Εισαγωγικό Σημείωμα Η σύγχρονη περίοδος της καπιταλιστικής κοινωνίας, με τις ριζικές της αναδιαρθρώσεις και την ένταση των κοινωνικών και οικονομικών κρίσεων, αναγκάζει την κριτική θεωρία να επανεξετάσει με καθαρότητα και βάθος την κατηγορία του κεφαλαίου και τις ιστορικές της συνέπειες. Στο παρόν κείμενο, επιχειρείται ακριβώς μια τέτοια ριζική επανεξέταση: με σημείο αναφοράς την θεωρητική συμβολή του Postone, αναδεικνύεται η κατανόηση του «κεφαλαίου» όχι ως απλής μορφής ατομικής ιδιοκτησίας ή οικονομικής σχέσης, αλλά ως ιστορικά συγκεκριμένης μορφής κοινωνικής διαμεσολάβησης και χρονικής δυναμικής. Αυτή η προσέγγιση δεν περιορίζεται σε μια κλασική ανάλυση…
Read MoreTag: αστική κοινωνία
«Η Καταιγίδα μέσα στα σύννεφα»
Θέσεις της Συντακτικής Ομάδας του Shades για τον αντισημιτισμό μετά την 7η του Οκτώβρη Διευκρινιστικό σημείωμα. Το κείμενο που ακολουθεί είναι προϊόν της εσωτερικής συζήτησης του εγχειρήματος μας από τον Οκτώβρη 2023 μέχρι τον Γενάρη 2024. Αυτός είναι και ο λόγος που πολλά περιστατικά και επιθέσεις που έκαναν διάφοροι αντιιμπεριαλιστές, όπως για παράδειγμα η επίθεση στο ξενοδοχείο πριν λίγο καιρό και μια σειρά άλλα περιστατικά δεν έχουν συμπεριληφθεί σε αυτήν την έκδοση του κειμένου. Η [Χαμάς] δεν τους αποκαλεί “Ισραηλινούς” ή “αποίκους-εποίκους”. Απλά τους αποκαλούν “Εβραίους”. Anshel Pfeffer, Haaretz, 30…
Read MoreΗ προβληματική της έννοιας της ιδεολογίας στην Γερμανική ιδεολογία και της έννοιας του φετιχισμού του εμπορεύματος στο Κεφάλαιο.
Πρώτη δημοσίευση του άρθρου στην σελίδα:.https://poexania.wordpress.com/ Εισαγωγή Τόσο η έννοια της ιδεολογίας όσο και εκείνη του φετιχισμού του εμπορεύματος, αποτελούν κεντρικά ζητήματα στη θεωρίας του Μαρξ. Παρακάτω θα αναφερθούμε σε κάθε μία από αυτές τις έννοιες ξεχωριστά, αρχικά σε αυτήν της ιδεολογίας όπως αυτή παρουσιάζεται στο πρώτο κεφάλαιο του πρώτου τόμου της Γερμανικής Ιδεολογίας, και κατόπιν στην έννοια του φετιχισμού του εμπορεύματος από τον πρώτο τόμο του Κεφαλαίου. Σκοπός μας είναι, πέρα από το να ερμηνευθούν οι δυο αυτές έννοιες, να φανεί και η σύνδεση που υπάρχει ανάμεσα στο πρώιμο…
Read MoreKarl Marx | Το έγκλημα ως κλάδος παραγωγής στον Καπιταλισμό
Το κείμενο, με τον τίτλο “Παρέκβαση (Για την παραγωγική εργασία)”, βρίσκεται στο έργο του Κ.Μαρξ, Θεωρίες για της υπεραξία (τέταρτος τόμος του κεφαλαίου), τομ. 1, Σύγχρονη Εποχή, 1984, σελ. 432-434.Μετάφραση: Παναγιώτης Μαυρομάτης. Παρέκβαση (Για την παραγωγική εργασία) Ένας φιλόσοφος παράγει ιδέες, ένας ποιητής ποιήματα, ένας παπάς κηρύγματα, κλπ. Ένας εγκληματίας παράγει εγκλήματα. Όταν εξετάσει κανείς πιο λεπτομεριακά τη συνάρτηση αυτού του τελευταίου κλάδου παραγωγής με το σύνολο της κοινωνίας, τότε θ’ απαλλαγεί από πολλές προκαταλήψεις. Ο εγκληματίας δεν παράγει μόνο εγκλήματα, αλλά και ποινικό δίκαιο και μαζί του και τον…
Read MoreKarl Marx | Εγκώμιο του εγκλήματος
«Ο φιλόσοφος παράγει ιδέες, ο ποιητής ποιήματα, ο πάστορας κηρύγματα, και ούτω καθεξής. Ο εγκληματίας παράγει εγκλήματα. Αν προσέξουμε καλύτερα πώς σχετίζεται αυτός ο τελευταίος κλάδος παραγωγής με το κοινωνικό σύνολο, θ’ απαλλαγούμε από πολλές προκαταλήψεις. Ο εγκληματίας δεν παράγει μόνο εγκλήματα, αλλά και ποινικό δίκαιο και τον καθηγητή που διδάσκει ποινικό δίκαιο και, συνάμα, το αναπόφευκτο σύγγραμα με το οποίο ο ίδιος καθηγητής ρίχνει στην αγορά τις παραδόσεις του εν είδει “εμπορεύματος”. Έτσι πολλαπλασιάζεται ο εθνικός πλούτος, για να μην αναφέρουμε την ατομική απόλαυση που παρέχει το χειρόγραφο του…
Read MoreMax Horkheimer | Ο Nietzsche και το προλεταριάτο
Κείμενο από το βιβλίο Dämmerung. Ο Max Horkheimer ήταν φιλόσοφος, κοινωνιολόγος και συνιδρυτής της Σχολής της Φρανκφούρτης, η ελληνική μετάφραση βρίσκεται στο βιβλίο Ο Νιτσε και η Πολιτική: Ολοκληρωτισμός ή Δημοκρατία (Νησίδες, 2004) σε μετάφραση Ζήση Σαρίκα Ο Nietzsche χλεύασε τον χριστιανισμό, επειδή τα ιδεώδη του ξεπηδούσαν από την ανημποριά. Την ανθρωπιά, τη δικαιοσύνη, την πραότητα, όλα αυτά τα διαστρέβλωσαν οι αδύναμοι αναγκαστικά σε αρετές, επειδή δεν μπορούσαν να πάρουν εκδίκηση, ακόμη καλύτερα, επειδή φάνηκαν πολύ δειλοί για να πάρουν εκδίκηση. Ο Nietzsche περιφρονεί τις μάζες, θέλει όμως να τις…
Read MoreΕduardo Rothe | Η Κατάκτηση του Διαστήματος στην Εποχή της Κυριαρχίας
1. Η επιστήμη στην υπηρεσία του κεφαλαίου, του εμπορεύματος και του θεάματος δεν είναι τίποτε περισσότερο από κεφαλαιοποιημένη γνώση, φετιχισμός μια ιδέας και μιας μεθόδου, αποξενωμένη εικόνα της ανθρώπινης σκέψης. Το ψευδομεγαλείο του ανθρώπου, στην παθητική γνώση μιας μετριοπαθούς πραγματικότητας αποτελεί την μαγική δικαιολόγηση μιας φυλής από σκλάβους. 2. Έχει περάσει αρκετός καιρός από τότε που η δύναμη της γνώσης έχει μεταμορφωθεί στην γνώση της δύναμης. Η σύγχρονη επιστήμη, εμπειρικιστική κληρονόμος της θρησκείας των Μέσων Αιώνων, εκπληρώνει τις ίδιες λειτουργίες στην παρούσα ταξική κοινωνία: αποζημιώνει για την ανθρώπινη καθημερινή βλακεία…
Read MoreΓκέοργκ Λούκατς | Ο Μαρξ και ο Ένγκελς για την αισθητική
Το κείμενο του Γκέοργκ Λούκατς που ακολουθεί αποτελεί μια ελαφρώς συνεπτυγμένη εκδοχή του προλόγου που ο ίδιος συνέταξε για μια ουγγρική έκδοση μιας ανθολογίας κειμένων του Μαρξ και του Ένγκελς για την αισθητική. Θεωρήθηκε σκόπιμη η παρουσίαση και η μετάφραση αυτού του κειμένου στην ελληνική γλώσσα, καθώς αυτό αναδεικνύει μερικές θεμελιώδεις έννοιες της μαρξιστικής αισθητικής, όπως λόγου χάριν η σχετική αυτονομία της τέχνης, το τυπικό, ο θρίαμβος του ρεαλισμού. Πρώτη Δημοσίευση: Τετράδια Μαρξισμού μετάφραση: Άννα Ιακωβίδου επιμέλεια: Ηρώ Μανδηλαρά Οι μελέτες του Μαρξ και του Ένγκελς για τη λογοτεχνία είναι από λογοτεχνικής…
Read MoreΆντον Πάννεκουκ: Η ισχύς των τάξεων (1936)
κείμενα για τον Πάνεκουκ στο Shades [Πηγή: International Council Correspondance, Vol. II (1935-1936), No 6 (May 1936), p. 1-7, με ψευδώνυμο John Harper, Association Anton Pannekoek Archives] Η ισχύς της αστικής τάξης είναι τεράστια. Ποτέ στην ιστορία δεν υπήρξε άρχουσα τάξη με τόση ισχύ. Πρώτα απ’ όλα, η ισχύς τους είναι η δύναμη του χρήματος. Όλα τα πλούτη του κόσμου είναι δικά τους, και το σύγχρονο κεφάλαιο, που έχει παραχθεί από τον ακατάπαυστο μόχθο εκατομμυρίων εργαζομένων, ξεπερνάει όλα τα πλούτη του παλιού κόσμου. Η υπεραξία συσσωρεύεται κατά ένα μέρος σε…
Read MoreΣημειώσεις πάνω στην ανάδυση του καπιταλισμού στην Ανατολική Μεσόγειο
Γράφουν οι becoming minority Στο Αμάλφι, στην Πίζα, στη Γένοβα, στη Βενετία, δηλαδή στις μεγάλες εμπορικές πόλεις-κράτη της ανατολικής Μεσογείου του ενδέκατου αιώνα, αρχίζει και σπάει η σιωπή των προκαπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής, αρχίζει και μπαίνει σε ρυθμό η μηχανή που τιτιβίζει. Το θαλάσσιο εμπόριο ενοποιεί την Μεσόγειο, το αραβικό quirad και η ιταλική commenda πλάθουν μια πρώιμη μορφή μισθωτής εργασίας, σχηματίζουν μια νόθα αστική τάξη και μια νόθα προλεταριακή, η μανιφακτουρική κρατική δραστηριότητα της Βενετίας στα μέσα του δεκάτου τέταρτου αιώνα, σφραγίζει και αποκρυσταλλώνει την μισθωτή εργασία ̇ πέραν της…
Read More