Στις 4 Οκτωβρίου 1852, έντεκα μέλη της Ένωσης των Κομμουνιστών, της πρώτης διεθνούς επαναστατικής εργατικής οργάνωσης, δικάστηκαν στην Κολωνία στο δικαστήριο, με την κατηγορία για τη συμμετοχή τους στις επαναστάσεις του 1848-49 και τη συνεχιζόμενη δράση τους για την εργατική δημοκρατία. Ο Μαρξ, εξόριστος στο Λονδίνο και αποκλεισμένος από την αίθουσα του δικαστηρίου, διηύθυνε την υπεράσπιση μέσω επιστολών, νομικών υπομνημάτων και δημοσιευμένων κειμένων.
Η Ένωση είχε ιδρυθεί το 1847, με ιδρυτικό κείμενο το Κομμουνιστικό Μανιφέστο (1848). Με το ξέσπασμα των επαναστάσεων του 1848 σε Παρίσι, Βερολίνο, Βιέννη, Μιλάνο, τα μέλη της πρωτοστάτησαν στους αγώνες, ίδρυσαν την εφημερίδα Neue Rheinische Zeitung υπό τον Μαρξ, ενώ ο Ένγκελς πολέμησε ενεργά στη Βάδη και στον Παλατινάτο. Η επανάσταση όμως ηττήθηκε, ο πρωσικός στρατός, η αυστριακή μοναρχία και η αστική τάξη ενώθηκαν σε ένα ενιαίο αντεπαναστατικό μέτωπο, όπου χιλιάδες φυλακίστηκαν, εκτελέστηκαν ή εξορίστηκαν. Ο Μαρξ κατέφυγε στο Λονδίνο, όπου πέρασε τη δεκαετία που ακολούθησε κάτω από συνθήκες ακραίας φτώχειας, δουλεύοντας στο Βρετανικό Μουσείο και ταυτόχρονα γράφοντας το Κεφάλαιο.
Η δίκη της Κολωνίας ήταν μια εικονική δίκη στην υπηρεσία της αντεπανάστασης. Οι πρωσικές αρχές κατασκεύασαν πλαστά στοιχεία, χρησιμοποίησαν προβοκάτορες, κυρίως τον αστυνομικό κατάσκοπο Wilhelm Stieber, και έστησαν ένα δημόσιο θέατρο για να δυσφημίσουν τον κομμουνισμό. Ο Μαρξ, αν και αδύνατον να εμφανιστεί στο δικαστήριο, ανέλαβε ουσιαστικά τον ρόλο του κύριου στρατηγικού σχεδιαστή της υπεράσπισης, εκθέτοντας τις πλαστογραφίες της εισαγγελίας. Το σημαντικότερο κείμενό του ήταν το φυλλάδιο «Αποκαλύψεις για τη Δίκη των Κομμουνιστών στην Κολωνία» (1852), όπου απέδειξε συστηματικά ότι η αστυνομία είχε κατασκευάσει πλαστά έγγραφα, συμπεριλαμβανομένων πλαστών πρακτικών της Ένωσης, για να παγιδεύσει τους κατηγορούμενους.
Ο Μαρξ δεν επιδίωξε να κάνει έκκληση στη δίκαιη κρίση του αστικού δικαστηρίου, αλλά μια ταξική ανάλυση. Το πρωσικό κράτος δεν ήταν ουδέτερος διαιτητής αλλά εκτελεστική επιτροπή της άρχουσας τάξης, και η δίκη αφορούσε την εξουσία της, όχι τη δικαιοσύνη. Τα κείμενά του διακινήθηκαν παράνομα στη Γερμανία. Τελικά, επτά από τους κατηγορούμενους καταδικάστηκαν σε μακρόχρονη φυλάκιση, ενώ τέσσερις αθωώθηκαν, και η Ένωση διαλύθηκε λίγο μετά τη δίκη. Θα χρειάζονταν ακόμη δώδεκα χρόνια για την ίδρυση της Α’ Διεθνούς (1864).
πηγή πληροφοριών; Marxists Internet Archive facebook group
