Σαν σήμερα 4 Ιουνίου 1971: Φεύγει από την ζωή ο György Lukács,

Σαν σήμερα (4 Ιουνίου), το 1971, πεθαίνει στη Βουδαπέστη, σε ηλικία 86 ετών, ο Γκέοργκ Λούκατς, ένας από τους σημαντικότερους μαρξιστές φιλοσόφους και θεωρητικούς της λογοτεχνίας του 20ού αιώνα. Ο Λούκατς υπήρξε μια εμβληματική μορφή της μαρξιστικής θεωρίας, η οποία επιχείρησε να επανασυνδέσει τον ιστορικό υλισμό με το ζήτημα της συνείδησης, της κουλτούρας και της κοινωνικής ολότητας. Στο έργο του Ιστορία και Ταξική Συνείδηση (1923), που επηρέασε βαθιά ολόκληρη τη μεταγενέστερη παράδοση του δυτικού μαρξισμού, ανέλυσε την πραγμοποίηση ως ένα κεντρικό χαρακτηριστικό της καπιταλιστικής κοινωνίας. Μια κοινωνική συνθήκη όπου οι…

Read More

Ernst Bloch | «Ο Μαρξ ως ο στοχαστής της επανάστασης» (απόσπασμα)

Το παρακάτω απόσπασμα είναι από το έργο του Ερνστ Μπλοχ, «Ουτοπία και Επανάσταση»,  που στα ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Έρασμος σελ. 29 – 32. Μερικές σκέψεις με αφορμή τα αποσπάσματα που παραθέτουμε εδώ Το κείμενο – απόσπασμα που ακολουθεί, σε ένα βαθμό, αναστοχάζεται την επανάσταση όχι απλώς ως ένα εξωτερικό συμβάν ή ενός είδους ηθικού αιτήματος για δικαιοσύνη, αλλά ως την εγγενή μορφή κίνησης της ίδιας της καπιταλιστικής κοινωνίας. Η ανάλυση —όπως αποτυπώνεται μέσα και από την ερμηνευτική συμβολή του Έρνστ Μπλοχ— επιχειρεί να αναδείξει τον Καρλ Μαρξ ως στοχαστή…

Read More

Herbert Marcuze | Το τέλος της ουτοπίας

Ένα προλογικό σημείωμα του Shades Η διάλεξη του Herbert Marcuse «Το τέλος της Ουτοπίας», που δόθηκε στο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου τον Ιούλιο του 1967, αδιαμφισβήτητα έχει θέση ανάμεσα στα κομβικά κείμενα της ύστερης Κριτικής Θεωρίας και συνδέεται άρρηκτα με το πολιτικό και διανοητικό κλίμα της κομβικής στιγμής του κινήματος του ’68. Μιλώντας σε ένα πανεπιστημιακό ακροατήριο του Βερολίνου που βρισκόταν ήδη σε μια ταχεία διαδικασία ριζοσπαστικοποίησης, ο Marcuse επιχειρεί μια ριζική αναδιατύπωση της ίδιας της έννοιας της ουτοπίας, όχι ως ενός άπιαστου ιδανικού, αλλά ως μιας ιστορικά εφικτής δυνατότητας…

Read More