Θέσεις της Συντακτικής Ομάδας του Shades για τον αντισημιτισμό μετά την 7η του Οκτώβρη
Διευκρινιστικό σημείωμα.
Το κείμενο που ακολουθεί είναι προϊόν της εσωτερικής συζήτησης του εγχειρήματος μας από τον Οκτώβρη 2023 μέχρι τον Γενάρη 2024. Αυτός είναι και ο λόγος που πολλά περιστατικά και επιθέσεις που έκαναν διάφοροι αντιιμπεριαλιστές, όπως για παράδειγμα η επίθεση στο ξενοδοχείο πριν λίγο καιρό και μια σειρά άλλα περιστατικά δεν έχουν συμπεριληφθεί σε αυτήν την έκδοση του κειμένου.
Η [Χαμάς] δεν τους αποκαλεί “Ισραηλινούς” ή “αποίκους-εποίκους”. Απλά τους αποκαλούν “Εβραίους”. Anshel Pfeffer, Haaretz, 30 Noεμβρίου 2023 [1]
Η 7η του Οκτώβρη 2023 είναι η ημερομηνία που θα σημαδέψει με μια ακόμα μελανή σελίδα την σύγχρονη ιστορία. Η Ισραηλινή κοινωνία δέχθηκε μια άνευ προηγουμένου δολοφονική επίθεση στα νότια της χώρας από την ΧΑΜΑΣ. Στόχος της Ισλαμιστικής οργάνωσης ήταν κυρίως ο άμαχος πληθυσμός. Η σφαγή ξεπέρασε κάθε φαντασία. Οι βιασμοί, οι αποκεφαλισμοί και οι απαγωγές είναι ο πρόχειρος απολογισμός αυτής της τραγωδίας. Οι εικόνες με τις ακρότητες της ΧΑΜΑΣ έκαναν τον γύρο ολόκληρου του κόσμου. Σε μια πρώτη φάση προκάλεσαν σοκ στην παγκόσμια κοινή γνώμη.
Οι εικόνες από την σφαγή στο φεστιβάλ ηλεκτρονικής μουσικής, οι εκτελέσεις αμάχων στα Κιμπούτς και σε σπίτια στο Νότιο Ισραήλ, όπως και οι βομβαρδισμοί με ρουκέτες, έκαναν το γύρο του κόσμου, και αρχικά είχαν ως αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ένα κλίμα συμπάθειας προς στον Ισραηλινό λαό. Και χρησιμοποιούμε την λέξη “αρχικά”, γιατί η κατάσταση αντιστράφηκε λίγο αργότερα. Αυτό το κύμα συμπάθειας προς τα θύματα, βέβαια, δεν άγγιξε ούτε λεπτό την συντριπτική πλειοψηφία των εναπομεινάντων αριστερών οργανώσεων και όσων τις ακολουθούν ακόμα ανά τον κόσμο. Κάθε άλλο, έγινε το αντίθετο. Με την έναρξη της επίθεσης της ΧΑΜΑΣ επικράτησε ένα χαρμόσυνο κλίμα και ενθουσιασμός. Η εγχώρια αριστερά όλων σχεδόν των αποχρώσεων πανηγύρισε ανοιχτά την επίθεση της ΧΑΜΑΣ. Τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης πήραν κυριολεκτικά φωτιά. Οι φαντασιώσεις ότι το Ισραηλινό κράτος θα έπαυε να υπάρχει μετά από λίγες μέρες, έδιναν και έπαιρναν στον αγαπημένο χώρο παραγωγής πολιτικής της αριστεράς, δηλαδή στο διαδίκτυο. Οι πανηγυρισμοί για τους νεκρούς Εβραίους, η σιωπή απέναντι στους βιασμούς και τα άλλα τραγικά συμβάντα, συνοδεύτηκαν από μια σειρά ξεδιάντροπα αντισημιτικά δημοσιεύματα σε πολλές αριστερές ιστοσελίδες και λογαριασμούς των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Κάποια από αυτά θα τα δούμε και στη συνέχεια.
Η αντεπίθεση από τα ισραηλινά στρατεύματα ήταν αρκετή για να συσπειρωθεί ο αντισημιτικός αριστερός άξονας. Προφανώς για όλους αυτούς τους αριστερούς σχηματισμούς και τους οπαδούς τους, το Ισραήλ δεν έχει κανένα δικαίωμα στην αυτοάμυνα. Από το ΚΚΕ, την εξωκοινοβουλευτική αριστερά, από κάποιες φεμινίστριες, τις αντι-ιμπεριαλιστικές οργανώσεις κάθε είδους, τις περισσότερες καταλήψεις, τους αντιεξουσιαστές, μέχρι και τις διάφορες τάσεις της αυτονομίας, ενορχηστρώθηκε η καλύτερη, η πιο αποτελεσματική αντισημιτική χορωδία που έχουμε δει τα τελευταία χρόνια. Πραγματικά όλοι αυτοί ξεπέρασαν τον εαυτό τους. Και τι δεν έχει γραφτεί στο ελληνικό διαδίκτυο τους τελευταίους μήνες. Και τι δεν έχει ειπωθεί στις ανοιχτές συγκεντρώσεις της πλειοψηφίας των αριστερών ομάδων ή τα στα πάνελ των εκδηλώσεων τους. Τα περιστατικά στοχοποίησης Ελλήνων Εβραίων, οι τραμπουκισμοί, ακόμα και οι απειλές σε όσους-ες αρνηθήκαμε να συναινέσουμε και να συμβάλουμε στην νέα αντισημιτική καταιγίδα είναι η πραγματικότητα που βιώνουμε από την έναρξη της νέας σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Πραγματικά ο αντισημιτισμός της αριστεράς είναι, όπως η καταιγίδα μέσα στα σύννεφα [2].
Πριν ξεκινήσουμε αυτή εδώ την αναλυτική κατάθεση των θέσεων της Σ.Ο του Shades για το θέμα, νιώθουμε την ανάγκη να ξεκαθαρίσουμε κάτι: Αν και θα αναφερθούμε αρκετές φορές στην σύγκρουση μεταξύ του κράτους του Ισραήλ και της ΧΑΜΑΣ, αυτό που παραμένει για εμάς κύρια προτεραιότητα, είναι η ανάλυση και το ξεσκέπασμα του εγχώριου αριστερού (κυρίως) αντισημιτισμού που κρύβεται κάτω από την επικάλυψη του αντισιωνισμού. Αυτό σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει, ότι δεν θα κάνουμε επισημάνσεις και αναφορές σχετικά με τους παραδοσιακούς φορείς του αντισημιτισμού, δηλαδή τους νεοφασίστες όλων των αποχρώσεων, ακόμα και αυτούς από τον χώρο της νέας ακροδεξιάς, που παίρνουν φιλοϊσραηλινή στάση.
1. Ένα σημείωμα για την ΧΑΜΑΣ και την επίθεση της 7ης Οκτώβρη
Η 7η Οκτώβρη 2023, όσο και να φαντάζει σε κάποιους υπερβολικό, δρομολόγησε εξελίξεις που απαιτούν από πλευράς μας μια ολοκληρωμένη τοποθέτηση και την απόδοση μιας θεωρητικής ερμηνείας των πολλαπλών νοημάτων, που έφερε η παρούσα κρίση στη Μέση Ανατολή. Στην δολοφονική επίθεση που εξαπόλυσε η ΧΑΜΑΣ ενάντια σε αμάχους στο Ισραήλ, είναι όντως αλήθεια, ότι μπορούμε να εντοπίσουμε ιστορικές ομοιότητες με τα αντίστοιχα πογκρόμ των Ναζί, 85 χρόνια πριν. Ωστόσο, δεν μπορούμε να παραλείψουμε, ότι αυτή η ιστορική ομοιότητα εργαλειοποιήθηκε από διάφορους πολιτικούς χώρους, που για τις δικές τους πολιτικές σκοπιμότητες, εύκολα προχωρούν σε ιστορικές σχετικοποιήσεις, που όχι μόνο δεν μας βοηθούν στην παρούσα φάση, αλλά εντάσσονται στην ατζέντα της ελληνικής (και παγκόσμιας) νέας (κυβερνητικής ή μη) ακροδεξιάς. Ο «ισλαμοναζισμός» με άλλα λόγια είναι ένας βαθιά αντιδραστικός όρος που χρησιμοποιείται κυρίως από πολιτικούς χώρους που επιχειρούν να ξεχειλώσουν τον όρο ναζισμό για να χωρέσει μέσα ένα άλλο, διαφορετικό ιδεολογικό φαινόμενο της νεωτερικότητας, τον Ισλαμισμό ή Ριζοσπαστικό Ισλάμ. Ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι παρά να είναι απλός. Για το Κεφάλαιο, η στοχοποίηση των μουσουλμανικών κοινοτήτων και κυρίως η επίθεση στο εργατικό στοιχείο των κοινοτήτων αυτών παραμένει ένας όρος πρόσβασης σε απαξιωμένη, φτηνή εργατική δύναμη. Παρά τις ιστορικές συμπλεύσεις των δύο κινημάτων, παρά τις όποιες ομοιότητες, η ιδεολογία πχ των «Αδελφών Μουσουλμάνων» έχει εντελώς διαφορετικές ιστορικές ρίζες από αυτήν του εθνικοσοσιαλισμού. Η όποια σχετικοποιητική σύγκριση διαφορετικών ιστορικών φαινομένων αποτελεί ένα ιδεολογικά οργανικό συγκολλητικό στοιχείο της Κυρίαρχης Ιδεολογίας με στόχο τον εξευμενισμό της κριτικής, και κύρια την παρουσίαση της υπάρχουσας κατάστασης ως ένα μονόδρομο, που αν δεν ακολουθήσουμε πιστά και με αφοσίωση, θα υπάρξει μια νέα οπισθοδρόμηση και ροπή προς τον «Ολοκληρωτισμό». Με άλλα λόγια, η αστική δημοκρατία είναι αυτός ο μονόδρομος. Ο ρυθμιστής της κοινωνικής ταξικής ειρήνης και της κανονικότητας.
Αυτός ήταν ίσως και ο λόγος, που οι εικόνες από την σφαγή αμάχων έκαναν τόσο γρήγορα τον γύρο της διεθνούς εμπορευματοποιημένης δημοσιότητας. Η κατασκευή της καθολικής συναίνεσης των Υποτελών με την Ιδεολογία είναι ένα διαρκές διακύβευμα. Ο μαζικός τρόμος, ότι οι Ισλαμιστές θα χτυπήσουν και πάλι την πόρτα του «πολιτισμένου κόσμου», διευκολύνει την διοχέτευση της γενικευμένης δυσαρέσκειας, που επικρατεί στις καπιταλιστικές μητροπόλεις σε εντελώς αποπροσανατολιστικά προτάγματα. Ανά περιστάσεις, η εργατική τάξη, έχοντας χάσει κάθε συνείδηση της τάξης της, στρέφεται ενάντια στον ίδιο της τον εαυτό -το πολυεθνικό προλεταριάτο- και σε έναν Δαντικό πόλεμο, ξεχνώντας τον πόλεμο που βιώνει καθημερινά στις μητροπόλεις της – τον ταξικό πόλεμο.
Από την άλλη πλευρά, πάλι επικράτησε, είτε η θεωρητική αδυναμία κατανόησης του φαινομένου της ΧΑΜΑΣ, είτε μια συνειδητή πολιτική στήριξης της από την πλειονότητα της αριστεράς, καθώς και από άλλους συγγενικούς προς αυτήν πολιτικούς χώρους. Σε όλα αυτά θα σταθούμε και στη συνέχεια πιο αναλυτικά.
Η αδυναμία κατανόησης της ΧΑΜΑΣ ως ενός φετιχοποιημένου αντικαπιταλιστικού κινήματος αποτελεί σίγουρα ένα πρόβλημα, που οδηγεί σε λάθος ερμηνείες και συμπεράσματα αναφορικά με τους στόχους και τις πράξεις της ισλαμιστικής οργάνωσης. Σε αυτό το σημείο δεν θα μπορούσαμε να μην αναφερθούμε στις ομοιότητες της ΧΑΜΑΣ με τον ISIS, που είναι μάλιστα τόσο καθαρές όσο χρειαζόταν για να οδηγηθούν οι πολιτικοί αναλυτές του αστικού κόσμου στην ανάλογη σύγκριση. Η ΧΑΜΑΣ, όπως και ο ISIS εκλαμβάνονται από τους οπαδούς τους ως μια εξέγερση ενάντια στη καπιταλιστική νεωτερικότητα. Το σύμπλεγμα της απόγνωσης με την απουσία του χειραφετητικού κοινωνικού προτάγματος θα συνεχίζει να δημιουργεί τερατογενέσεις. Εδώ, όντως, υπάρχει μια ακόμα ομοιότητα με τον ιστορικό φασισμό. Η λαϊκότητα, που έχει το φαινόμενο αυτό, και η πετυχημένη διείσδυση της ισλαμιστικής ιδεολογίας στον αραβικό πληθυσμό της ευρύτερης περιοχής της Παλαιστίνης είναι μια ακόμα συνθήκη, που οδηγεί σε μια τέτοια ομοιότητα. Αρκετές φορές προέκυψε το ερώτημα, γιατί η ΧΑΜΑΣ στην επίθεση της 7ης Οκτωβρίου έσφαξε αδιακρίτως Εβραίους αμάχους, αν και δεν θα έπρεπε να μπαίνει καθόλου αυτό το ερώτημα. Για την ΧΑΜΑΣ, ένας από τους στρατηγικούς λόγους της ύπαρξης δεν είναι μόνο η εξολόθρευση του κράτους του Ισραήλ, η ήττα των στρατευμάτων του, αλλά η εξολόθρευση κάθε Εβραίου επί της γης. Χωρίς αυτόν τον στόχο, θα ήταν δύσκολο η ΧΑΜΑΣ να δικαιολογήσει την ύπαρξη της. Το μίσος έναντι των Εβραίων είναι ένα οργανικό καταστατικό μίσος με ολοποιητικά χαρακτηριστικά. Για την ΧΑΜΑΣ, η προσωμορφοποίηση της παγκόσμιας κυριαρχίας παραμένει για πάντα ο «Παγκόσμιος Αιώνιος Εβραίος», και φυσικά το κράτος του.
Όμως, η ΧΑΜΑΣ δεν είναι μονάχα ένας ορκισμένος εχθρός των Εβραίων, αλλά και της αραβικής εργατικής τάξης. Η ΧΑΜΑΣ αποτελεί την κρατική εξουσία στη Γάζα, είναι ο κατασταλτικός μηχανισμός της άρχουσας τάξης. Αποτελεί την εγγύηση για την εκμηδένιση και καταστολή της ταξικής πάλης στο εσωτερικό της λωρίδας. Δεν είναι τυχαίο, ότι η πρώτη πράξη της οργάνωσης μετά την ανάληψη της εξουσίας στη Γάζα ήταν το ξεκαθάρισμα λογαριασμών με τις άλλες πολιτικές οργανώσεις, κυρίως αυτές με κοσμικό χαρακτήρα. Αρκετοί Άραβες αριστεροί και προοδευτικοί δολοφονήθηκαν από την ισλαμιστική οργάνωση μετά την κατάκτηση της εξουσίας το 2006. Η ΧΑΜΑΣ κατέστειλε διαδηλώσεις και απεργίες με πολύ σκληρό τρόπο. Ένα παράδειγμα, που έχουμε καταγράψει παλιότερα στο Shades, μας έρχεται από τον Γενάρη του 2017, όταν η εργατική τάξη της Γάζας διαμαρτυρήθηκε για τη ενεργειακή κρίση και το ακριβό ρεύμα [3]. Κατά τη διάρκεια της πορείας ακούστηκαν από τους διαδηλωτές συνθήματα κατά των αρχηγών της ΧΑΜΑΣ και της Φατάχ, κάηκαν λάστιχα και εκσφενδονίστηκαν πέτρες εναντίον των οπλισμένων αξιωματικών ασφαλείας της ΧΑΜΑΣ. Όταν η πορεία έφτασε έξω από τα γραφεία της εταιρείας, οι δυνάμεις ασφαλείας, θέλοντας να αποτρέψουν την είσοδο στους διαδηλωτές, απάντησαν με πυροβολισμούς στον αέρα, διαλύοντας έτσι το πλήθος. Για αυτά τα γεγονότα δύσκολα θα πέσει κανείς σε κάποιο άρθρο των αστικών ΜΜΕ, όπως δύσκολα, όσο και να ψάξει, θα βρει στις αριστερές σελίδες και εφημερίδες. Γιατί άραγε;
Σε ένα προσεκτικό παρατηρητή των γεγονότων στη Μέση Ανατολή γεννιέται το εξής εύλογο ερώτημα: Γιατί τόσο μεγάλη σιωπή από την αριστερά για τον ρόλο της ΧΑΜΑΣ; Γιατί τόσο φλογερή στήριξη στα εγκλήματα, που αυτή διέπραξε στις 7 Οκτώβρη 2023; Τα δύο σκέλη αυτού του ερωτήματος θα προσπαθήσουμε να τα δούμε όσο γίνεται πιο διεξοδικά πιο κάτω.
Στον κύκλο του Shades προκάλεσε αρκετές συζητήσεις το γεγονός της επίθεσης στο Super Nova Festival, αλλά και στα Κιμπούτς από τρομοκράτες της ΧΑΜΑΣ. Μάλιστα στο φεστιβάλ, θύματα της σφαγής και των βιασμών δεν ήταν μονάχα άτομα εβραϊκής καταγωγής. Γιατί τόσο μίσος και μένος σε βάρος μιας νεολαιίστικης εκδήλωσης; Μήπως γιατί ένα φεστιβάλ που χόρευαν άντρες και γυναίκες μαζί, δηλαδή σε μια εκδήλωση με κοσμοπολίτικα χαρακτηριστικά είναι ακριβώς αυτό που μισούν οι μαχητές μιας οργάνωσης, που εκτός των αντισημιτικών της καταβολών επικρατεί και ο μισογυνισμός; Το ίδιο ερώτημα μας δημιουργήθηκε και μετά τα νέα για τις επιθέσεις σε Κιμπούτς, που ιστορικά συμβολίζουν σοσιαλιστικού τύπου δομές.
2. Η 7η Οκτώβρη 2023 και το πάγωμα του χρόνου στην ελληνική πραγματικότητα
Μετά την νέα σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, στην Ελλάδα, ήταν λες και πάγωσε ο χρόνος. Για περισσότερο διάστημα από δύο μήνες, το μοναδικό ζήτημα, που έπαιζε για την αριστερά ήταν αυτός ο πόλεμος. Ήταν λες και λύθηκαν όλα τα μεγάλα ταξικά προβλήματα και σταμάτησε η πολυδιάστατη επίθεση στην εργατική τάξη. Ήταν λες και σταμάτησε ο πληθωρισμός και η ακρίβεια, λύθηκε το πρόβλημα της ακριβής στέγασης στα αστικά κέντρα, σταμάτησαν οι πλειστηριασμοί και οι επαναπροωθήσεις προσφύγων στα σύνορα. Η υποκρισία της αντιιμπεριαλιστικής αριστεράς, όμως, χτυπάει κόκκινο και για ένα ακόμα λόγο. Γιατί σιώπησε απέναντι στις άλλες αιματηρές συγκρούσεις, που γίνονται αυτή την στιγμή στον κόσμο. Θα έπρεπε να δημιουργεί ερωτήματα, γιατί δεν έγινε ούτε μια συγκέντρωση, ούτε μια πορεία για την σφαγή που διεξάγεται αυτή την στιγμή στο Σουδάν. Ένας εμφύλιος, που έχει κοστίσει την ζωή σε πάνω από 300.000 ανθρώπους, και που έχουν εκτοπιστεί 2.500.000 άλλοι. Τα ίδιο ερώτημα γεννάται και για τον εμφύλιο πόλεμο στη Συρία, τις χούντες στην Αφρική και την Ασία. Δεν θα μπορούσαμε να αφήσουμε έξω και τον πόλεμο στην Ουκρανία, που έχει μπει πλέον σε δεύτερη μοίρα, αν και μάλλον καλύτερα έτσι, γιατί η πλειοψηφία της αντιιμπεριαλιστικής αριστεράς στηρίζει ανοιχτά τα Ρωσικά καπιταλιστικά συμφέροντα στο όνομα ενός δήθεν αντιιμπεριαλιστικού αντιφασιστικού πόλου.
Η αντιιμπεραλιστική αριστερά, λοιπόν, μέσα στην κρίση της, έπαιξε όλα τα χαρτιά της στην σύγκρουση μεταξύ της ΧΑΜΑΣ και του Ισραήλ. Έτσι, μετά τους σύντομους πανηγυρισμούς της για τους νεκρούς Εβραίους, έπιασε αμέσως δουλειά. Ο ανοιχτός αντισημιτισμός, χωρίς κανένα πρόσχημα, ήταν πραγματικά μια αποκαλυπτική συνθήκη. Οι μάσκες έπεσαν για ακόμα μια φορά, και το φως είδε το πραγματικό πρόσωπο της πλειοψηφίας των εναπομεινάντων αριστερών ομάδων. Βέβαια, δεν μπορεί να πάει και πολύ μακρυά αυτή η τακτική για διάφορους λόγους. Ο βασικός είναι, ότι κάποια στιγμή, το θέαμα, οι εικόνες στα δελτία ειδήσεων και τα social media παύουν να παίζονται με την ίδια συχνότητα, γιατί δεν είναι πια και τόσο κερδοφόρο το εμπόρευμα των εικόνων του πολέμου, όσο ήταν τις πρώτες εβδομάδες. Αυτή η σύνδεση κινήματος με το θέαμα, η ενσωμάτωση του στην μαζική κουλτούρα πρέπει και μπορεί να ερμηνευτεί με διάφορους τρόπους. Εν πάση περιπτώσει οδηγηθήκαμε σε αυτή την παρακμή λίγο πολύ για τους παρακάτω λόγους:
α) Η φαινομενική παντοδυναμία της Ν.Δ στο κεντρικό πολιτικό σκηνικό ώθησε την πλειοψηφία της αριστεράς να επικεντρωθεί σε ένα θέμα, που θα μπορούσε να κινητοποιήσει ευρύτερες μάζες νεολαίας. Στην πραγματικότητα ήταν μια κίνηση απελπισίας μέσα στην γενικότερη «κινηματική νηνεμία» και της πολιτικής χρεοκοπίας που επικρατεί για αρκετά χρόνια τώρα και κλιμακώθηκε την περίοδο της πανδημίας. Ο αντισιωνισμός είναι η δοκιμασμένη συνταγή ενεργοποίησης των εθνικών αντανακλαστικών και των αντισημιτικών καταβολών, που έχει ο θεαματικά δομημένος κινηματικός κόσμος στην Ελλάδα.
β) Η Ν.Δ έχει ενσωματώσει σε αρκετά μεγάλο βαθμό τον «δικαιωματισμό», με αποτέλεσμα να χαθεί αυτό το πεδίο από τον κινηματικό χώρο, που τα τελευταία χρόνια, που όλο και περισσότερο κατρακυλούσε σε αναλύσεις της «πολιτικής της ταυτότητας».
γ) Μεγάλο ρόλο έχει παίξει και η φετιχοποίηση των εθνικοαπελευθερωτικών κινημάτων από την αντι-ιμπεραλιστική αριστερά, τον αναρχικό χώρο και τους υπόλοιπους. Ωστόσο, μεγάλο ρόλο έχει παίξει και το ιστορικό κομμουνιστικό κίνημα, ύστερα από την στροφή προς τον αραβικό εθνικισμό την δεκαετία του 50.
δ) Ο αντισημιτισμός, μεταξύ άλλων, είναι οργανικό συστατικό της ελληνικής εθνικής ιδεολογίας και μπορεί εύκολα να κινητοποιήσει τα αντανακλαστικά της Λαϊκής Κοινότητας.
4. Εικόνες της καταιγίδας μέσα στα σύννεφα ή πως εκφράστηκε ο αριστερός αντισημιτισμός στον δημόσιο λόγο
Αν γουστάρουν οι Γερμανοί τους Εβραίους να τους πάρουν σπίτι τους. Δήλωση ενός Έλληνα αναρχικού στο Βερολίνο.
Ήταν Κυριακή βράδυ. Δύο άτομα από τον κύκλο του περιοδικού είχαμε πάει σε ένα κονσέρτο κλασικής μουσικής. Ύστερα αποφασίσαμε να συνεχίσουμε την βραδιά και να πάμε για φαγητό. Όταν ζητήσαμε τον λογαριασμό, ο σερβιτόρος μας πιάνει την κουβέντα. Δεν πέρασαν ούτε τριάντα δευτερόλεπτα και χωρίς λόγο ή κάποια αφορμή μας λέει: Καλά τους έκανε ο Χίτλερ, δες τι κάνουν τώρα στην Παλαιστίνη. Τι έχει συμβεί εδώ; Πως γίνεται κάποιος να νιώθει τόση ασφάλεια και αυτοπεποίθηση να πει κάτι τέτοιο σε δυο άγνωστους, πελάτες ενός εστιατορίου; Η απάντηση είναι σχετικά απλή: Ο αντισημιτισμός είναι τόσο νομιμοποιημένος στον δημόσιο λόγο, που ο κάθε αντισημίτης αισθάνεται ασφάλεια να εκφράζεται ελεύθερα. Δεν είναι λίγα τα παραδείγματα, όπως γράψαμε και πιο πάνω, αυτής της φαιο-κόκκινης αντισημιτικής εκστρατείας που διευκόλυναν για να συμβεί κάτι τέτοιο. Όταν διαβάζεις σε αριστερές σελίδες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ότι οι αντισημιτικές επιθέσεις με στοχοποιήσεις σε σπίτια Γερμανοεβραίων στο Βερολίνο, όπως και η εμπρηστική επίθεση σε Συναγωγή της πόλης είναι δικαιολογημένες, στρώνεις το δρόμο στην αντισημιτική βία. Όταν εκατοντάδες αφίσες κάνουν λόγο για την Παλαιστίνη «από το ποτάμι έως τη θάλασσα», ή όταν σε ολόκληρη την επικράτεια της χώρας γίνονται αντισημιτικές επιθέσεις, ή έστω γράφονται ανοιχτά αντισημιτικά συνθήματα, χωρίς αντιδράσεις βέβαια, αυτή η κατάσταση δεν είναι κάτι το νέο. Μόνο ελάχιστες ήταν οι αντιδράσεις και η «αντιφασιστική» δραστηριότητα μηδενική, όταν έγιναν εμπρησμοί πχ. στην Συναγωγή Χανίων [4] ή της Κέρκυρας [5] τα προηγούμενα χρόνια, ή όταν έγιναν δεκάδες βεβηλώσεις μνημείων του Ολοκαυτώματος, ή σε νεκροταφεία. Να υπενθυμίσουμε στους φίλους και τις φίλες μας, ότι για όλα αυτά γράφουμε από την αρχή του εγχειρήματος μας.
Πως θα μπορούσε να μην μας προκαλεί εντύπωση, ότι ακόμα και φεμινιστικές φωνές σώπασαν ή ακόμα χειρότερα δικαιολόγησαν τους βιασμούς; Πώς θα μπορούσαμε να σωπάσουμε και μην κάνουμε κριτική σε καλέσματα για λευτεριά στην Παλαιστίνη από το ΚΚΕ και την εξωκοινοβουλευτική αριστερά την μέρα μνήμης της απελευθέρωσης του Άουσβιτς από τον Κόκκινο Στρατό; [6]
4. Για τη «Νίκη στα όπλα τις αντίστασης».
Ένα συχνό σύνθημα που έχει γραφτεί σε τοίχους, σε πανό, έχει γίνει αφίσα, έχει τραγουδηθεί στο δρόμο σε συνθήματα, είναι το «Νίκη στα όπλα της αντίστασης». Όμως, αυτό το «οικουμενικό» σύνθημα των απανταχού αντισιωνιστών εγείρει δύο κεντρικά ερωτήματα, τα οποία θα προσπαθήσουμε να απαντήσουμε παρακάτω, τοποθετώντας τα πάνω σε μια πολιτική βάση και κριτική.
Τα ερωτήματα αυτά δεν είναι άλλα από τα εξής δύο καίρια: Ποια αντίσταση και ποια όπλα;
Έχοντας ξεκαθαρίσει την θέση μας σαν εγχείρημα στη χρήση του κενού διαταξικού, εθνικού όρου Λαός, δεν χρειάζεται εις βάθος ανάλυση, γιατί τα εθνικοαπελευθερωτικά κινήματα μας αφήνουν παγερά αδιάφορους. Αρχικά, η έννοια του κοινού εθνικού απελευθερωτικού αγώνα περιλαμβάνει ως απαραίτητη προϋπόθεση την εθνική ενότητα και άρα επιβάλλει να σιγήσουν οι ταξικές αντιθέσεις στο εσωτερικό αυτής της κοινότητας. Για να το πάμε όμως ένα βήμα παρακάτω, θα πρέπει να δούμε, ποια είναι αυτή η «Αντίσταση», και τι θα επιφέρει μια νίκη στα όπλα της.
Αυτή τη στιγμή, αν θέλουμε να πάρουμε μια γεύση, για το τι θα σήμαινε η νίκη στα όπλα της Παλαιστίνης, γενικά κι αόριστα, δεν έχουμε παρά να κοιτάξουμε στο πρόσφατο παρελθόν και στο Χαλιφάτο του ISIS γνωστό και ως Ισλαμικό Κράτος. Κι αυτή είναι η μεγαλύτερη ιλαροτραγωδία. Το να βλέπεις κομμάτια του ευρύτερου κινήματος, και συγκεκριμένα του αναρχικού και αντιεξουσιαστικού, να ζητούν νίκη μιας τέτοιας αντίστασης.
Αυτές τους τις θέσεις δεν έχουν παρά να τις στεριώσουν, όπως όπως με φαιδρά και έωλα επιχειρήματα. Ένα από αυτά είναι, ότι «είμαστε αντισιωνιστές όχι αντισημίτες γιατί είμαστε γενικά ενάντιοι στο θεσμό του Αστικού Κράτους» . Ας το δεχτούμε για χάριν της κουβέντας, όμως, αν είσαι ενάντιος στα αστικά κράτη, γιατί επιθυμείς την δημιουργία ενός νέου; Φυσικά, μια νίκη στην αντίσταση και μια Παλαιστίνη απ’ το ποτάμι ως τη θάλασσα -πέρα του ότι συνεπάγεται έναν εξοντωτικό αντισημιτισμό ως ιδέα πίσω απ’ αυτό το σύνθημα- φανταζόμαστε, ότι δεν θα προάγει καμία οργάνωση στα πρότυπα της Ζαπατίστικης αυτονομίας ή της ελεύθερης δημοκρατικής ομοσπονδίας των Κούρδων. Άρα μιλάμε για ένα κράτος, που πάει ένα βήμα πίσω απ’ την αστική δημοκρατία, σε ένα αυταρχικό τύπο εξουσίας των εκπροσώπων ενός θεοκρατικού καθεστώτος. Μπράβο, αν αυτό είναι απελευθερωτικό πρόταγμα.
Κι αφού πιάσαμε τα απελευθερωτικά προτάγματα, τι να σήμαινε άραγε η Νίκη στα όπλα της αντίστασης για τα ίδια τα υποκείμενα της αντίστασης; (έστω και με αστικούς όρους). Ποια θα είναι η θέση της γυναίκας μετά την νίκη της αντίστασης; Ποια θα είναι η θέση των queer υποκειμένων από το ποτάμι ως τη θάλασσα; Τι μοίρα επιφυλάσσει η αναδυόμενη ελεύθερη Γάζα για τους άθεους, τους κομμουνιστές και τα συνδικάτα;
Όμως, το κράτος του Ισραήλ σκοτώνει παιδάκια. Καταδικαστέο, χωρίς περιστροφές. Και μπράβο σας, που έχετε ευαισθησία, όταν πεθαίνουν παιδιά. Όμως, εδώ μπαίνει ένας μεγάλος αστερίσκος. Δεν μπορεί η ευαισθησία αυτή να είναι α λα καρτ. Θεωρούμε λοιπόν απόλυτα σωστά, αν κάποιος θέλει να λέγεται άνθρωπος, να ξεσηκώνεται, όταν δολοφονούνται παιδιά. Όμως, το θεωρούμε προβληματικό, όταν ο ξεσηκωμός αφορά μόνο συγκεκριμένα παιδάκια και όχι όλα τα παιδιά. Έχουμε έναν πόλεμο στην Ουκρανία εδώ και δύο χρόνια σε εξέλιξη, τον εμφύλιο στο Σουδάν, την Υεμένη, τις συγκρούσεις στα απομεινάρια της Συριακής επικράτειας. Θα περίμενε κάποιος να μην ξεχαστούν αυτά τα παιδάκια, κι ακόμη περισσότερο τα παιδάκια που πεθαίνουν δίπλα μας απ’ τα όπλα του Ελληνικού κράτους, όπως συνέβη πρόσφατα πάλι με τον 17χρονο Ρομά Χρήστο Μιχαλόπουλο [7], και όπως όλοι θυμόμαστε, δεν άνοιξε ρουθούνι. Αυτή λοιπόν η επιλεκτική ευαισθησία όχι μόνο προέρχεται απ’ την κατάπτυστη παράδοση του λίβελου του αίματος, αλλά δεν είναι και τίποτε παραπάνω από συγκαλυμμένος αντισημιτισμός.
Όσο για τα όπλα τις αντίστασης, δεν θα πρέπει να ξεχνάμε στο ποια είναι τα υποκείμενα που κρατάνε αυτά τα όπλα, καθώς και που τα βρίσκουν. Δεν πρέπει λοιπόν να ξεχνάμε, ότι τα όπλα της αντίστασης στράφηκαν πρώτα πάνω στην Παλαιστινιακή εργατική τάξη και τις οργανώσεις της. Οι πρώτοι εχθροί της ΧΑΜΑΣ ήταν οι κομμουνιστές, ή για να το θέσουμε καλύτερα, μια εκδοχή της μαρξιστικής και λενινιστικής θεωρίας. Κι αν δούμε από που προέρχονται τα όπλα, χωρίς πολλά-πολλά, θα ανακαλύψουμε αλληλέγγυα με την «αντίσταση» φονταμενταλιστικά καθεστώτα. Λοιπόν, η ανάγκη της υλικής συνθήκης και της ταξικής δράσης, με λίγα λόγια, αντικαταστάθηκε από τον θρησκευτικό φονταμενταλισμό. Δεν είναι καθόλου τυχαία αυτή η συνθήκη. Δεν πρέπει να ξεχνάμε, ότι η αδυναμία κατανόησης του καπιταλιστικού κόσμου, η απομάκρυνση από την υλιστική θεωρία γεννά τέρατα.
Τι κάνει λοιπόν σύσσωμο, σχεδόν, το ανταγωνιστικό κίνημα με το να επιλέγει την στήριξη ενός εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα με συντηρητικές, φονταμενταλιστικές θρησκευτικές προεκτάσεις; Είναι αντανάκλαση ενός τεθλασμένου φετιχοποιημένου αντιιμπεριαλισμού; Είναι η φετιχοποιήση της βίας η οποία οδηγεί στην στήριξη διάφορων ακροδεξιών ομάδων όπως ο IRA η ΕΤΑ κλπ; Και τι συμβαίνει με συνθήματα όπως «Ιντιφάντα σε κάθε γωνιά της γης» (πλαισιωμένο με αλφάδι) όπως μας ενημερώνει κάποιος τοίχος σχολείου στην Κυψέλη; Από τη δεύτερη Ιντιφάντα κι έπειτα ξέρουμε, ότι αποδεκτή μέθοδος είναι οι καμικάζι αυτοκτονίας, οι επονομαζόμενοι και μάρτυρες. Δεν ξέρουμε τι μαρτυράνε όλα αυτά για ένα ριζοσπαστικό κίνημα με στόχο την πανανθρώπινη χειραφέτηση, σίγουρα όμως προδίδουν ένα βαθιά δομικό αντισημιτισμό.
Είναι τελικά το Ισραήλ ένα κράτος, όπως όλα τα υπόλοιπα της νεωτερικότητας;
Τα εθνικά καπιταλιστικά κράτη, όπως τα ξέρουμε σήμερα, ήταν μια διαδικασία, που ξεκίνησε κατά κύριο λόγο τον 19αι. Η ιδιότητα του πολίτη στο εθνικό κράτος διαφέρει από τον εθνικά αφομοιωμένο πολίτη της Εθνικής Λαϊκής Κοινότητας – την εθνική ενότητα με βάση την κοινή προέλευση, θρησκεία και παράδοση. Η κατασκευή μιας φαντασμαγορικής εθνικής ταυτότητας είναι σημαντική προϋπόθεση για τη διαμόρφωση των εθνικών καπιταλιστικών κρατών, την παγίδευση της προλεταριακής μάζας σε εθνικές αυταπάτες και την πάνω από τάξεις κοινότητα του έθνους – λαού.
Αν όμως αυτό το γεγονός βρήκε την αφετηρία του στους προηγούμενους αιώνες με την ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων και την ανάδυση της κυριαρχίας του κεφαλαιοκρατικού τρόπου παραγωγής σε ολόκληρο τον πλανήτη, ένα ζήτημα συνέχιζε να παρέμενε πάντα χωρίς καμία διευκρίνιση: ο «Αιώνιος Άλλος» περιφερόταν εδώ και εκεί δίχως δικό του κράτος, στο έλεος των εθνών-κρατών που τον «φιλοξένησαν». Η διαδικασία αυτή ήρθε στην κορύφωση της, με τον εθνικοσοσιαλισμό και το Ολοκαύτωμα.
Η βιομηχανία θανάτου, που έφερε μαζί της η πρόοδος του πολιτισμού, θα σημαδεύει για πάντα και την Θεωρία. Γιατί συνεχώς προκύπτει το ερώτημα: τι σημαίνει τελικά πρόοδος του πολιτισμού; Ήταν το Ολοκαύτωμα ένα ατύχημα του νεωτερικού πολιτισμού ή η βιομηχανική κορύφωση του; Τι σημαίνει πρόοδος μετά το Ολοκαύτωμα; Η αντιστροφή των εννοιών για την περιγραφή της αντικειμενικής πραγματικότητας, η διαλεκτική της προόδου και της οπισθοδρόμησης πρέπει να επαναδιατυπωθεί.
Με το τέλος του πολέμου και την Αντιφασιστική Νίκη, στην οποία πρωταγωνίστησαν τα παρτιζάνικα κινήματα στην Ευρώπη και ο Κόκκινος Στρατός, γεννήθηκε το κράτος-καταφύγιο του Ισραήλ. Το κράτος αυτό γεννήθηκε μετά την κορύφωση της βαρβαρότητας, σε ένα μεταπολεμικό κόσμο που παρά τις διαβεβαιώσεις του ΠΟΤΕ ΞΑΝΑ, όχι μόνο δεν ξεπέρασε τον αντισημιτισμό, αλλά τείνει να αμφισβητεί την Shoah με κάθε τρόπο και να την σχετικοποιεί. Κάθε κράτος για τη δική του πατριωτική χρήση ανακαλύπτει ολοκαυτώματα, όπως κάνει το δικό μας με τον Χορτιάτη, τα Καλάβρυτα κοκ. Η σχετικοποίηση του Ολοκαυτώματος έχει δύο κύρια οφέλη για τους αντισημίτες: Από την μία κατ’ αυτόν τον τρόπο υποβιβάζεται η ιστορική μοναδικότητα της βιομηχανίας θανάτου, και από την άλλη, συχνά παρατηρούμε την αντιστροφή των όρων. Στο αντισημιτικό φαντασιακό, οι Εβραίοι παρουσιάζονται ως οι θύτες ενός νέου ολοκαυτώματος: Οι Εβραίοι είναι οι ναζί.
Το Ισραήλ είναι αυτό το κράτος, το οποίο στις μέρες μας παραμένει ο «Διαχρονικός Άλλος», ο Εβραίος ανάμεσα στα κράτη. Σε έναν κόσμο, όπου ο αντισημιτισμός έχει απήχηση σε ολόκληρη την υφήλιο, από την δύση στην ανατολή, η ύπαρξη του κράτους αυτού είναι η μοναδική εγγύηση, ότι οι Εβραίοι μπορούν να φτάσουν ζωντανοί στην αυγή της πραγματικής ιστορίας της ανθρωπότητας, όπως αποκαλούσε ο Μαρξ τον κομμουνισμό. Το κράτος αυτό, δηλαδή είναι η προϋπόθεση για να φτάσουν οι Εβραίοι ζωντανοί σε μια χειραφετημένη κοινωνία από την εκμετάλλευση. Από αυτή την άποψη, το κράτος του Ισραήλ είναι πιο σημαντικό από κάθε άλλο κράτος. Ωστόσο, εάν αυτή είναι η μια πλευρά του ζητήματος, δηλαδή η αντικειμενική αναγκαιότητα για αυτό το κράτος να υπάρχει ως καταφύγιο -από την άλλη δεν εννοούμε, ότι το κράτος του Ισραήλ είναι μια αποκομμένη οντότητα από τις καπιταλιστικές σχέσεις παραγωγής. Το κράτος του Ισραήλ είναι ένα σύγχρονο αστικό κράτος όπως όλα τα υπόλοιπα. Έχει τις κυβερνήσεις του και το αστικό κοινοβούλιο, όπως κάθε άλλο κράτος. Οι ταξικές και κοινωνικές αντιθέσεις στο κράτος αυτό είναι οξυμένες κατά την εποχή της καπιταλιστικής κρίσης, όπως είναι κατά κοινή ομολογία και σε κάθε άλλο κράτος. Με άλλα λόγια, το Ισραήλ κουβαλάει στις πλάτες του μια διπλή φύση και ένα ιστορικό καθήκον. Από τη μία είναι ένα κράτος καταφύγιο μετά το Ολοκαύτωμα, εκεί που κατέφυγαν οι επιζώντες, μην έχοντας πουθενά αλλού να πάνε, και από την άλλη και στον ίδιο χρόνο, ένα σύγχρονο καπιταλιστικό κράτος. Το κράτος, γράφει ο Μαρξ, είναι η μορφή, που με αυτή η κυρίαρχη τάξη εξασφαλίζει τα κοινά της συμφέροντα, οργανώνει την κυριαρχία της. Είναι εκεί για να διασφαλίζει την αναπαραγωγή των συνθηκών της καπιταλιστικής παραγωγής και εκμετάλλευσης. Πώς θα μπορούσε το κράτος του Ισραήλ να είναι κάτι άλλο στην αστική κοινωνία; Κατ’ αυτήν την έννοια, η εκάστοτε κυβέρνηση αυτού του κράτους υπερασπίζεται τα δικά του καπιταλιστικά συμφέροντα, τη δική του καπιταλιστική κερδοφορία, διασφαλίζει την κυκλοφορία της αξίας. Δεν παύει, όμως, το κράτος αυτό να φέρει με την σύσταση του μια μοναδικότητα. Αν και οι διαδικασίες για την ίδρυση του ξεκίνησαν πριν το Ολοκαύτωμα, μετά από αυτό, το κράτος του Ισραήλ έγινε μια επιτακτική ανάγκη. Όλοι-ες γνωρίζουμε, τι έγινε στην Ελλάδα με την επιστροφή των Εβραίων. Δεν βρήκαν παρά καμένη γη και τις περιουσίες τους κατειλημμένες, και μάλιστα με την βούλα του κράτους. Τα ίδια έγιναν και στην υπόλοιπη Ευρώπη, πχ στην Ουγγαρία και αλλού.
Τόσο ο δεξιός όσο και ο αριστερός αντισιωνισμός δεν δείχνει να ενδιαφέρεται για το ζήτημα του κράτους, όπως αυτό διατυπώνεται από την υλιστική θεωρία. Αντίθετα απαιτεί ανοιχτά με τον ένα ή άλλο τρόπο την καταστροφή του κράτους του Ισραήλ. Απαιτεί 9 εκατομμύρια νέους πρόσφυγες, ένα νέο Ολοκαύτωμα. Αυτό σημαίνει πρακτικά το αριστερό σύνθημα: Νίκη στα όπλα της Αντίστασης. Οι αριστεροί αντισιωνιστές, δεν κάνουν ιδιαίτερη συζήτηση και αποφεύγουν να δουν την ταξική πάλη μέσα στο δικό τους κράτος, ενορχηστρώνουν ξανά μια νέα «αντισημιτική χορωδία» κάτω από το προκάλυμμα του αντισιωνισμού και απαιτούν την διάλυση αυτού του κράτους. Ο Εβραίος είτε ως άπατρις νομάς, είτε ως Αιμοδιψής Χωροφύλακας της Μέσης Ανατολής, είναι κάτι πολύ λιγότερο από “ένα αστικό υποκείμενο με ανθρώπινα δικαιώματα”, που θα πρέπει ίσως να του αφαιρεθούν με την καταστροφή του “Εγκληματικού Σιωνιστικού Κράτους του” για να επιστρέψει στη “φυσική του δικαιωματική θέση”, αυτή του αντι-ανθρώπου. Σε καμία περίπτωση λοιπόν δεν είναι τυχαία η στήριξη στην ΧΑΜΑΣ από αυτή την αριστερά.
Όπως έχουμε συνηθίσει από τα ελληνικά και Ευρωπαϊκά ΜΜΕ, για οποιαδήποτε ενέργεια στη Μέση Ανατολή πρέπει πάντα να εμπλέκεται το Κράτος του Ισραήλ, αλλιώς η είδηση δεν έχει ιδιαίτερη αξία. Αυτό έχει περάσει πλέον στη σφαίρα του αυτονόητου: όσα γεγονότα δεν συνάδουν με τον ιδανικά-φτιαγμένο-αγωνιζόμενο “Λαό της Παλαιστίνης” αποσιωπούνται από μέρους των ΜΜΕ και των πολιτικών οργανώσεων διάφορων ιδεολογικών χρωματισμών, ενώ, αντίθετα, η έννοια της καταπίεσης και της καταστολής πρέπει πάντα να παραπέμπει, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, στο “Κράτος- Χωροφύλακα” του Ισραήλ, στο Κράτος-Εβραίο ανάμεσα στα Κράτη.
Από τα think tank των identity politics, τις φεμινιστικές και αντι-αποικιοκρατικές ομάδες, μέχρι τις διάφορες πατριωτικές-αντιϊμπεριαλιστικές ομάδες γίνεται η απόπειρα να παρουσιαστεί το “Παλαιστινιακό ζήτημα” ως ένα ζήτημα αιχμής για την κατανόηση της ευρύτερης κατάστασης στον κόσμο. Πολύ περισσότερο η εξύψωση του ριζοσπαστικού πολιτικού Ισλάμ ως το υπαρκτό αντίπαλο δέος – αλλά και ως ένα επαναστατικό υποκείμενο απέναντι στο κόσμο του Κεφαλαίου – που κατά κανόνα γίνεται μέσα σε ένα ευρύτερο καθεστώς πολιτικής σύγχυσης και ιστορικής διαστρέβλωσης, η κομμουνιστική κριτική θα πρέπει να επανεμφανιστεί και μάλιστα με τρόπο ιδιαίτερα νηφάλιο και αιχμηρό. Η συνεχιζόμενη “κρίση ταυτότητας” των “πολιτικών των ταυτοτήτων”, εστιάζοντας στις τάσεις του μεταμοντερνισμού, που αναφέρονται στην λεγόμενη “αποικιοκρατία” – που παρουσιάζουν το Ισραήλ ως ένα αποικιακό κράτος των λευκών – ενώ συγχρόνως επιχειρούν να εξηγήσουν τον κόσμο με τα περίφημα εργαλεία των «αντιδιακρίσεων» και της «διαθεματικότητας», έχουν ξεπεράσει κάθε όριο ανιστορικότητας και δείχνουν τα όρια της αντιδιαλεκτικής «μεθόδου», αυτής των «εργαλείων». Από τη μία έχουμε μια εξωτικοποίηση και αποθέωση της ΧΑΜΑΣ, των μη λευκών ως ένα αντι-αποικιακό κίνημα ενάντια στη εβραϊκή κατοχή της Παλαιστίνης, και από την άλλη την μάχη για τις «έμφυλες διακρίσεις». Δεν χρειάζεται να πούμε εδώ τα αυτονόητα, δηλαδή τι σημαίνει να είσαι ΛΟΑΤΚΙ ή γυναίκα στη Λωρίδα της Γάζας.
Η σύγχρονη αντιαποικιοκρατική Ιδεολογία χτίζει ένα δίπολο «Κυρίου και Υποτελή», δηλαδή της Δύσης και της Ανατολής, συσκοτίζοντας έτσι, ότι ο καπιταλιστικός κόσμος είναι ένας ενοποιητικός ιδεολογικά και πραγματικά κατακερματισμένος κόσμος. Σε αυτόν τον κόσμο κυριαρχεί ο καπιταλιστικός τρόπος παραγωγής και εκμετάλλευσης, δηλαδή, όπου γης. κάθε κράτος με την ιδιαίτερη ιδεολογία του που έχει σχέση με την ιδιαίτερη ιστορία και τις ιδιαίτερες συνθήκες, κάνει τα πάντα για να συντηρηθεί η καπιταλιστική εξουσία. Κατά αυτήν και μόνο την έννοια, η δυτική αστική δημοκρατία και όποιο άλλο ιδεολόγημα της νεωτερικότητας, όπως είναι και το ριζοσπαστικό Ισλάμ, έχουν ένα κοινό. Δεν σημαίνει βέβαια, ότι η αστική δημοκρατία είναι το ίδιο με τις σημερινές εκφράσεις των αυταρχικών κρατικών σχηματισμών. Και δεν είναι το ίδιο, γιατί ότι απολαμβάνουμε ως προνόμιο στις δυτικές δημοκρατίες μέχρι και σήμερα, είναι αποτέλεσμα ταξικών και κοινωνικών αγώνων.
Οι διάφορες αντιϊμπεριαλιστικές τοποθετήσεις δεν ξεφεύγουν πολύ από αυτές των μεταμοντέρνων ρευμάτων της Ιδεολογίας. Οι παλαιστίνιοι ως ένα ενιαίο Εθνικό Λαϊκό υποκείμενο είναι οι “φυσικά καταπιεσμένοι”. Οι Ισραηλινοί ως Εβραίοι είναι οι “αιώνιοι καταπιεστές”. Όπως στον κλασικό νεωτερικό αντισημιτισμό, ο Εβραίος προσωποποιεί την αντιφυλή8 , έτσι σήμερα το Εβραϊκό Κράτος αντιπροσωπεύει την απόλυτη ενσάρκωση του επιθετικού Απαρχάιν του στρατιωτικού βιομηχανικού συμπλέγματος ως ύστατου σταδίου του καταστροφικού ιμπεριαλιστικού καπιταλισμού – στα μυαλά ορισμένων ή ακόμα και στο ίδιο μηχανικό ασυνείδητο της αριστερής φενάκης προβάλλεται ως η μηχανή της καταστροφής. Στο αντιϊμπεριαλιστικό φαντασιακό “το Παλαιστινιακό και η Λύση του” είναι φορτισμένο με τις μαγικές ιδιότητες μιας ανώτερης παγκόσμιας “Αλήθειας”. Από το παλαιστινιακό εξαρτώνται τόσο “η Πορεία του Κόσμου” όσο και η “Καθαρότητα των Θέσεων του κινήματος”, αφού αυτό το “πρόβλημα” είναι ακριβώς η λυδία λίθος, ο τρόπος της απόλυτης ταυτοποίησης και εξακρίβωσης του Φίλου και του Εχθρού. Ο καταπιεζόμενος είναι το “φωτεινό” υποκείμενο ενάντια στο Κακό και ο καταπιεστής ο “σκοτεινός” αποικιοκράτης και εκμεταλλευτής. Πίσω από το Κακό και το Απόλυτο βρίσκεται πάντοτε ένας Εβραίος ή το Κράτος του.
Αν είναι αλήθεια πως ο αντισημιτισμός και ο φετιχοποιημένος αντικαπιταλισμός είναι οι δυο όψεις του ίδιου νομίσματος, επόμενο είναι και το “Παλαιστινιακό Ζήτημα” να αποτελεί ένα χωνευτήρι ιδεολογικών θέσεων τόσο αριστερής όσο και δεξιάς κοπής. Η έννοια του Έθνους, του Λαού και των Καταπιεσμένων γενικά και αόριστα παίζει τον καθοριστικό ρόλο της ομογενοποίησης των ευδιάκριτων συνόλων που “αντιστέκονται ενάντια στον ακατάληπτο Άλλο”, τον “Αιώνιο Εβραίο”, επιτελώντας το Φωτεινότερο Παράδειγμα στο νοητό δρόμο της “Αλλαγής του Κόσμου”, απ’ όπου όλοι καλούμαστε ως ταυτολογικό -αλλά υπαρκτό- επακόλουθο, να συστρατευτούμε υπό μια κοινή στέγη (Έθνος, Λαός, Πατρίδα κτλ.) ενάντια στους υπερδύναμους Άλλους, τους παγκόσμιους καταπιεστές. Τα ίδια αναπαράγονται ως γενικό μοτίβο σκέψης, όταν η συζήτηση ακουμπάει και την Ελλάδα. Η ελληνική εθνική λαϊκή κοινότητα είναι υπό γερμανική κατοχή. Η Γερμανική εθνική λαϊκή κοινότητα είναι ο καταπιεστής. Άμεσα λοιπόν, το “παλαιστινιακό” και η θέση μας ως προς τη “λύση” του με την ψευδοοικουμενική του διάσταση μπορεί να μας χρίσει, εδώ και τώρα, “μετόχους της Ιστορίας”, αρκεί να είμαστε “υπέρ και κατά κάποιων” με την εμπειρική και σύνθετη διάσταση της αραβοϊσραηλινής σύρραξης να μεταφράζεται διχοτομικά στα μυαλά των μυημένων “Φίλων και Εχθρών” τόσο ως το Μάννα της Αντίστασης (ο “αγωνιζόμενος παλαιστινιακός λαός” κτλ.) όσο και ως της Έσχατης Θηριωδίας (τα “ναζιστικά εγκλήματα” των Εβραίων κτλ.).
Ζούμε μια βαθιά κρίση της κοινωνίας του κεφαλαίου, που συνοδεύεται από την απουσία ενός συνολικού προτάγματος για την αταξική κοινωνική οργάνωση, στην οποία θα πρέπει οδηγηθεί η ανθρωπότητα, εάν θέλει να συνεχίσει να υπάρχει. Η κρίση της εργατικής ταξικής συνειδητότητας, η υποχώρηση της πραγματικής κίνησης για την πανανθρώπινη κομμουνιστική χειραφέτηση, η παραπέρα αυταρχικοποίηση των καπιταλιστικών κοινωνιών, κάνουν το μέλλον να φαντάζει αβέβαιο, τόσο στη Μέση Ανατολή όσο και στον υπόλοιπο κόσμο. Και σ’ αυτή την προοπτική κανένα πολιτικό κίνημα δεν μπορεί να εγγυηθεί την ασφάλεια των Εβραίων.
Συντακτική Ομάδα
Ιανουάριος 2024
Σημειώσεις
[1] Διαβάστε σχετικά: A version of this article first appeared at the Engage website. Anshel Pfeffer, ‘Why Hamas Killers invoked God’s name, not the Liberation of Palestine’, In: Haaretz, 30 November 2023,
[2] Την φράση αυτή την πήραμε από μια δήλωση του Ζαν Αμερύ. Το σχετικό απόσπασμα βρίσκεται εδώ: https://theshadesmag.wordpress.com/2019/02/01/note-77/
[3] Διαβάστε σχετικά σε άρθρο του Shades Magazine με τίτλο: «Η ΧΑΜΑΣ καταστέλει κινητοποιήσεις της εργατικής τάξης στη Γάζα» https://theshadesmag.wordpress.com/2017/01/17/xamasgaza/
[4] Διαβάστε σχετικά στην στήλη του Shades με τίτλο «Χρονικά Αντισημιτισμού, δημοσίευση #01» εδώ: https://theshadesmag.wordpress.com/2016/12/03/xronikaantisimitismou01/
[5] «Χρονικά Αντισημιτισμού #04» https://theshadesmag.wordpress.com/2017/01/19/xronikaantisimitismou04/
[6] Διαβάστε σχετικά στο: Η επικείμενη κινητοποίηση του ΠΑΜΕ την 27η Γενάρη https://theshadesmag.wordpress.com/2024/01/25/gia-tin-kinitopoiisi-tou-pame-27-1/
[7] Σχόλιο του Shades Magazine για την δολοφονία του Χρήστου Μιχαλόπουλου https://theshadesmag.wordpress.com/2023/11/17/ena-sxolio-sxetika-me-tin-kratiki-dolofonia-tou-xristou-mixalopoulou/
[8] Για τον όρο «αντιφυλή» διαβάστε σχετικά στο Theodor Adorno & Max Horkheimer «Διαλεκτική του Διαφωτισμού» σελ 277, εκδόσεις Νήσος. Αθήνα 1996.
