Max Horkheimer | Οι Εβραίοι και η Ευρώπη (απόσπασμα)

Αρχείο κειμένων του Max Horkheimer στο Shades Οι υπογραμμίσεις στο κείμενο είναι δικές μας. Όποιος δεν θέλει να μιλήσει για τον καπιταλισμό δεν πρέπει να μιλάει και για τον φασισμό «Είναι εντυπωσιακό ότι, παρά τον τίτλο του, το άρθρο αναφέρεται στους Εβραίους μόνο στις τελευταίες λίγες σελίδες, αφού έχει προηγουμένως αναλύσει πολύ πιο εξαντλητικά τη δομή της ναζιστικής οικονομίας, τις λειτουργίες του νέου κράτους και πάνω  απ΄όλα την ουσιώδη συνέχεια της ολοκληρωτικής τάξης πραγμάτων με τον αστικό φιλελευθερισμό. Αυτό είναι και το σπουδαιότερο δίδαγμα που επιφυλάσσει η διορατική και ασυμβίβαστη σκέψη του…

Read More

Ernst Bloch | Το μη σύγχρονο και η υποχρέωση στη διαλεκτική του (1932)

Δεν ζουν όλοι οι άνθρωποι στο ίδιο Τώρα. Ζουν έτσι μόνο επιφανειακά, εξαιτίας του γεγονότος ότι μπορούν να ιδωθούν σήμερα. Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι ζουν στον ίδιο χρόνο με τους άλλους. Μάλλον κουβαλούν ένα πρότερο στοιχείο μαζί τους. Κι αυτό παρεμβάλλεται. […] Οι παλιότεροι καιροί εξακολουθούν να ασκούν επιρροή στα παλιότερα στρώματα. Είναι εύκολο να να βρεις τον δρόμο σου –ή να τον ονειρευτείς– σε παλιότερους καιρούς εδώ. […] Γενικά, είναι πολλά τα χρόνια που χτυπούν μέσα στο ένα, το οποίο είναι αυτό που μετριέται και κυριαρχεί. Ούτε ανθίζουν…

Read More

Karl Marx | Για την εργάσιμη μέρα

Καρλ Μαρξ: ΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ, τ. Α`, σελ. 243-246, εκδόσεις «Σύγχρονη Εποχή».    Η εργάσιμη ημέρα επομένως δεν είναι σταθερό, αλλά μεταβλητό μέγεθος. Το ένα από τα μέρη της καθορίζεται βέβαια από το χρόνο εργασίας που απαιτείται για τη συνεχή αναπαραγωγή του ίδιου του εργάτη, το συνολικό μέγεθός της όμως αλλάζει μαζί με το μάκρος ή τη διάρκεια της υπερεργασίας. Επομένως η εργάσιμη ημέρα μπορεί να καθοριστεί, είναι όμως αυτή καθεαυτή ένα ακαθόριστο μέγεθος. Μόλο, λοιπόν, που η εργάσιμη ημέρα δεν είναι σταθερό αλλά ρευστό μέγεθος, δεν μπορεί ωστόσο παρά να…

Read More

Jean Amery | «Μνησικακίες» (αποσπάσματα)

Η μοναδικότητα του ολοκαυτώματος . Η μοναδικότητα της πράξης , των θυμάτων και των θυτών Εισαγωγικό σημείωμα Παραθέτουμε σήμερα, μια δεύτερη δημοσίευση με αποσπάσματα από το βιβλίο «πέρα από την ενοχή και την εξιλέωση»  του Ζαν Αμερύ, (που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Άγρα) Εβραίου επιζώντα από το Άουσβιτς, και είναι από το κεφάλαιο «μνησικακίες.Οι υπογραμμίσεις μέσα στο κείμενο είναι δικές μας. Σκοπός της σημερινής μας δημοσίευσης, όπως και της προηγούμενης, η βαθύτερη κατανόηση της μοναδικότητας του Ολοκαυτώματος, καθώς και οι διάφορες πλευρές του, μέσα από έναν άνθρωπο που έζησε ολόκληρη…

Read More

Jean Améry | Για τα βασανιστήρια (αποσπάσματα)

«Κάπου, κάποιος ουρλιάζει από τα βασανιστήρια. Ίσως τούτη την ώρα, αυτήν εδώ τη στιγμή.» Jean Améry, Ο Αυστροεβραίος με το ψευδώνυμο Jean Amery, και πραγματικό όνομα Χανς Μάιερ, έχει χαρακτηριστεί από πολλούς, ως ο φιλόσοφος του Άουσβιτς. Το 1964, με αφορμή τις δίκες για τα εγκλήματα του Άουσβιτς στη Φρανκφούρτη, έσπασε τη σιωπή είκοσι χρόνων, νιώθοντας επιτακτική μέσα του την ανάγκη να καταθέσει τους στοχασμούς που είχε αντλήσει από την προσωπική εμπειρία του ως θύμα και επιζών της ναζιστικής κτηνωδίας. Άρχισε να γράφει το βιβλίο του, όταν ξεκίνησε η δίκη…

Read More

Moishe Postone | Οι δυϊσμοί της καπιταλιστικής νεωτερικότητας.

Το παρακάτω απόσπασμα βρίσκεται στο νέο βιβλίο του Jack Jacobs  Jews and Leftist Politics. Judaism, Israel, Antisemitism, and Gender (2017). Την μετάφραση του αποσπάσματος για το Shades έκανε o V.J. Οι υπογραμμίσεις με μαύρα γράμματα είναι δικές μας. Σκέψεις για την ιστορία, το Ολοκαύτωμα και τον αντισημιτισμό Το κεφάλαιο αυτό επιδιώκει να συνδέσει τις ιστορικές μεταβολές των δημόσιων αποκρίσεων στο Ολοκαύτωμα και την κατανόηση του αντισημιτισμού, ιδίως από την αριστερά, με τις ιστορικά μεταβαλλόμενες ρυθμίσεις της καπιταλιστικής νεωτερικότητας ύστερα από το 1945. Η σύνδεση αυτών των δύο μπορεί να υπάρξει διαφωτιστική:…

Read More

Werner Bonefeld | Ο αντικαπιταλισμός και τα στοιχεία του αντισημιτισμού (απόσπασμα)

Δυο λόγια για τον φετιχοποιημένο αντικαπιταλισμό, τον (δεξιό κι αριστερό) εθνικισμό της αντιπαγκοσμιοποίησης και το καταφύγιο που αναζητεί στην εθνική οικονομία. Δημοσιεύουμε ένα απόσπασμα απο το βιβλίο του Werner Bonefeld Critical Theory and the Critique of Political Economy σελ, 196-197, από το κεφάλαιο “Anti-capitalism and the elements of antisemitism: On theology and real abstractions” «Ενώ κάθε μεμονωμένο άτομο “κυριαρχείται από αφαιρέσεις“, οι ιδιοκτήτες μεγάλου πλούτου βιώνουν αυτή την κυριαρχία σαν μια πηγή μεγάλου πλουτισμού και εξουσίας. Σ’ αυτό το πλαίσιο, ο Χορκχάιμερ κι ο Αντόρνο έχουν ισχυριστεί ότι οι “κυρίαρχοι”…

Read More

Theodor Adorno | Θεωρία της ημιμόρφωσης” (αποσπάσματα)

Τα μικρά αποσπάσματα της παρούσας δημοσίευσης εμπεριέχονται στο έργο του T.W Adorno θεωρία της ημιμόρφωσης που στα ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αλεξάνδρεια με εισαγωγή και επιμέλεια του Λευτέρη Αναγνώστου. Το κείμενο αυτό, ο Adorno το έγραψε το 1959 (τίτλος πρωτότυπου Theorie der Halbbildung) και βρίσκεται στα άπαντα (Gesammelte Schriften: Soziologische Schriften 1. Suhrkamp Verlag, Frankfurt/M).   “Ό,τι σήμερα εκδηλώνεται σαν κρίση της παιδείας, δεν είναι ούτε απλό αντικείμενο του κλάδου της Παιδαγωγικής, που πρέπει να ασχολείται άμεσα μ’ αυτό, ούτε μπορεί να αντιμετωπιστεί από την Κοινωνιολογία ενός τομέα -δηλαδή της Παιδείας.…

Read More

Max Horkheimer | Λυκόφως (αποσπάσματα)

Τα παρακάτω αποσπάσματα από το έργο του Μαξ Χορκχάϊμερ  με τίτλο «λυκόφως» μεταφράστηκαν για πρώτη φορά στα ελληνικά από το γερμανικό κείμενο από τον Γιώργο Στεφανίδη. Το «λυκόφως» (Dämmerung), ο Max Horkheimer το έγραψε μεταξύ 1926 – 31, δηλαδή την πρώτη περίοδο της περίφημης Σχολής της Φρανκφούρτης  που ο ίδιος ανέλαβε την καθοδήγηση της το 1930. Τα 9 στον αριθμό αποσπάσματα μπορείτε να τα κατεβάσετε και για εκτύπωση εδώ. Οι υπογραμμίσεις με μαύρα γράμματα είναι δικές μας. Ο ανθρωπάκος και η φιλοσοφία της ελευθερίας Η ελευθερία πρέπει να πραγματωθεί στον σοσιαλισμό. Όσο…

Read More

Franz Mehring | Για τον πρώτο τόμο του Κεφαλαίου

Εισαγωγικό σημείωμα του Shades Στην προσπάθεια του εμπλουτισμού της στήλης μας με θεωρητικά κείμενα του Shades κινείται και η αυτή εδώ η δημοσίευση, με ένα κλασικό κείμενο ενός από τους γνωστότερους κομμουνιστές διανοούμενους στην Γερμανία στις αρχές του 20ου αιώνα. Ασχέτως με τις θεωρητικές ενστάσεις που μπορεί να έχουμε με τον συγγραφέα του κειμένου, κρίναμε ότι έχει ενδιαφέρον η αναδημοσίευση του, που αδιαμφισβήτητα βοηθάει στη κατανόηση των απόψεων που κυριαρχούσαν στο κομμουνιστικό κίνημα της εποχής. Ο Φραντς Μέρινγκ γεννήθηκε το 1846 στην Πομερανία και ήταν γόνος αστικής οικογένειας. Από πολύ…

Read More