Ζούμε την κατάρρευση της Νεωτερικότητας | 10 σημεία

Γράφει ο Lucifugo, a diavolo in corpo   [1] Η κατάρρευση της Νεωτερικότητας είναι η αδυνατότητα της αξιακής μορφής να επαναορίσει τον κόσμο της, να επαναθεμελιώσει τις ίδιες της βασικές της κατηγορίες (αξία, χρήμα, εμπόρευμα, αφηρημένη εργασία, κράτος-έθνος). Το τρέχον γενικό πλαίσιο της κρίσης αξιοποίησης είναι, ταυτόχρονα, κρίση της δυνατότητας του κεφαλαίου να επανεκκινεί από τον εαυτό του και να ιδρύει εκ νέου τον παλιό κόσμο. [2] Θεμελιακό στοιχείο αυτού του αξεπέραστου καπιταλιστικού αδιεξόδου είναι η αποουσιοποίηση της εργασίας ως παραγωγικής δύναμης του κεφαλαίου και -κατ’ επέκταση- ως κοινωνικής επένδυσης.…

Read More

Ernst Bloch | συζητώντας για τον εξπρεσιονισμό

του Ερνστ Μπλοχ Είναι εξαιρετικό ότι οι άνθρωποι αρχίζουν να διαφωνούν για αυτό ξανά. Δεν έχει περάσει πολύς καιρός από τότε που κάτι τέτοιο φαινόταν αδιανόητο· το Blaue Reiter [1] ήταν νεκρό. Τώρα ακούμε φωνές που ανακαλούν την μνήμη του για μια ακόμη φορά, και όχι μόνο με σεβασμό. Είναι ακόμη πιο σημαντικό ότι υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να αναστατωθούν τόσο πολύ για ένα κίνημα τόσο παλιό, σαν να υπήρχε ακόμη και να στέκει μπροστά τους ως εμπόδιο. Ο Εξπρεσιονισμός σίγουρα δεν ανήκει στο παρόν· ωστόσο μπορεί να αληθεύει ότι φανερώνει…

Read More

Moishe Postone | Αφηρημένος χρόνος

Σημείωση του Shades: Το παρακάτω κείμενο είναι η μετάφραση του κεφαλαίου “Αφηρημένος χρόνος” από το βιβλίο του Moishe Postone “Time, Labor and Social Domination” – μια απόπειρα επανερμηνείας της κριτικής θεωρίας του Μαρξ. Δυστυχώς το βιβλίο δεν έχει μεταφραστεί ακόμα στην ελληνική γλώσσα. Το συγκεκριμένο κεφάλαιο μεταφράστηκε πριν χρόνια από έναν άγνωστο χρήστη, δυστυχώς με αρκετά λάθη. Παρόλα αυτά το δημοσιεύουμε γιατί θεωρούμε ότι o Postone αποτελεί έναν εξαιρετικό μαρξιστή στοχαστή, με πλούσια συμβολή στην επανεξέταση του Μαρξ και στη παραγωγή μιας κριτικής θεωρίας για τον καπιταλισμό στο σήμερα. … Όπως…

Read More

Tί ήταν το Άουσβιτς; (απόσπασμα από το έργο του Moishe Postone «Οι Ιστορικοί και το Ολοκαύτωμα»)

Έ ν α καπιταλιστικό εργοστάσιο αποτελεί ένα τόπο παραγωγής αξίας (της διαδικασίας αξιοποίησης), η οποία απαραίτητα παίρνει τη μορφή της παραγωγής των αγαθών, των αξιών χρήσης (διαδικασία εργασίας). Το συγκεκριμένο, δηλαδή, παράγεται ως ο αναγκαίος φορέας του αφηρημένου. Τα στρατόπεδα εξόντωσης των Ναζί δεν αναπαριστούν μια απαίσια εκδοχή ενός τέτοιου εργοστασίου, ένα ακραίο παράδειγμα νεωτερικότητας αλλά, μάλλον, θα έπρεπε να ιδωθούν ως η αλλόκοτη «αντι-καπιταλιστική» της άρνηση. Το Αουσβιτς αποτελούσε ένα εργοστάσιο «καταστροφής της αξίας», δηλαδή, καταστροφής της προσωποποίησης του αφηρημένου. Η οργάνωσή του ήταν αυτή μιας σατανικά αντεστραμμένης βιομηχανικής…

Read More

Theodor Adorno & Max Horkhaimer: Στοιχεία αντισημιτισμού

Το παρακάτω κείμενο με τίτλο “στοιχεία αντισημιτισμού” είναι το τρίτο μέρος από το σπουδαιότερο συλλογικό έργο των Χορκχάιμερ και Αντόρνο  “διαλεκτική του διαφωτισμού”. Ι Ο αντισημιτισμός θεωρείται σήμερα από μερικούς ένα κρίσι­μο ζήτημα της ανθρωπότητας, από άλλους ένα απλό πρόσχη­μα. Για τους φασίστες οι Εβραίοι δεν είναι μειονότητα, αλλά η αντιφυλή, η αρνητική αρχή ως τέτοια από την εξόντωση τους θα εξαρτηθεί η τύχη του κόσμου. Ακραία αντίθετη είναι η θέση πως οι Εβραίοι δεν έχουν εθνικά ή φυλετικά γνωρί­σματα και απαρτίζουν μια ομάδα βάσει θρησκευτικών πεποι­θήσεων και παραδόσεων, χωρίς…

Read More

Αποσπάσματα από το έργο του Moishe Postone «Ιστορικοί και Ολοκαύτωμα»

… Το να γυρίσουμε ξανά στην κατηγορία του αντισημιτισμού δεν περιλαμβάνει απαραίτητα να επιστρέψουμε σε μια θέση που θεωρεί το Ολοκαύτωμα μόνο με τους όρους της ιδιαιτερότητας της γερμανικής ιστορίας. Επιπλέον, δεν απαιτείται απαραίτητα η θεώρηση μιας γραμ­μικής, προμελετημένης ανάπτυξης της αντιεβραϊκής πολιτικής των Ναζί, αλλά ούτε και υπονοείται ότι ο αντισημιτισμός μόνος του εξηγεί κατευθείαν τις πράξεις, τα κίνητρα και τους σκοπούς των δραστών, χωρίς να είναι απαραίτητος οποιοσδήποτε περαιτέρω στοχασμός. Παρόλα αυτά, είναι ουσιώδες για οποιαδήποτε απόπειρα ιστορικής σύλ­ληψης του ναζιστικού προγράμματος της ολικής εξολόθρευσης, να εστιάσει στον…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού #04» Ο εμπρησμός της Συναγωγής της Κέρκυρας

Κείμενο Shades Magazine Πριν λίγο καιρό εγκαινιάσαμε τη νέα μας στήλη «Χρονικά Αντισημιτισμού» με μια δημοσίευση αφιερωμένη στους εμπρησμούς της Συναγωγής Χανίων το 2010. Στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε, μέσω αυτής της στήλης, ένα αρχείο προσβάσιμο σε όλους, το οποίο θα ενισχύει την επιχειρηματολογία και θα διευρύνει τη γνώση γύρω από το ζήτημα της αντισημιτικής βίας στην Ελλάδα. Στην τέταρτη κατά σειρά δημοσίευση της στήλης θα επικεντρωθούμε με δημοσιογραφικό ύφος σε έναν ακόμη εμπρησμό από την πρόσφατη ιστορία: αυτόν της Συναγωγής της Κέρκυρας. Η επίθεση στη Συναγωγή της Κέρκυρας από…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού 03» “Ένα Βιβλιοπωλείο σε 6 Ενότητες, η ιστορία του Σόλων και της Ρενέ Μόλχο”

Το «Ένα Βιβλιοπωλείο σε 6 Ενότητες: η ιστορία του Σόλων και της Ρενέ Μόλχο» είναι μια εξαιρετική δουλειά που αφηγείται τη μακρά ιστορία και τον αφανισμό της μεγαλύτερης σεφαραδίτικης εβραϊκής κοινότητας που υπήρξε ποτέ. Η υπόθεση ξετυλίγεται μέσα από την προσωπική ιστορία της Ρενέ Σαλτιέλ και του Σόλων Μόλχο και του περίφημου βιβλιοπωλείου τους στη Θεσσαλονίκη. Το βιβλιοπωλείο Μόλχο υπήρξε το μακροβιότερο βιβλιοπωλείο στην Ελλάδα: άνοιξε το 1888 και έκλεισε το 2004, μετρώντας περισσότερο από έναν αιώνα ζωής. Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και του Ολοκαυτώματος, οι περισσότεροι…

Read More

«Χρονικά Αντισημιτισμού #02» Το αντισημιτικό πογκρόμ του 1891 στην Κέρκυρα

Κείμενο Shades Magazine Συνεχίζουμε με μια νέα δημοσίευση της στήλης της ηλεκτρονικής περιοδικής έκδοσης του Shades, «Χρονικά Αντισημιτισμού». Η δεύτερη αυτή δημοσίευση αφορά το πογκρόμ ενάντια στους Εβραίους το 1891 στην Κέρκυρα και, λίγο αργότερα, στη Λευκάδα και τη Ζάκυνθο. Θα εστιάσουμε στην παρουσίαση των γεγονότων και θα επιχειρήσουμε μια σύντομη ανάλυση των υλικών, θεωρητικών και πολιτικών τους προεκτάσεων. Για τη συγγραφή του κειμένου αξιοποιήσαμε στοιχεία και αποσπάσματα από υπάρχοντα άρθρα και μελέτες στο διαδίκτυο και στην ελληνική βιβλιογραφία, στις οποίες παραπέμπουμε στο τέλος. Τα γεγονότα του 1891 στα τρία…

Read More

Η δίκη του Adolf Eichmann

Σαν σήμερα, στις 15 Δεκέμβρη 1961, τελείωσε μία από τις πιο πολυσυζητημένες δίκες μετά την λήξη του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου. Ο λόγος για την δίκη του διοικητή των SS Άντολφ Άϊχμαν στο κράτος του Ισραήλ που καταδικάστηκε σε θάνατο δια απαγχονισμού και εκτελέστηκε τον Μάιο του 1962 στην Ράμλα, λίγους μήνες μετά την ανακοίνωση της καταδικαστικής απόφασης από τους δικαστές. Ο Αϊχμαν ήταν επικεφαλής του ειδικού τομέα των SS για την «λύση του εβραϊκού ζητήματος», ο κεντρικός υπεύθυνος συντονισμού των εκτοπίσεων των Εβραίων στα στρατόπεδα συγκέντρωσης και εξόντωσης, όπου εκατομμύρια…

Read More