τον προχωρημένο βιομηχανικό πολιτισμό και συνηγορεί για την τεχνική πρόοδο. Πραγματικά, δεν είναι λογικότατο να μηχανοποιηθούν οι κοινωνικά αναγκαίες εργασίες, που είναι κοπιαστικές για το άτομο, έστω και με τον παραμερισμό της ατομικότητας; να συγκεντρωθούν οι μικρές επιχειρήσεις σε αποτελεσματικότερες και παραγωγικότερες μονάδες; να υπαχθεί σε κανόνες ο ελεύθερος ανταγωνισμός, που στο κάτω – κάτω γίνεται ανάμεσα σε άτομα άνισης δύναμης; να περιοριστούν οι εθνικές πλειοδοσίες και…
Read MoreAll the lonely people: Η ναρκισσιστική μορφή υποκειμένου στην εποχή της κεφαλαιοκρατίας
από τον Peter Samol, εκ μέρους των Communists in situ (Μεταφρασμένο στα αγγλικά από το γερμανικό πρωτότυπο: All the Lonely People: Narzissmus als adäquate Subjektform des Kapitalismus, Krisis 4/2016) Την μετάφραση στα ελληνικά για το shades επιμελήθηκαν οι becoming minority Ο Sigmund Freud είναι από τους γνωστότερους αναλυτές της ψυχικής ζωής του ανθρώπου στην αστική κοινωνία. Η νεότερη φροϊδική ψυχανάλυση αντιπροσωπεύει μια ανεπτυγμένη θεωρία που αφορά τις προϋποθέσεις που απαιτούνται από τα άτομα για να ζήσουν εντός της κοινωνίας. Ο ίδιος ο Freud θεωρούσε το έργο του ως επιστήμη. Η…
Read MoreWalter Benjamin: Σύντομη εισαγωγή στο έργο του και στις Θέσεις για τη φιλοσοφία της ιστορίας
Το κείμενο εισήγησης της Κατερίνας Νασιώκα από το πανεπιστήμιο της Πουέμπλα στο Μεξικό την Τρίτη 6 Μαρτίου 2012 σε skype-διάλεξη! Ακολούθησε συζήτηση Αναφορές και σχετική βιβλιογραφία υπάρχει στο τέλος του κειμένου. Πρώτη Δημοσίευση Φλώροι Εικαστικοί Βάλτερ Μπένγιαμιν: σύντομη εισαγωγή στο έργο του και στις Θέσεις για τη φιλοσοφία της ιστορίας Ο Βάλτερ Μπένγιαμιν θεωρείται από τους πιο σημαντικούς και πολυμελετημένους φιλόσοφους, στοχαστές, κριτικούς λογοτεχνίας, ιστορικούς της κουλτούρας (και πολλές άλλες ιδιότητες που θα μπορούσαν να του έχουν αποδοθεί ή να του αποδοθούν εξαιτίας του πολυποίκιλου έργου του)· ωστόσο μία από…
Read More