Ο Adorno και η συζήτηση για το προλεταριάτο ως επαναστατικό υποκείμενο

Το κείμενο αυτό πρωτοδημοσιεύτηκε στη σελίδα http://inmediasres.espivblogs.net   Mac Intosh1 μετάφραση: qutopic Ένα σήμα-κατατεθέν της αρνητικής ανθρωπολογίας του Theodor W. Adorno, όπως διαφωτίστηκε από τον Werner Bonefeld, είναι η ισχυρή θεωρητική θέση ότι η “πρώτη φύση”, η αναζήτηση μιας ανθρώπινης ουσίας, πόσο δε μάλλον η αποκατάστασή της, είναι τόσο ένα θεωρητικό όσο και ένα πρακτικό αδιέξοδο. Υπάρχει μόνο “δεύτερη φύση”, το προϊόν της ιστορικότητας του Ανθρώπου [του είδους, όχι του φύλου]2, η κοινωνική του ύπαρξη. Η αμφισβήτηση της οπτικής του ανθρωπίνου όντος ως κατέχοντος μια διιστορική ουσία δεν σημαίνει ότι…

Read More

György Lukács | Ο Marx και ο Goethe

To κείμενο είναι η ομιλία του Lukács για την απονομή του “βραβείου Goethe”, το οποίο του δόθηκε το 1970 στην Φρανκφούρτη (που έχει θεσπίσει αυτό το βραβείο προς τιμήν του Goethe από το 1927). Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο περιοδικό “Πολιτιστική” τ. 18, Απρίλιος 1985. Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό praxisreview  Αξιότιμοι κύριοι  και κυρίες: Θα σας μιλήσω για κάτι που έχει πολύ σημασία για μένα: για την  εργασία μου σχετικά με την κεντρική θέση που έχει η σχέση μου με τον Γκαίτε, για  το έργο του, για τη ζωή του και…

Read More

Max Horkheimer | Το Αυταρχικό Κράτος (αποσπάσματα)

Τα αποσπάσματα δημοσιεύτηκαν στο ηλεκτρονικό περιοδικό praxis review “Όσο περισσότερες παραγωγικές δυνάμεις διαχειρίζεται το κράτος σαν δική του ιδιοκτησία, τόσο περισσότερο γίνεται ένας συλλογικός καπιταλιστής, τόσο περισσότερους πολίτες του κράτους εκμεταλλεύεται. Οι εργάτες παραμένουν μισθωτοί εργάτες, προλετάριοι. Η σχέση με το κεφάλαιο δεν καταργείται αλλά γίνεται ακόμα οξύτερη. Στην μετάβαση από τον μονοπωλιακό στον κρατικό καπιταλισμό, το τελευταίο στάδιο που προσφέρει η αστική κοινωνία είναι η «οικειοποίηση των μεγάλων παραγωγικών και εμπορικών οργανισμών, πρώτα από τις μετοχικές εταιρείες, αργότερα από τα τραστ και ύστερα από το κράτος» (κομμάτι από Μαρκούζε).…

Read More

Ernst Bloch | Μαύροι Κύκνοι

O Μπλοχ γεννήθηκε στο Λούντβιχσχαφεν. Ήταν γιος σιδηροδρομικού υπαλλήλου και από το 1905 έως το 1908 σπούδασε φιλοσοφία, φυσική και γερμανική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου και του Βύρτσμπουργκ. Από το 1908 έως το 1911 έζησε στο Βερολίνο. Η φιλία του με τον Γκέοργκ Λούκατς τον οδήγησε στην Χαϊδελβέργη. Στον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο πηγαίνει να ζήσει μετανάστης στην Ελβετία. Το 1938 μεταναστεύει τελικά στις ΗΠΑ. Ο Μπλοχ επέστρεψε στην Λειψία το 1949 και ανέλαβε την έδρα της φιλοσοφίας στο εκεί πανεπιστήμιο. Όταν χτίστηκε το τείχος του Βερολίνου το 1961, δεν…

Read More

Karl Marx | Η νομισματική κρίση στην Ευρώπη. Από την ιστορία της χρηματικής κυκλοφορίας.

Άρθρο του K.Marx που  γράφτηκε το 1856 και δημοσιεύτηκε την ίδια χρονιά ως βασικό άρθρο στην εφημερίδα New York DailyTribune . Το κείμενο βρίσκεται στην συλλογή Marx-Engels/Κείμενα για την Οικονομική Κρίση, εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή, σελ 73-86. Η ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ. ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ1 Από την τελευταία έκθεση της Τράπεζας της Γαλλίας2 συμπεραίνουμε ότι τα μεταλλικά της αποθέματα3 έχουν φτάσει στο χαμηλό επίπεδο των τριάντα εκατομμυρίων δολαρίων περίπου, έχοντας μειωθεί μόνο τον προηγούμενο μήνα κατά 25%. Αν αυτή η εκροή συνεχιζόταν, τα αποθέματα της Τράπεζας θα εξαντλούνταν…

Read More

Herbert Marcuse | Τι είναι ο εθνικοσοσιαλισμός;

Δημοσιεύουμε αποσπάσματα (που μεταφράζονται πρώτη φορά στα ελληνικά) από το κείμενο State and Individual under National Socialism, γραμμένο το 1942 και ανέκδοτο μέχρι το 1998, οπότε και δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο βιβλίο του Herbert Marcuse, Technology, War and Fascism, από τις εκδόσεις Routledge, Λονδίνο-Νέα Υόρκη. Η επιλογή της δημοσίευσης φυσικά δεν θα μπορούσε να είναι τυχαία. Οι σκέψεις αυτές διατυπώθηκαν από τον πιο διακεκριμένο τιμητή της λεγόμενης Σχολής της Φραγκφούρτης μέσα στη δίνη του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου. Με τα εργαλεία μιας νεόφυτης για την εποχή μεταμαρξιστικής σκέψης γίνεται προσπάθεια…

Read More

Otto Fenichel | Μια ψυχαναλυτική θεώρηση του αντισημιτισμού

Πρώτη δημοσίευση στα ελληνικά εδώ (2009) Ως μικρή συμβολή στον αγώνα ενάντια στον αντισημιτισμό παρουσιάζουμε εδώ μία περίληψη, σχεδόν μετάφραση, κάποιων τμημάτων ενός σπουδαίου άρθρου του ψυχαναλυτή Otto Fenichel με τίτλο “Elements of a Psychoanalytic Theory of Anti-Semitism”. [1] Δεν χρειάζεται κανείς να αποδέχεται όλες τις βασικές ψυχαναλυτικές θέσεις για να κατανοήσει τη σημαντικότητα των ιδεών του Fenichel, όχι μόνο για τον αντισημιτισμό αλλά και για τον ρατσισμό γενικότερα. Ο Fenichel ήταν ένα παράδειγμα επιστήμονα με βαθιά κοινωνική ριζοσπαστική σκέψη και συγκαταλέγεται ανάμεσα στους πιο εκλεκτούς ψυχαναλυτές με επαναστατικό προσανατολισμό. Δεν…

Read More

Anselm Jappe | Για όλα φταίει η χρηματοπιστωτική αγορά;

Το κείμενο αυτό του Anselm Jappe δημοσιεύτηκε στο γαλλικό περιοδικό Le Sarkophage, n°23, 12 Μαρτίου – 14 Μαΐου 2011. Στα ελληνικά μεταφράστηκε από το ιστολόγιο Κουρελάριος Anselm Jappe: Tous contre la finance ?   Προφανώς, τα πράγματα είναι απλά. Η οικονομική κρίση που ξέσπασε το 2008, και απέχει πολύ από το τέλος της, αποκάλυψε το πραγματικό πρόσωπο του σύγχρονου καπιταλισμού: η οικονομία και, τελικά, το σύνολο της κοινωνίας, κυριαρχούνται από το μεγάλο χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο. Τράπεζες, ασφαλιστικές και επενδυτικά ταμεία δεν επενδύουν στην πραγματική παραγωγή, αλλά διοχετεύουν σχεδόν όλο το χρήμα στην…

Read More

Karl Marx | Μισθός τιμή κέρδος

Εκλαϊκευτική ομιλία του Καρλ Μαρξ το 1865, στην έδρα του Γενικού Συμβουλίου της Διεθνούς Εργατικής Ένωσης για να απαντήσει στις λαθεμένες απόψεις του Τζων Ουέστον σχετικά με τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει μια αύξηση των μισθών. Εισαγωγή Πολίτες! Πριν μπω στο θέμα, επιτρέψετε μου να κάνω μερικές προκαταρκτικές παρατηρήσεις. Σήμερα στην ηπειρωτική Ευρώπη επικρατεί μια αληθινή επιδημία από απεργίες και μια γενική κραυγή για αύξηση μισθών. Το ζήτημα θα συζητηθεί στο συνέδριο μας. Σεις, σαν ηγέτες στη Διεθνή Ένωση, πρέπει να έχετε ξεκαθαρισμένες απόψεις πάνω στο σπουδαιότατο αυτό ζήτημα.…

Read More

Robert Kurz | Εναντιωματικός ρεαλισμός

Ένα άρθρο του Robert Kurz που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Neues Deutschland. Σύνδεσμος του πρωτότυπου κειμένου: http://www.exit-online.org/textanz1.php?tabelle=schwerpunkte&index=0&posnr=59&backtext1=text1.php Την μετάφραση στα ελληνικά έγινε από το μπλογκ: Η ποίηση πρέπει να γίνεται από όλους Οι κοινωνικές διενέξεις πάντοτε αποτελούν και μια μάχη για τις έννοιες, για την «εξουσία ορισμού» του τρόπου με τον οποίο τα προβλήματα γίνονται εν γένει αντιληπτά. Θα μπορούσε κανείς να πει και ότι τα προβλήματα ορίζονται φυσικά κατά κάποιον τρόπο, σύμφωνα προς την λογική του κυρίαρχου συστήματος. Και τότε ένας αντίστοιχος χρωματισμός προϋποθέτει τις έννοιες, ακριβώς όπως το κάνει…

Read More