Κάλεσμα του νέου κύκλου μελέτης | Κράτος, Ιδεολογία, Φετιχισμός του Εμπορεύματος & Αλλοτρίωση στον Μαρξ

Κράτος, Ιδεολογία, Φετιχισμός του Εμπορεύματος & Αλλοτρίωση στον Μαρξ Νέα ομάδα μελέτης του Shades Aufbau Έναρξη: Κυριακή 18 Οκτωβρίου 2026 Η πρωτοβουλία του Shades Aufbau εγκαινιάζει τη σεζόν με έναν νέο κύκλο μελέτης, με μια συλλογική ανάγνωση, παρουσίαση και επεξεργασία τεσσάρων κρίσιμων εννοιών και προβληματικών που διατρέχουν με διαφορετικούς τρόπους και σε διαφορετικές στιγμές το μαρξικό έργο: το κράτος, την ιδεολογία, τον φετιχισμό του εμπορεύματος και την αλλοτρίωση. Με αυτό τον κύκλο μελέτης επιθυμούμε κάτι περισσότερο από μια επιστροφή στα κείμενα του Μαρξ ή μια ακόμη διαδικασία πολιτικής αυτομόρφωσης. Επιθυμούμε…

Read More

Η δίκη της Κολωνίας το 1852| Ο Μαρξ οργανώνει την υπεράσπιση από το Λονδίνο

Στις 4 Οκτωβρίου 1852, έντεκα μέλη της Ένωσης των Κομμουνιστών, της πρώτης διεθνούς επαναστατικής εργατικής οργάνωσης, δικάστηκαν στην Κολωνία στο δικαστήριο, με την κατηγορία για τη συμμετοχή τους στις επαναστάσεις του 1848-49 και τη συνεχιζόμενη δράση τους για την εργατική δημοκρατία. Ο Μαρξ, εξόριστος στο Λονδίνο και αποκλεισμένος από την αίθουσα του δικαστηρίου, διηύθυνε την υπεράσπιση μέσω επιστολών, νομικών υπομνημάτων και δημοσιευμένων κειμένων. Η Ένωση είχε ιδρυθεί το 1847, με ιδρυτικό κείμενο το Κομμουνιστικό Μανιφέστο (1848). Με το ξέσπασμα των επαναστάσεων του 1848 σε Παρίσι, Βερολίνο, Βιέννη, Μιλάνο, τα μέλη…

Read More

Anselm Jappe | Οι μεταφυσικές λεπτές αποχρώσεις του εμπορεύματος

Δοκίμιο του Γερμανού συγγραφέα Anselm Jappe που εξετάζει την ιστορία και τη συνεχιζόμενη συνάφεια της έννοιας του φετιχισμού του εμπορεύματος, με ιδιαίτερη έμφαση στο ρόλο της καταστασιακής θεωρίας στην περαιτέρω εμβάθυνσή της μετά τον Μαρξ. Μετάφραση https://wormhole.noblogs.org/post/2025/02/05/anselm-jappe-metaphysical-subtleties-commodity/ Διευκρινιστικό σημείωμα του Shades Δημοσιεύουμε το δοκίμιο του Anselm Jappe «Οι μεταφυσικές λεπτές αποχρώσεις του εμπορεύματος» (2009), ένα κείμενο που επιστρέφει σε κάτι φαινομενικά αυτονόητο, την ύπαρξη του εμπορεύματος, για να δείξει ότι πίσω από αυτή την «αυτονοήτη» καθημερινότητα κρύβεται η πιο κρίσιμη κατηγορία της μαρξικής κριτικής: ο φετιχισμός του εμπορεύματος. Ο Jappe,…

Read More

Η στεγαστική κρίση και οι μύθοι της | Θέσεις για το στεγαστικό ζήτημα

Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί τη συμπύκνωση της συζήτησης στο εσωτερικό του Shades τον Απρίλιο του 2026. Ωστόσο, η ανάλυση αυτή δεν είναι σε καμία περίπτωση ολοκληρωμένη. Παρ’ όλα αυτά, αποφασίσαμε να δημοσιεύσουμε μια πρώτη εκδοχή του κειμένου για λόγους που σχετίζονται με τη συγκυρία. Μια επόμενη εκδοχή θα ακολουθήσει ύστερα και από την προγραμματισμένη συνάντηση του εγχειρήματος το επόμενο διάστημα στην Αθήνα. Στόχος μας είναι να προχωρήσουμε σε μεγαλύτερη εμβάθυνση των θέσεων του εγχειρήματος πάνω σε αυτό το τόσο φλέγον ταξικό ζήτημα, όπως είναι η στεγαστική κρίση στις μεγάλες…

Read More

Για την έννοια του Κομμουνισμού | 9 Θέσεις

Εισαγωγικό σημείωμα Οι θέσεις που ακολουθούν δεν αποτελούν ένα τυχαίο σύνολο διακηρύξεων, ούτε ένα ιδεολογικό μανιφέστο προς κατανάλωση. Συνιστούν την συμπύκνωση μιας μακρόχρονης θεωρητικής και πολιτικής επεξεργασίας στο εσωτερικό του εγχειρήματος του Shades, το προϊόν της συλλογικής συζήτησης, αντιπαράθεσης και κριτικής αναμέτρησης με την ιστορική εμπειρία του κομμουνιστικού κινήματος, τα όρια του παραδοσιακού μαρξισμού και συνολικά με τις αντιφάσεις της καπιταλιστικής νεωτερικότητας. Οι θέσεις αυτές λειτουργούν ως ένας βασικός θεωρητικός προσανατολισμός του εγχειρήματος και ως η βασική στρατηγική μας πυξίδα: σε καμία περίπτωση δεν αποτελούν ένα δόγμα, αλλά μια αρνητική…

Read More

Moishe Postone: Ιστορία και κριτική του καπιταλισμού

Εισαγωγικό Σημείωμα Η σύγχρονη περίοδος της καπιταλιστικής κοινωνίας, με τις ριζικές της αναδιαρθρώσεις και την ένταση των κοινωνικών και οικονομικών κρίσεων, αναγκάζει την κριτική θεωρία να επανεξετάσει με καθαρότητα και βάθος την κατηγορία του κεφαλαίου και τις ιστορικές της συνέπειες. Στο παρόν κείμενο, επιχειρείται ακριβώς μια τέτοια ριζική επανεξέταση: με σημείο αναφοράς την θεωρητική συμβολή του Postone, αναδεικνύεται η κατανόηση του «κεφαλαίου» όχι ως απλής μορφής ατομικής ιδιοκτησίας ή οικονομικής σχέσης, αλλά ως ιστορικά συγκεκριμένης μορφής κοινωνικής διαμεσολάβησης και χρονικής δυναμικής. Αυτή η προσέγγιση δεν περιορίζεται σε μια κλασική ανάλυση…

Read More

Η προβληματική της έννοιας της ιδεολογίας στην Γερμανική ιδεολογία και της έννοιας του φετιχισμού του εμπορεύματος στο Κεφάλαιο.

Πρώτη δημοσίευση του άρθρου στην σελίδα:.https://poexania.wordpress.com/ Εισαγωγή Τόσο η έννοια της ιδεολογίας όσο και εκείνη του φετιχισμού του εμπορεύματος, αποτελούν κεντρικά ζητήματα στη θεωρίας του Μαρξ. Παρακάτω θα αναφερθούμε σε κάθε μία από αυτές τις έννοιες ξεχωριστά, αρχικά σε αυτήν της ιδεολογίας όπως αυτή παρουσιάζεται στο πρώτο κεφάλαιο του πρώτου τόμου της Γερμανικής Ιδεολογίας,  και κατόπιν στην έννοια του φετιχισμού του εμπορεύματος από τον πρώτο τόμο του Κεφαλαίου. Σκοπός μας είναι, πέρα από το να ερμηνευθούν οι δυο αυτές έννοιες, να φανεί και η σύνδεση που υπάρχει ανάμεσα στο πρώιμο…

Read More

Ο Μαρξ Υπερασπιστής του Ρικάρντο εναντίον των Ηθικολόγων

Το παρακάτω απόσπασμα του Μαρξ προέρχεται από τις Θεωρίες για την Υπεραξία, τόμος Β, εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή, 1982, σελ. 134-135. Ο Ρικάρντο θεωρεί τον κεφαλαιοκρατικό τρόπο παραγωγής τον πιο επωφελή για την παραγωγή γενικά, τον πιο επωφελή για την παραγωγή του πλούτου και έχει δίκιο για την εποχή του. Θέλει την παραγωγή για την παραγωγή, και αυτό είναι σωστό. Αν ήθελε κανείς να ισχυριστεί, όπως το έχουν κάνει συναισθηματικοί αντίπαλοι του Ρικάρντο, ότι η παραγωγή σαν τέτοια δεν είναι ο σκοπός, τότε ξεχνάει ότι η παραγωγή για την παραγωγή δεν…

Read More

Karl Marx | Το έγκλημα ως κλάδος παραγωγής στον Καπιταλισμό

Το κείμενο, με τον τίτλο “Παρέκβαση (Για την παραγωγική εργασία)”, βρίσκεται στο έργο του Κ.Μαρξ, Θεωρίες για της υπεραξία (τέταρτος τόμος του κεφαλαίου), τομ. 1, Σύγχρονη Εποχή, 1984, σελ. 432-434.Μετάφραση: Παναγιώτης Μαυρομάτης. Παρέκβαση (Για την παραγωγική εργασία) Ένας φιλόσοφος παράγει ιδέες, ένας ποιητής ποιήματα, ένας παπάς κηρύγματα, κλπ. Ένας εγκληματίας παράγει εγκλήματα. Όταν εξετάσει κανείς πιο λεπτομεριακά τη συνάρτηση αυτού του τελευταίου κλάδου παραγωγής με το σύνολο της κοινωνίας, τότε θ’ απαλλαγεί από πολλές προκαταλήψεις. Ο εγκληματίας δεν παράγει μόνο εγκλήματα, αλλά και ποινικό δίκαιο και μαζί του και τον…

Read More

Karl Marx | Τα όρια της εργάσιμης ημέρας

Δείτε επίσης: Για την εργάσιμη ημέρα Απόσπασμα από τον 1ο τόμο του Κεφαλαίου: σελ 242 – 245 Ξεκινήσαμε από την προϋπόθεση ότι η εργατική δύναμη αγοράζεται και πουλιέται στην αξία της. Η αξία της, όπως και η αξία κάθε άλλου εμπορεύματος, καθορίζεται, από το χρόνο εργασίας που απαιτείται για την παραγωγή της. Αν λοιπόν η παραγωγή των μέσων συντήρησης που χρειάζεται ο εργάτης κατά μέσον όρο την ημέρα απαιτεί 6 ώρες, πρέπει να εργάζεται κατά μέσον όρο 6 ώρες την ημέρα για να παράγει καθημερινά την εργατική του δύναμη ή…

Read More