Ζούμε σίγουρα περίεργες μέρες που χαρακτηρίζονται από σύγχυση, πόλωση και έντονο πολιτικό φονταμενταλισμό.
Η μαζική υποχώρηση των κινηματικών αντιστάσεων, η ισοπεδωτική ενσωμάτωση τους από την Κυριαρχία, ο ατομικισμός, ο κοινωνικός πεσιμισμός και η πολιτική χρεοκοπία της αριστεράς οδηγεί σε αναθέσεις και προτάγματα που ουδεμία σχέση έχουν με το όραμα της χειραφέτησης της κοινωνίας από τα δεσμά του Κεφαλαίου. Η ενσωμάτωση των κινηματικών χώρων στην κυρίαρχη ιδεολογία, την εποχή της παρακμής τους, έχει οδηγήσει σε περίεργες αποκαλύψεις. Οι οικότροφοι στα βολικά γυάλινα παλάτια της Ιδεολογίας «κουνάνε το δάκτυλο» σε όποιο άτομο δεν συνάδει με την δική τους εκδοχή της «ψευδοσυνείδησης», προσωπομορφοποιούν το κακό, δηλαδή παράγουν ιδεολογικά μια «φιγούρα μίσους» για να υποστηρίξουν τον πολιτικό τους ελιτισμό και όλα αυτά στο όνομα μιας «αντιρατσιστικής καθαρότητας». Ο θυμός εκτρέπεται και στοχοποιεί φυσικά πρόσωπα και «εθνικές καταγωγές», που για ακόμα μια φορά αφήνουν στο απυρόβλητο έναντι πάσης κριτικής των καθημερινών συνθηκών που φέρει μαζί της η καπιταλιστική βαρβαρότητα.
Δεν θα μπορούσαμε να μην σχολιάσουμε, έστω και καθυστερημένα, αυτό το πρόσφατο περιστατικό που έλαβε χώρα στην καφετέρια Σέλας, ένα στέκι του αναρχικού χώρου στα Εξάρχεια, που ζήτησαν από Ισραηλινούς πελάτες τους, να κάνουν δήλωση για το ποια είναι η θέση τους πάνω στον πόλεμο που διεξάγεται αυτήν την στιγμή στην Μέση Ανατολή.
Σύμφωνα με την δημόσια ανακοίνωση της καφετέριας, όταν ένα άτομο από το προσωπικό κατάλαβε από που κατάγονται οι συγκεκριμένοι επισκέπτες ξεκίνησε την ανάκριση, ρωτώντας τους αν «Υποστηρίζουν τη γενοκτονία που συντελείται στη Γάζα»
Αναρωτιόμαστε αν η καφετέρια ζητάει δήλωση «φρονημάτων» μόνο από ανθρώπους που έτυχε να γεννηθούν στο Ισραήλ ή αν κάνει το ίδιο και με πελάτες από τις ΗΠΑ, μια χώρα που κατηγορείται για δεκάδες αιματηρούς πολέμους, τον ψυχρό πόλεμο και την εμπλοκή της σε χούντες, ή αν θα ρωτούσε Ρώσους ή Ουκρανούς πελάτες για τη γνώμη τους και ποιους υποστηρίζουν στην αιματηρή πολεμική σύρραξη που διεξάγεται εκεί με εκατοντάδες χιλιάδες θύματα. Θα ρωτούσε ποτέ άραγε Έλληνες για τα πολιτικά τους πιστεύω πριν τους σερβίρουν;
Ας θυμίσουμε σε όσους ζητάνε δήλωση «φρονημάτων» στους χώρους τους, ότι η παράδοση αυτή προέρχεται από πολύ σκοτεινές εποχές της ιστορίας.
Δεν έχουμε όμως καμία διάθεση να κάνουμε κάποιου είδους «ιστορική σχετικοποίηση» των σημερινών περιστατικών, ακριβώς γιατί έχουν άλλες ρίζες και αφετηρίες. Σε κάθε περίπτωση όμως, τα περιστατικά αυτά πληθαίνουν και δεν μπορούμε πια να τα αγνοήσουμε.
Αντιγράφουμε σχόλιο-απάντηση στο σέλας από ένα χρήστη των social media:
“Τέλος, αν έρθω εγώ, θα με ρωτήσει κάποιος αν είμαι χουντικός, κομουνιστής, αναρχικός, απολιτίκ, αν ψηφίζω ΚΚΕ, ΟΑΚΚΕ, ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ, ΝΔ, Βελόπουλο, Νίκη, Σπαρτιάτες ή κάτι άλλο; Και αν με ακούσει να μιλάω αλβανικά, θα με ρωτήσει κανείς αν καταδικάζω το καθεστώς του Χότζα, αν είμαι υποστηριχτής του, αν είμαι εθνικιστής που ονειρεύεται Μεγάλη Αλβανία, τι άποψη έχω για τον Κατσίφα ή τον Φρέντι Μπελλέρη?
-Γενικα χρειάζεται κάποιο πιστοποιητικό πολιτικών φρονημάτων ή δήλωση μετανοίας για κάποιον που δεν ανήκει σε πολιτική ομάδα της αρεσκείας σας?
Ρωτήστε αυτά με σαφήνεια στην συνάδερφο. Δεν χρειάζονται πολλά, ένα ναι ή ένα όχι. Αν πει όχι ή δεν απαντήσει, τότε ναι, όλο αυτό συνιστά ρατσιστική συμπεριφορά και επίσης κάκιστο σέρβις (καλό σέρβις και αγένεια δεν γίνεται να πάνε μαζί). Ρατσιστής μπορεί πολύ εύκολα να είναι και κάποιος που πιστεύει ότι είναι αντιρατσιστής. Από την στιγμή που χωρίζει τους ανθρώπους με βάση την εθνικότητα ή υπηκοότητα τους, μια λέξη τους χαρακτηρίζει. Και ας δουλεύει σε μαγαζί στα Εξάρχεια.”
Και σαν να μην έφτανε αυτό, το Σέλας στο facebook μας ενημερώνει ότι η κριτική που γίνεται σε βάρος του, γίνεται μονάχα από ακροδεξιούς, προφανώς αυτούς που για συγκυριακούς λόγους υποστηρίζουν το Ισραήλ. Για αυτούς έχουμε γράψει και εμείς αρκετές φορές και από ότι φαίνεται θα γράψουμε και στο μέλλον. Μόνο από ακροδεξιούς έγινε λοιπόν, η κριτική σύμφωνα με το Σέλας. Βέβαια, φρόντισαν να σβήσουν σχετικά γρήγορα τις περισσότερες κριτικές που έγιναν από τα αριστερά. Δεν μπορεί παρά να είναι ακροδεξιός όποιος-α κάνει κριτική στο Σέλας! Μάλιστα! Οπότε, είναι στο απυρόβλητο έναντι πάσης κριτικής.
Καλό θα ήταν εκεί στο σέλας (έστω και τώρα) να ξανασκεφτούν κάποια πράγματα. Οι απόψεις με τις οποίες μεγαλώσαμε καλό είναι να επανεξετάζονται. Με τις πράξεις μας δοκιμαζόμαστε καθημερινά και όχι με τα λόγια και τα διαπιστευτήρια της αντιρατσιστικής μας «ταυτότητας».
Το περιστατικό αυτό αν και έχει άρωμα καραμπινάτου αντισημιτισμού, εμείς θα προτιμήσουμε να το χαρακτηρίσουμε κυρίως ως ένα περιστατικό ελληνο-ρατσιστικής συμπεριφοράς.
Για να είμαστε δίκαιοι-ες όμως δεν είναι το μοναδικό περιστατικό. Πολλά τέτοια φαίνεται ότι έχουν γίνει στα Εξάρχεια την εποχή της παρακμής τους. Πολλά μπαρ και καφετέριες πάνε με το ρεύμα και υιοθετούν τέτοιες συμπεριφορές που άλλωστε είναι μέσα στο mainstream της εποχής…
Κάποιες ακόμα σκέψεις με αφορμή το περιστατικό:
Η αντιστροφή των όρων δεν ήρθε σε ένα βράδυ. Αντίθετα, ήταν το αποτέλεσμα μιας μακροχρόνιας διαδικασίας, όπου η απομάκρυνση από την μέθοδο ανάλυσης και η στρεβλή κατανόηση των καπιταλιστικών συνθηκών, συνάντησε τις εύκολες απαντήσεις (για την κινητοποίηση του κινηματικού οπαδικού όχλου) και τελικά είναι η αντανάκλαση της ίδιας την ταξικής θέσης των δρώντων υποκειμένων στην σημερινή διαστρωμάτωση της ελληνικής καπιταλιστικής κοινωνίας.
Οι μικροϊδιοκτήτες με κινηματικό παρελθόν είναι ένα συχνό φαινόμενο στην Ελλάδα, ιδιαίτερα αυτό που παίρνει την μορφή της «κολεκτίβας» και του συνεταιρισμού. Αν και δεν ξεκίνησε την εποχή που έφερε το χάος της συνεχιζόμενης κρίσης της ελληνικής καπιταλιστικής οικονομίας, εκεί μάλλον κορυφώθηκε.
Ας θυμηθούμε την εποχή που το κίνημα πέταξε το όποιο «αντικαπιταλιστικό πρόταγμα», έκανε το βήμα παραπέρα και μετατράπηκε σε «αντιμνημονιακό», απαιτώντας την διαγραφή του χρέους και του δανεισμού που επέβαλλαν οι ξένες τράπεζες και οι κακοί Γερμανοί καπιταλιστές, που σύμφωνα με αυτήν την ανάλυση, ήταν η ηγεμονία της Ε.Ε. Το χρίσμα της ανάθεσης για αυτή την δουλειά, έδωσε το κίνημα στο ΣΥΡΙΖΑ. Ήταν η εποχή που το ελληνικό κεφάλαιο έτριβε τα χέρια του μπροστά στις μεταρρυθμίσεις που έφεραν αυτά «τα μνημόνια», γιατί μαζί με όλα τα υπόλοιπα, εκμηδενίστηκαν τα εργατικά δικαιώματα, κοινώς, το κόστος της πώλησης της εργατικής δύναμης έπεσε ραγδαία. Τότε αυτό το «κίνημα» αντί να αμφισβητήσει στρατηγικά και ανοιχτά το ελληνικό κεφάλαιο και το κράτος του, μετατράπηκε σε ένα ενιαίο «εθνικό λαϊκό κίνημα» ενάντια στο κακό τραπεζικό κεφάλαιο, αυτό που βρίσκεται έξω από την χώρα.
Το «κίνημα» (του τύπου τα είπαμε στις πλατείες θα τα πούμε και στις κάλπες) έδωσε πράσινο φως για την κυβερνητική εξουσία ενός σοσιαλδημοκρατικού μορφώματος όπως ήταν ο ΣΥΡΙΖΑ και αυτός με την σειρά του υποσχέθηκε ότι ως κυβέρνηση θα φέρει ένα νέο «Κοινωνικό Συμβόλαιο» με το κεφάλαιο, ότι θα διαγράψει τα μνημόνια και θα φέρει τον εκδημοκρατισμό του κράτους. Έτσι φτάσαμε στην μαζική συμμετοχή στις κάλπες από αυτό το κίνημα. Στα λαϊκά γλέντια μπροστά από την Κουμουνδούρου και την γενικότερη εθνική φαντασιωτική μέθη ότι έρχεται μια νέα κατάσταση. Από την άλλη, εκείνη την εποχή ο ΣΥΡΙΖΑ παρότρυνε την ραχοκοκαλιά του, δηλαδή την δεξαμενή των μικροαστικών του ψήφων, να στραφεί προς τις «μορφές συνεταιριστικών επιχειρήσεων» ως αντίδοτο στην γοργή τους οικονομική κατάρρευση. Στο φαντασιακό όλων αυτών επικράτησε ότι μέσα από αυτό θα έρθουν δίκαιες συνθήκες για όλους τους εργαζόμενους και όλα χωρίς να ανοίξει μύτη, χωρίς καμία σύγκρουση με το ελληνικό καπιταλιστικό κράτος.
Τα Εξάρχεια σήμερα είναι ένα καλό παράδειγμα, εκεί όπου το μικροαστικό στοιχείο εξεγείρεται και ψάχνει να βρει τις αιτίες της δύσκολης θέσης που το έχει σύρει η καπιταλιστική κρίση. Χαρακτηριστικό στοιχείο αυτής της «εξέγερσης» είναι και η καμπάνια ενάντια στο Ισραηλινό (σιωνιστικό) κεφάλαιο. Το τι συμβαίνει στο κεφάλι όλων αυτών που συμμετέχουν σε καμπάνιες όπως αυτή είναι όντως άξιο να απορεί κανείς. Στα Εξάρχεια μόνο το Ισραηλινό κεφάλαιο αγοράζει Γη και Ύδωρ; Δεν υπάρχει ελληνικό ή όποιο άλλο κεφάλαιο που ασχολείται με επενδύσεις στην περιοχή; Ή μήπως το ελληνικό κεφάλαιο είναι προτιμότερο (το καλό πατριωτικό κεφάλαιο δηλαδή) από αυτό που εμπλέκονται ξένοι και Εβραίοι επενδυτές;
Κλείνοντας αυτό το κείμενο, πρέπει να σημειώσουμε ότι τα περισσότερα από αυτά που γράφονται είναι αποτέλεσμα των συζητήσεων που έγιναν πρόσφατα στο εσωτερικό του εγχειρήματος μας. Θα πρέπει να πούμε ότι οι αιτίες που γεννούν τέτοιες συμπεριφορές, καλό είναι να τις αναζητήσουμε στις υλικές συνθήκες, αλλά και την ταξική θέση που βρίσκονται τα υποκείμενα που τις πράττουν.
Να πούμε επίσης, ότι αποφασίσαμε να γράψουμε μια περίληψη αυτού του κειμένου και να το μεταφράσουμε στα αγγλικά, γερμανικά και εβραϊκά.
Συντακτική Ομάδα και φίλοι-ες του Shades