György Lukács «τακτική και ηθική» ένα ακόμα μικρό απόσπασμα

«Το άτομο θα έπρεπε να ενεργεί ωσάν η μετατροπή του πεπρωμένου της ανθρωπότητας να εξαρτάται από τη δική του δράση ή τη δική του αδράνεια… Από ηθική άποψη κανείς δεν μπορεί να ξεφύγει την ευθύνη με την πρόφαση ότι δεν είναι παρά ένα άτομο από το οποίο δεν κρέμεται δα η τύχη του κόσμου. Αυτή η διαβεβαίωση δεν μπορεί ποτέ να αποδειχτεί αντικειμενικά, όχι μόνο επειδή ακριβώς η τύχη του κόσμου μπορεί πάντα να εξαρτάται από άτομα, αλλά επειδή η ίδια η φύση της ηθικής, η ηθική συνείδηση και η…

Read More

Ένα ντοκιμαντέρ με αφορμή τον Θάνατο του Νίκου Πουλαντζά (3 Οκτωβρίου 1979)

Σαν Σήμερα στις 3 Οκτωβρίου 1979 έδωσε τέλος στη ζωή του σε ηλικία 43 ετών ο σπουδαίος μαρξιστής διανοητής και κοινωνιολόγος Νίκος Πουλαντζάς. Με τη βαθιά φιλοσοφική του παιδεία συνεισέφερε στη μαρξιστική θεωρία του κράτους παρέχοντας ένα πρωτοποριακό έργο με τεράστια απήχηση στη σύγχρονη ευρωπαϊκή κοινωνιολογική σκέψη. Η εκπομπή “Νίκος Πουλαντζάς – Δέκα χρόνια απουσίας”, παραγωγής του 1989, που γυρίστηκε για τα 10 χρόνια από τον θάνατό του επιχειρεί να φωτίσει την προσωπικότητά του και το επιστημονικό του έργο. Στο απόσπασμα γίνεται αναφορά στις επιρροές του (όπως από τους Ζαν…

Read More

György Lukács | Η καταστροφή του λόγου

To κείμενο του G.Lukacs δημοσιεύτηκε στο περιοδικό, Ουτοπία, τεύχος 52 σελ 148-161, Νοέμ-Δεκ. 2002. Βουδαπέστη, Ιανουάριος 1953 Oλες οι τάσεις στις οποίες αναφερθήκαμε μέχρι τώρα ξεκινώντας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τις βρίσκουμε επίσης, είναι αυτονόητο, στη Δυτική Γερμανία. Με παραλλαγές στις οποίες αξίζει να σταθούμε λόγω του σημαντικού ρόλου που παίζει σήμερα η Γερμανία. Πρώτα απ’ όλα, η Δυτική Γερμανία είναι το επίκεντρο του φαινομένου που υπήρξε ο φασισμός. Γνωρίζουμε ότι οι συμμαχικές δυνάμεις κατοχής όχι μόνο δεν εξουδετέρωσαν  τις κοινωνικές και ιδεολογικές ρίζες, αλλά διέσωσαν και διατήρησαν με κάθε…

Read More

Για τον Moishe Postone

Το 2011, κάλεσα τον Postone στη Νέα Σχολή Κοινωνικών Ερευνών της Νέας Υόρκης, για να πραγματοποιήσει μια εισαγωγική ομιλία σε ένα συνέδριο φιλοσοφίας απόφοιτων με τίτλο, “Το Πνεύμα του Κεφαλαίου: Hegel και Marx”. Ο Postone έδωσε μια σαρωτική διάλεξη σχετικά με το ρόλο της έννοιας του Πνεύματος του Hegel στα έργα του Marx και του Lukács. Η κριτική του για την εργασία ήταν αποπροσανατολιστική για πολλούς, όπως και η άποψή του για το κεφάλαιο σαν ένα «αυτοματοποιημένο υποκείμενο», συγκρίσιμο της άποψης του Hegel για την αυτο-διαμεσολαβούμενη δυναμική του Geist (δυναμική…

Read More

György Lukács | Ο F. Nietzsche κάτω από το φώς του Μαρξισμού

Πρώτη δημοσίευση: Περιοδικό Praxisreview  …..Το έργο τού Νίτσε δέν είναι τίποτα’ άλλο από μία αδιάκοπη πολεμική εναντίον του μαρξισμού και του  σοσιαλισμού, αν καί δέν είχε, προφανώς, ποτέ του διαβάσει ό Νίτσε, ούτε μιά μονάχα γραμμή από τον Μαρξ, ή τον ‘Ένγκελς…γιατί κάθε φιλοσοφία καθορίζεται, ως πρός το περιεχόμενό της καί τη μέθοδό της, από τούς ταξικούς αγώνες της εποχής της. Οι φιλόσοφοι, ακριβώς όπως και οι επιστήμονες, οι καλλιτέχνες  και o άλλοι διανοούμενοι, μπορεί, λίγο ή πολύ, νά άγνοουν τη σχέση πού υπάρχει ανάμεσα στους ταξικούς αγώνες καί το…

Read More

Ο Adorno και η συζήτηση για το προλεταριάτο ως επαναστατικό υποκείμενο

Το κείμενο αυτό πρωτοδημοσιεύτηκε στη σελίδα http://inmediasres.espivblogs.net   Mac Intosh1 μετάφραση: qutopic Ένα σήμα-κατατεθέν της αρνητικής ανθρωπολογίας του Theodor W. Adorno, όπως διαφωτίστηκε από τον Werner Bonefeld, είναι η ισχυρή θεωρητική θέση ότι η “πρώτη φύση”, η αναζήτηση μιας ανθρώπινης ουσίας, πόσο δε μάλλον η αποκατάστασή της, είναι τόσο ένα θεωρητικό όσο και ένα πρακτικό αδιέξοδο. Υπάρχει μόνο “δεύτερη φύση”, το προϊόν της ιστορικότητας του Ανθρώπου [του είδους, όχι του φύλου]2, η κοινωνική του ύπαρξη. Η αμφισβήτηση της οπτικής του ανθρωπίνου όντος ως κατέχοντος μια διιστορική ουσία δεν σημαίνει ότι…

Read More

György Lukács | Ο Marx και ο Goethe

To κείμενο είναι η ομιλία του Lukács για την απονομή του “βραβείου Goethe”, το οποίο του δόθηκε το 1970 στην Φρανκφούρτη (που έχει θεσπίσει αυτό το βραβείο προς τιμήν του Goethe από το 1927). Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο περιοδικό “Πολιτιστική” τ. 18, Απρίλιος 1985. Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό praxisreview  Αξιότιμοι κύριοι  και κυρίες: Θα σας μιλήσω για κάτι που έχει πολύ σημασία για μένα: για την  εργασία μου σχετικά με την κεντρική θέση που έχει η σχέση μου με τον Γκαίτε, για  το έργο του, για τη ζωή του και…

Read More

Ernst Bloch | Μαύροι Κύκνοι

O Μπλοχ γεννήθηκε στο Λούντβιχσχαφεν. Ήταν γιος σιδηροδρομικού υπαλλήλου και από το 1905 έως το 1908 σπούδασε φιλοσοφία, φυσική και γερμανική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου και του Βύρτσμπουργκ. Από το 1908 έως το 1911 έζησε στο Βερολίνο. Η φιλία του με τον Γκέοργκ Λούκατς τον οδήγησε στην Χαϊδελβέργη. Στον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο πηγαίνει να ζήσει μετανάστης στην Ελβετία. Το 1938 μεταναστεύει τελικά στις ΗΠΑ. Ο Μπλοχ επέστρεψε στην Λειψία το 1949 και ανέλαβε την έδρα της φιλοσοφίας στο εκεί πανεπιστήμιο. Όταν χτίστηκε το τείχος του Βερολίνου το 1961, δεν…

Read More

György Lukács | Οι δυο Εποχές του Αστικού Υλισμού

*Ο Γκεόργκ Λούκατς ήταν επιφανής Ούγγρος μαρξιστής φιλόσοφος και λογοτεχνικός κριτικός. Το παρόν είναι ένα από το άρθρα του στη Ρότε Φάνε, εφημερίδα του ΚΚ Γερμανίας, γραμμένα και δημοσιευμένα το 1922. Περιλήφθηκε στο αφιέρωμα στον Λούκατς στον τόμο 1 της Μαρξιστικής Σκέψης, σελ. 257-59. Για την Εκατονταετηρίδα του Μόλεσοτ Στην αρχή της 18ης Μπριμέρ του ο Μαρξ  παραθέτει τη δήλωση του Χέγκελ «“ότι όλες οι μεγάλες πράξεις και πρόσωπα στην  παγκόσμια ιστορία εμφανίζονται δυο φορές, σαν να λέμε”. Ξέχασε να προσθέσει:  “Την πρώτη φορά σαν τραγωδία, τη δεύτερη σαν φάρσα”».…

Read More

Συζήτηση του Γκέοργκ Λούκατς με τον Χανς-Ντίτερ Μπαρ

Εμπιστοσύνη αντί για ελπίδα Η συζήτηση του Λούκατζ με τον Ντίτερ- Μπαρ πρωτοδημοσιεύτηκε στα ελληνικά στο Περιοδικό «Εποχές», τεύχος 39, Ιούλιος 1966, σελ. 39-45.Αναδηημοσιεύθηκε: Μαρξιστική Σκέψη, τόμος 1, σελ. 285-296. Μετάφραση: Φ.Χ. Οι υπογραμμίσει με μαύρα γράμματα είναι του shades. Ο Γκέοργκ Λούκατς, όπως αφηγείται ο Έρνστ Μπλοχ, κατοικούσε στη Χαϊδελβέργη, σε δυο δωμάτια. Όταν ήθελε να πάει από το γραφείο του στο διπλανό δωμάτιο ήταν υποχρεωμένος να κάνει το γύρο ενός αρκετά μεγάλου τραπεζιού. Ακόμη και αφότου πέρασαν δυο χρόνια επαναλαμβανόταν κάθε βράδυ η ίδια τελετουργία: ο Λούκατς σηκωνόταν…

Read More