Σαν σήμερα, στις 8 Ιανουαρίου 1991, σε σχολείο της Πάτρας, δολοφονείται ο καθηγητής και στέλεχος της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς, Νίκος Τεμπονέρας, από ΟΝΝΕΔίτες τραμπούκους υπό την ηγεσία του Γ. Καλαμπόκα. Η δολοφονία σημειώθηκε κατά τη διάρκεια μεγάλων μαθητικών καταλήψεων ενάντια στην εκπαιδευτική μεταρρύθμιση που προωθούσε η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας με υπουργό Παιδείας τον Β. Κοντογιαννόπουλο. Το κίνημα αυτό, που εκφράστηκε σε ολόκληρη τη χώρα, παραμένει ένα από τα πιο μεγαλειώδη και σημαντικά μαθητικά κινήματα της περιόδου της μεταπολίτευσης, και η δολοφονία του Τεμπονέρα σφράγισε βίαια τη σύγκρουση μεταξύ της μαθητικής…
Read MoreCategory: ιστορία
6 Ιανουαρίου 1945: Τέσσερις γυναίκες απαγχονίζονται στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Άουσβιτς
Σαν σήμερα, στις 6 Ιανουαρίου 1945, τέσσερις γυναίκες απαγχονίστηκαν στο στρατόπεδο συγκέντρωσης και εξόντωσης του Άουσβιτς για τη συμμετοχή τους στην εξέγερση των κρατουμένων του Sonderkommando τον Οκτώβριο του 1944. Επρόκειτο για τις Ala Gertner, Roza Robota, Estusia Wajcblum και Regina Safirsztajn, Ήταν όλες Εβραίες κρατούμενες, ενταγμένες σε ένα υπόγειο δίκτυο αντίστασης που λειτούργησε μέσα σε συνθήκες της απόλυτης τρομοκρατίας του στρατοπέδου. Η εξέγερση των Sonderkommando υπήρξε μία από τις ελάχιστες οργανωμένες πράξεις ένοπλης αντίστασης στο Άουσβιτς. Οι κρατούμενοι Sonderkommando, εξαναγκασμένοι να εργάζονται στα κρεματόρια και στους θαλάμους αερίων, γνώριζαν…
Read MoreΟ Καλαματιανός νεωκόρος που επέστρεψε από το Άουσβιτς
Συλλογή πληροφοριών: Διάπυρον Ο Αριστομένης Σακκάς γεννήθηκε στο χωριό Βελανιδιά της Καλαμάτας το 1905 και, λίγο πριν το 1940, παντρεύτηκε και μετακόμισε στην πόλη της Καλαμάτας. Εκεί εργάστηκε ως νεωκόρος και, τον Οκτώβριο του 1943, τρεις μέρες πριν από τα γενέθλιά του, η ζωή τού έκανε το χειρότερο δώρο, καθώς συνελήφθη από τους Γερμανούς μέσα στην εκκλησία και οδηγήθηκε αρχικά στο Χαϊδάρι και έπειτα στο Άουσβιτς. Εκεί γλίτωσε πολλές φορές την εκτέλεση. Κάποτε, μάλιστα, παραλίγο να πάει κατά λάθος στο Κρεματόριο. Είδε να περνάει μια ομάδα Εβραίων, αυτός δεν κατάλαβε…
Read MoreΙστορικός σχολιασμός με αφορμή μια φωτογραφία από την Γερμανία, το 1933
Εδώ βλέπουμε μια φωτογραφία από την Γερμανία, το 1933. Ένας Γερμανοεβραίος έμπορος στέκεται όρθιος μπροστά στο κατάστημά του, προσπαθώντας να περισώσει κάτι από την αξιοπρέπεια και την αίσθηση του ανήκειν που κάποτε θεωρούσε αυτονόητη. Στο πέτο του λάμπει το στρατιωτικό μετάλλιο του Σιδηρού Σταυρού, απονεμημένη για τις πράξεις του στο μέτωπο του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, όταν πολέμησε για την Γερμανία που πίστευε πως ήταν και αυτός πολίτης της. Ήταν η Γερμανία που υπερασπίστηκε, τα χαρακώματα που μοιράστηκε με άλλους άμοιρους (μη εβραίους) Γερμανούς, η ίδια καπιταλιστική χώρα που τότε τον…
Read MorePier Paolo Pasolini, 1922-1975
Γράφει ο John Cunningham. Πρώτη δημοσίευση στα αγγλικά στην κεντρική ιστοσελίδα της Workers Liberty Πέρασαν πενήντα χρόνια από τότε που ο Ιταλός σκηνοθέτης, ποιητής και συγγραφέας Πιερ Πάολο Παζολίνι δολοφονήθηκε βάναυσα σε μια παραλία κοντά στη Ρώμη. Ο θάνατός του εξακολουθεί να περιβάλλεται από μυστήριο, αν και φαίνεται πιθανό πως ήταν έργο μιας εγκληματικής συμμορίας με ακροδεξιές διασυνδέσεις. Ο Παζολίνι υπήρξε μια περίπλοκη προσωπικότητα, και η ζωή και το έργο του δύσκολα συνοψίζονται. Δηλωμένος ομοφυλόφιλος σε μια κοινωνία που τότε δεν έδειχνε καμία ή ελάχιστη κατανόηση απέναντι στη σεξουαλική διαφορά,…
Read MoreΈνα ιστορικό ντοκουμέντο: «Ενάντια στην ντροπή του πογκρόμ κατά των Εβραίων»
Εισαγωγικό σημείωμα Το ιστορικό ντοκουμέντο που παρουσιάζεται σε αυτή τη δημοσίευση έχει ιδιαίτερη αξία. Πρόκειται για άρθρο στην ιστορική εφημερίδα του Κομμουνιστικού Κόμματος Γερμανίας (KPD), την Κόκκινη Σημαία, τον Νοέμβριο του 1938, λίγο μετά την «Νύχτα των Κρυστάλλων», την περίοδο που το εθνικοσοσιαλιστικό τέρας βρισκόταν στο απόγειο της δύναμής του. Το ντοκουμέντο αυτό έχει βαρύνουσα σημασία, διότι παρεμβάλλεται ως ρήγμα στις κυρίαρχες αστικές αφηγήσεις, οι οποίες επιδιώκουν να παρουσιάσουν την εικόνα μιας δήθεν ανύπαρκτης αντίστασης εντός της ίδιας της Γερμανίας απέναντι στον ναζισμό. Μια τέτοια αφήγηση βολεύει τόσο το σημερινό…
Read MoreDr Esther Chapa Tijerina μια ηγέτιδα του κομμουνιστικού και φεμινιστικού κινήματος στο Μεξικό
Η Μεξικανή κομμουνίστρια, φεμινίστρια, χειρουργός και μικροβιολόγος, δρ Έστερ Τσάπα Τιχερίνα, γεννήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 1904 στο Σαν Λουίς Ποτοσί του Μεξικού. Μια επιβλητική διανοούμενη και αφοσιωμένη ηγέτιδα του Μεξικανικού Κομμουνιστικού Κόμματος, η ζωή της Τσάπα υπήρξε μια πολυεπίπεδη δράση για την κοινωνική δικαιοσύνη, που συνέδεε τους αγώνες για τα δικαιώματα των γυναικών, την αξιοπρέπεια της εργασίας, τη δημόσια υγεία και τη διεθνιστική αλληλεγγύη. Η κληρονομιά της δεν είναι μιας μόνο γραμμής, αλλά ένα πυκνά υφασμένο υφαντό δράσης, που αμφισβήτησε τα ίδια τα θεμέλια μιας πατριαρχικής και άνισης κοινωνίας. Ως…
Read MoreΣΑΛΙ ΠΙΝΚΧΟΦ, ο ξεχασμένος ποιητής του Μπέργκεν-Μπένλζεν
Πρώτη δημοσίευση: Διάπυρον Πριν από μερικά χρόνια, η Ολλανδή Lilian Kars άρχισε να ψάχνει ποιος ήταν ο μυστηριώδης άντρας που έμενε προπολεμικά στο σπίτι στο οποίο μεγάλωσε αυτή αργότερα. Έτσι, χάρη στην περιέργειά της, ξαναζωντάνεψε φέτος μια ποιητική φωνή που θεωρούνταν χαμένη – και μαζί της η υπενθύμιση ότι το μήνυμα της ποίησης του Ολοκαυτώματος μπορεί να φτάσει στους φανταστικούς του παραλήπτες ακόμη και 80 χρόνια μετά, ακόμη και χάρη στην επιμονή ενός και μόνο ανθρώπου να κάνει ανασκαφές στο παρελθόν. Ο μυστηριώδης αυτός άντρας ήταν ο Ολλανδός Εβραίος ποιητής…
Read MoreΜια συγκλονιστική ιστορική φωτογραφία: Παιδιά Ρομά αρνούνται να γυαλίσουν τις μπότες των Γερμανών Ναζί.
Η φωτογραφία με τα παιδιά Ρομά που αρνούνται να γυαλίσουν τις μπότες των Γερμανών στρατιωτών, αποτελεί μια από τις πιο συγκλονιστικές εικόνες του Ολοκαυτώματος στη Γιουγκοσλαβία. Αυτή η σκηνή καταγράφηκε κατά τη διάρκεια της σφαγής στο Κραγκούγιεβατς, στις 21 Οκτωβρίου 1941, όταν οι Ναζί εκτέλεσαν περίπου 2.800 Σέρβους, Ρομά, Εβραίους και άλλους πολίτες ως αντίποινα για την επίθεση Σέρβων παρτιζάνων που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο 10 Γερμανών στρατιωτών και τον τραυματισμό 26 άλλων. Η εκτέλεση αυτή ήταν μέρος της πολιτικής συλλογικής τιμωρίας που είχε επιβληθεί από το ναζιστικό καθεστώς…
Read MoreΗ Πόλη χωρίς Εβραίους — δύο βιβλία, μια ταινία, μια αυτοκτονία, μια δολοφονία
Διαβάστε επίσης το σχετικό άρθρο του Shades: Πόλη Χωρίς Εβραίους «Μια χαμένη ταινία σε υπαίθρια αγορά του Παρισιού» Πρώτη δημοσίευση: Διάπυρον Παρίσι, 2015. Σε μια υπαίθρια αγορά, ένας συλλέκτης ανακαλύπτει μια κόπια της αυστριακής βωβής ταινίας «Η πόλη χωρίς Εβραίους» (Die Stadt ohne Juden, 1924), που θεωρούνταν χαμένη ήδη από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Σε αντίθεση με τη μοναδική μέχρι τότε μερικώς σωζόμενη κόπια, αυτό το αντίγραφο περιέχει το κανονικό τέλος της ταινίας, καθώς και όλες τις σκηνές που είχε πετσοκόψει η λογοκρισία. Η ψηφιακή αποκατάσταση ολοκληρώνεται το 2018 και…
Read More