Herbert Marcuse | Τα Παιδιά Του Προμηθέα. 25 Θέσεις Πάνω στη Τεχνολογία και την Κοινωνία

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί τη μετάφραση μιας από τις τελευταίες διαλέξεις  του Marcuse τον Μάιο του 1979 περιλαμβάνονται στον τόμο Herbert Marcuse: Philosophy, Psychoanalysis And Emancipation (Routledge, 2011). Ο Herbert Marcuse (1898-1979) ήταν φιλόσοφος, κοινωνιολόγος και πολιτικός επιστήμονας. Μετάφραση Δημήτρης Πλαστήρας. Πρώτη δημοσίευση εδώ: Κριτήρια προόδου: επίπεδο ελέγχου της φύσης, επίπεδο ανθρώπινης ελευθερίας. Και οι δύο τάσεις προϋποθέτουν αμοιβαία η μία την άλλη, θετικά και αρνητικά: ο έλεγχος πάνω στη φύση είναι ταυτόχρονα έλεγχος πάνω στα ανθρώπινα όντα, μέσω τεχνο-επιστημονικών μηχανισμών ελέγχου, προετοιμάζοντας τη, χειραγώγηση· το μηχανισμό της ανελευθερίας. Αλλά:…

Read More

Αποσπάσματα: Λένιν – Κράτος και Επανάσταση

Το 1907 ο Μέρινγκ δημοσίεψε στο περιοδικό «Neue Ζeit» (XXV, 2, 164) αποσπάσματα από γράμμα του Μαρξ στον Βαιντεμάγιερ με ημερομηνία 5 του Μάρτη 1852. Στο γράμμα αυτό περιέχεται, ανάμεσα στ’ άλλα, και ο ακόλουθος αξιοσημείωτος συλλογισμός: «Όσο για μένα, δε μου ανήκει ούτε η τιμή ότι εγώ ανακάλυψα την ύπαρξη των τάξεων στη σύγχρονη κοινωνία, ούτε η τιμή ότι εγώ ανακάλυψα την πάλη ανάμεσα τους. Πολύν καιρό πριν από μένα αστοί ιστορικοί είχαν περιγράψει την ιστορική εξέλιξη αυτής της πάλης των τάξεων και αστοί οικονομολόγοι – την οικονομική ανατομία…

Read More

Friedrich pollock | ΚΡΑΤΙΚΟΣ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ Οι δυνατότητες και οι περιορισμοί του [πρώτο μέρος]

Το παρόν δοκίμιο του Φρίντριχ Πόλοκ, το οποίο πρωτοδημοσιεύτηκε στο «Studies in Philosophy and Social Sciences» το 1941, είναι ίσως η πιο ολοκληρωμένη πραγμάτευση ενός μοντέλου κρατικά διευθυνόμενου καπιταλισμού. Ο συγγραφέας του, οικονομολόγος και μέλος του Ινστιτούτου Κοινωνικών Ερευνών της Φρανκφούρτης, ο οποίος μελέτησε ήδη από τη δεκαετία του 1930 τις επιπτώσεις της σχεδιοποιημένης οικονομίας στη Σοβιετική Ένωση, είναι ένας από τους πιο διεισδυτικούς αναλυτές των μορφών κεντρικής οικονομικής ρύθμισης και των κινδύνων που αυτές συνεπιφέρουν. Παρά την ανυποχώρητα αντικρατική θεώρηση που βρίσκουμε σε άλλα κείμενα των μελών του Ινστιτούτου…

Read More

Ο κύριος του Χρόνου | Μια όψη του Moishe Postone (1942-2018)

Το κείμενο μεταφράσαν από την αγγλική γλώσσα οι becoming minority. Συγγεγραμένο από τους Juan Diego González Rúa και Facundo Nahuel Martín το 2019, το πρωτότυπο βρίσκεται στο περιοδικό Krisis: http://www.krisis.org/2019/the-master-of-time/. Συνεχίζουμε τη σειρά με μεταφράσεις από το χώρο της “κριτικής της αξίας” γιατί όπως έχουμε επισημάνει και παλιότερα, πιστεύουμε ότι μπορούν να συμβάλουν στην ριζοσπαστική μαρξική κριτική στον 21αι. Οι υπογραμμίσεις με μαύρα γράμματα είναι της μετάφρασης.  Εισαγωγή Ο Moishe Postone πέθανε τον περασμένο χρόνο. Το άρθρο αυτό γράφτηκε εις μνήμην αυτού του ασυμβίβαστου και ριζοσπαστικού διανοούμενου, από τους πιο…

Read More

Μαρξ εναντίον Λασάλ: εργατική αυτενέργεια εναντίον καπιταλιστικού κράτους

Δημοσιεύουμε το παρακάτω υποκεφάλαιο από την «Κριτική του Προγράμματος της Γκότα» (εκδ. Σύγχρονη Εποχή) του Καρλ Μαρξ. Το έργο αποτελεί ένα σύνολο σημειώσεων του Μαρξ που ασκούσαν κριτική στο πρόγραμμα που θα υιοθετούσε το ενωτικό συνέδριο του 1875 στην πόλη της Γκότα μεταξύ του Σοσιαλδημοκρατικού Εργατικού Κόμματος (στο όποιο ήταν προσκείμενοι οι Μαρξ και Ένγκελς) και της Γερμανικής Εργατικής Ένωσης που είχε ιδρυθεί από τον Φέρντιναντ Λασάλ.  Η θεωρία του Λασάλ απέρριπτε το διεθνισμό του Μαρξ και τον αντικαθιστούσε με τη συγκρότηση των εργατών, πρώτα και κύρια ως εθνική εργατική…

Read More

Max Horkheimer | Αποσπάσματα από το Αυταρχικό Κράτος (δεύτερη δημοσίευση)

H πρώτη δημοσίευση βρίσκεται εδώ Του Μαξ Χορκχάιμερ Την ικανότητα του καπιταλισμού να επιβιώσει της οικονομίας της αγοράς προανήγγειλε πολύ νωρίτερα η μοίρα των οργανώσεων της εργατικής τάξης. Η έκκληση να συνενωθούν  σε εργατικά σωματεία και κόμματα εκτελέστηκε κατά γράμμα, όμως αυτές οι οργανώσεις δεν εκπλήρωσαν και τόσο τα φυσιολογικά καθήκοντα του ενωμένου προλεταριάτου, δηλαδή την αντίσταση στην ταξική κοινωνία γενικά, όσο την υποταγή στις φυσιολογικές συνθήκες της ίδιας του της ανάπτυξης σε μαζικές οργανώσεις. Ενσωματώθηκαν κι αυτές μέσα στους μετασχηματισμούς της οικονομίας. Κάτω απ΄τον φιλελευθερισμό είχαν αφοσιωθεί στο σκοπό της…

Read More

Για τον Moishe Postone

Το 2011, κάλεσα τον Postone στη Νέα Σχολή Κοινωνικών Ερευνών της Νέας Υόρκης, για να πραγματοποιήσει μια εισαγωγική ομιλία σε ένα συνέδριο φιλοσοφίας απόφοιτων με τίτλο, “Το Πνεύμα του Κεφαλαίου: Hegel και Marx”. Ο Postone έδωσε μια σαρωτική διάλεξη σχετικά με το ρόλο της έννοιας του Πνεύματος του Hegel στα έργα του Marx και του Lukács. Η κριτική του για την εργασία ήταν αποπροσανατολιστική για πολλούς, όπως και η άποψή του για το κεφάλαιο σαν ένα «αυτοματοποιημένο υποκείμενο», συγκρίσιμο της άποψης του Hegel για την αυτο-διαμεσολαβούμενη δυναμική του Geist (δυναμική…

Read More

Moishe Postone, 1942 – 2018

Σύνδεσμος πρωτότυπου κειμένου: http://www.krisis.org/2018/moishe-postone-1942-2018/ μετάφραση και πηγή: poetrymustbedonebyeachandeveryone Όταν εμείς, ένας μικρός κύκλος συγγραφέων που είχε αφιερωθεί στην ανανέωση της ριζοσπαστικής κοινωνικής κριτικής, πέσαμε πάνω στη λογική του Αντισημιτισμού στο τότε άγνωστο δοκίμιο του Μωυσή Ποστόουν, προς τα τέλη της δεκαετίας του ’80, αυτή μας χτύπησε σαν κεραυνός. Η Κριτική της Αξίας (Wertkritik) βρισκόταν ακόμη στο ξεκίνημα της και πάσχιζε να τραβήξει τον δρόμο της ενάντια στους θεματοφύλακες του παραδοσιακού Μαρξισμού με τους οποίους τότε εμπλεκόμασταν σε πολεμικές διαμάχες και ξαφνικά υπήρχε κάποιος που σκεφτόταν με τόσο όμοιο τρόπο. Για εμάς…

Read More

Guy Debord | Ο άρρωστος πλανήτης

Μέχρι στιγμής στο Shades δεν έχουμε ασχοληθεί ιδιαίτερα με ένα από τα κύρια ρεύματα της ριζοσπαστικής σκέψης που άσκησε μια αξιοσημείωτη επιρροή στα κινήματα της δεκαετίας του 60. Ο λόγος φυσικά για την Καταστασιακή Διεθνή και έναν από τους κύριους εκπροσώπους της οργάνωσης, τον Γκυ Ντεμπόρ. Έτσι λοιπόν σήμερα, ξεκινάμε μια σειρά δημοσιεύσεις σε σχέση με την ΚΔ. Όπως συνηθίζουμε να γράφουμε στα εισαγωγικά μας σημειώματα, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υιοθετούμε τις θέσεις του κειμένου, ωστόσο θεωρούμε ότι εμπλουτίζει  την ιστορική συζήτηση και αυτομόρφωση των αναγνωστών/τριων της σελίδας. Το ζήτημα…

Read More

Claus Peter Ortlieb | Η χαμένη αθωότητα της παραγωγικότητας

“Το ίδιο το κεφάλαιο είναι η κινούμενη αντίφαση : ενώ από τη μία προσπαθεί να περιορίσει τον χρόνο εργασίας στο ελάχιστο, από την άλλη, τοποθετεί τον χρόνο εργασίας σαν μοναδικό μέτρο και πηγή του πλούτου”. Μαρξ, Grundrisse,Τόμος Β’, Τετράδιο VII,3,σελ.539, Στοχαστής, Αθήνα,1990 Κείμενο του  Claus Peter Ortlieb που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό EXIT. Η πρώτη δημοσίευση έγινε στο ιστολόγιο περγάδι, ωστόσο εμείς κάναμε κάποιες μικρές διορθώσεις. Το κείμενο αυτό δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στα γερμανικά στο Denknetz Jahrbuch το 2010 και έγιναν ελάχιστες τροποποιήσεις από τον συγγραφέα για τις ανάγκες της αγγλικής έκδοσης τον…

Read More